zależność lekowa

Zależność lekowa (inaczej uzależnienie od leków) to stan, w którym pacjent odczuwa psychiczną i/lub fizyczną potrzebę regularnego przyjmowania substancji leczniczej, niezależnie od wskazań medycznych. Jest to zaburzenie charakteryzujące się utratą kontroli nad przyjmowaniem leku oraz kontynuowaniem jego stosowania pomimo szkodliwych konsekwencji.

Mechanizm powstawania zależności lekowej obejmuje zmiany neuroadaptacyjne w układzie nagrody mózgu, szczególnie w szlakach dopaminergicznych. Ryzyko rozwoju zależności jest szczególnie wysokie w przypadku leków działających na ośrodkowy układ nerwowy, takich jak benzodiazepiny, opioidy, barbiturany czy stymulanty. Zależność fizyczna objawia się wystąpieniem zespołu odstawiennego po przerwaniu stosowania leku.

Diagnostyka zależności lekowej opiera się na kryteriach ICD-11 lub DSM-5 i uwzględnia takie objawy jak: silne pragnienie zażycia leku, trudności w kontrolowaniu jego przyjmowania, występowanie objawów odstawiennych, rozwój tolerancji oraz zaniedbywanie innych aktywności na rzecz zdobywania i przyjmowania substancji. Leczenie wymaga kompleksowego podejścia, obejmującego detoksykację, psychoterapię oraz często farmakoterapię wspomagającą.

Powiązane wpisy

  1. 11.04.2026
  2. www.leksykon.com.pl