wybroczynę i plamica
Wybroczyny i plamica to objawy skórne związane z małopłytkowością lub uszkodzeniem naczyń krwionośnych. Wybroczyny (petechiae) są drobnymi (1-2 mm), nieblednącymi plamkami o zabarwieniu purpurowym, powstającymi na skutek mikrowylewów krwi do skóry lub błon śluzowych. Plamica (purpura) to większe (>2 mm) zmiany krwotoczne wynikające z wynaczynienia krwi.
Wybroczyny najczęściej pojawiają się w miejscach zwiększonego ciśnienia żylnego – na kończynach dolnych, w okolicach kostek lub przy noszeniu uciskającej odzieży. Plamica może występować jako izolowany objaw lub być składową różnych zespołów chorobowych, takich jak plamica Schönleina-Henocha (HSP), plamica trombocytopeniczna, czy plamica starczą.
Diagnostyka różnicowa obejmuje trombocytopenie, koagulopatie, zaburzenia funkcji płytek krwi, choroby zapalne naczyń, infekcje, zespoły paranowotworowe oraz reakcje polekowe. Postępowanie diagnostyczne powinno uwzględniać morfologię z rozmazem krwi obwodowej, badania koagulologiczne, próby wątrobowe, ocenę funkcji nerek oraz w wybranych przypadkach biopsję skóry.
Leczenie wybroczyn i plamicy zależy od ich przyczyny – od suplementacji witaminy K, przez terapię kortykosteroidami, leczenie immunosupresyjne, aż po przetoczenia koncentratu płytek krwi w ciężkiej małopłytkowości. Objaw ten może stanowić ważny marker diagnostyczny wielu poważnych schorzeń ogólnoustrojowych, dlatego wymaga wnikliwej oceny klinicznej.
Powiązane wpisy
- Leksykon leków
Specjalne ostrzeżenia – Mozarin
Produkt leczniczy Mozarin (escytalopram), będący selektywnym inhibitorem wychwytu zwrotnego serotoniny (SSRI), wymaga szczególnej ostrożności w stosowaniu ze względu na ryzyko działań niepożądanych, takich jak zwiększone ryzyko zachowań samobójczych u pacjentów poniżej 18 roku życia, paradoksalne nasilenie objawów lękowych w początkowym okresie terapii, a także możliwość wystąpienia drgawek, zwłaszcza u pacjentów z padaczką. U pacjentów z manią lub hipomanią w wywiadzie konieczne jest natychmiastowe przerwanie leczenia po wystąpieniu fazy maniakalnej. Stosowanie u osób z cukrzycą może zaburzać kontrolę glikemii, co wymaga monitorowania i ewentualnej modyfikacji leczenia hipoglikemizującego. Ryzyko samobójstwa jest szczególnie podwyższone we wczesnym okresie leczenia i po zmianach dawkowania, dlatego pacjenci, zwłaszcza z historią zachowań samobójczych, powinni być ściśle monitorowani. Ponadto, SSRI mogą wywoływać akatyzję, hiponatremię (zespół SIADH), nieprawidłowe krwawienia oraz zwiększać ryzyko krwotoku poporodowego, co wymaga ostrożności zwłaszcza u osób starszych, z marskością wątroby lub przyjmujących leki przeciwzakrzepowe.
akatyzja, arytmia komorowa, atypowy lek przeciwpsychotyczny, bezsenność, bradykardia, choroba niedokrwienna serca, cukrzyca, dipirydamol, doustny lek hipoglikemizujący, doustny lek przeciwzakrzepowy, drgawki kloniczne mięśni, drżenie, duże zaburzenie depresyjne, escytalopram, hiperglikemia, hipertermia, hipoglikemia, hipokaliemia, hipomagnezemia, hiponatremia, Hypericum perforatum, inhibitor wychwytu zwrotnego serotoniny i noradrenaliny, insulina, jaskra z zamkniętym kątem przesączania, krwotok poporodowy, kwas acetylosalicylowy, mania i hipomania, marskość wątroby, niesteroidowy lek przeciwzapalny, niewydolność serca, padaczka, parestezja, pochodna fenotiazyny, selektywny inhibitor wychwytu zwrotnego serotoniny, sumatryptan, terapia elektrowstrząsowa, torsade de pointes, trójpierścieniowy lek przeciwdepresyjny, tyklopidyna, wybroczynę i plamica, wydłużenie odstępu QT, zaburzenie lęku panicznego, zaburzenie nerwowo-mięśniowe, zachowanie samobójcze, zawał mięśnia sercowego, zespół nieprawidłowego wydzielania hormonu antydiuretycznego, zespół serotoninowy, ziele dziurawca - Leksykon leków
Specjalne ostrzeżenia – Seronil
Fluoksetyna (Seronil 20 mg) jest wskazana u dzieci i młodzieży (8-18 lat) wyłącznie w leczeniu umiarkowanych i ciężkich epizodów depresyjnych, z koniecznością ścisłego monitorowania ryzyka zachowań samobójczych oraz opóźnienia wzrostu i dojrzewania płciowego. U pacjentów poniżej 25 roku życia oraz z historią zachowań samobójczych należy prowadzić szczególny nadzór, zwłaszcza w początkowym okresie terapii i przy zmianie dawki. Fluoksetyna może wydłużać odstęp QT i wywoływać arytmie, dlatego wskazane jest wykonanie EKG u pacjentów z chorobami serca lub czynnikami ryzyka (np. hipokaliemia, hipomagnezemia, bradykardia, niewyrównana niewydolność serca). Przeciwwskazane jest łączenie fluoksetyny z nieodwracalnymi inhibitorami MAO ze względu na ryzyko zespołu serotoninowego, objawiającego się hipertermią, sztywnością mięśni, drgawkami i zaburzeniami świadomości, wymagającego natychmiastowego odstawienia leku i leczenia objawowego.
akatyzja, arytmia komorowa, CYP2D6, epizod depresyjny, filtracja kłębuszkowa, fluoksetyna, hiperglikemia, hipoglikemia, inhibitor monoaminooksydazy, inhibitor wychwytu zwrotnego serotoniny i noradrenaliny, jaskra z wąskim kątem przesączania, krwotok poporodowy, myśl samobójcza, reakcja anafilaktoidalna, remisja, selektywny inhibitor wychwytu zwrotnego serotoniny, SNRI, SSRI, terapia elektrowstrząsowa, torsade de pointes, wybroczynę i plamica, wydłużenie odstępu QT, zachowanie samobójcze, zespół serotoninowy, zespół wydłużonego odstępu QT, złośliwy zespół neuroleptyczny