osteochondroma

Osteochondroma to łagodny nowotwór kości, który należy do grupy zmian rozwojowych kości. Jest to najczęstszy nowotwór kostny, stanowiący około 35-40% wszystkich łagodnych guzów kości. Charakteryzuje się obecnością wyrośla kostnego pokrytego chrząstką (czapeczką chrzęstną), które wyrasta z powierzchni kości.

Histologicznie osteochondroma składa się z kości beleczkowej pokrytej warstwą chrząstki szklistej. Zmiana ta najczęściej rozwija się w okolicach nasad kości długich, szczególnie w pobliżu stawu kolanowego (dystalny koniec kości udowej, proksymalny koniec kości piszczelowej), w proksymalnej części kości ramiennej oraz w okolicy stawu biodrowego.

Osteochondroma może występować jako zmiana pojedyncza (przypadek sporadyczny) lub mnoga, w ramach zespołu mnogich wyrośli chrzęstno-kostnych (multiple hereditary exostoses, MHE), który jest chorobą dziedziczoną autosomalnie dominująco. Zazwyczaj rozpoznawany jest u dzieci i młodzieży, częściej u płci męskiej.

Większość osteochondroma przebiega bezobjawowo i jest wykrywana przypadkowo. Objawy kliniczne mogą się pojawić, gdy guz uciska na okoliczne struktury, takie jak naczynia, nerwy czy ścięgna, powodując ból, zaburzenia czucia, ograniczenie ruchomości stawu lub widoczną deformację. Rzadko dochodzi do złamania wyrośla.

Transformacja złośliwa osteochondroma w chrzęstniakomięsaka (chondrosarcoma) jest rzadka (poniżej 1% w przypadkach sporadycznych i do 5-10% w MHE) i zazwyczaj objawia się nagłym wzrostem guza lub pojawieniem się bólu. Diagnostyka obejmuje badania obrazowe (RTG, TK, MRI), a leczenie chirurgiczne jest wskazane w przypadku objawów klinicznych, podejrzenia złośliwości lub ze względów kosmetycznych.

Powiązane wpisy

  1. 10.04.2026
  2. www.leksykon.com.pl