emetogenna chemioterapia
Emetogenna chemioterapia odnosi się do leczenia cytostatycznego, które wywołuje nudności i wymioty jako działanie niepożądane. Stopień emetogenności jest jednym z kluczowych czynników uwzględnianych przy doborze odpowiedniego postępowania przeciwwymiotnego.
Leki cytostatyczne klasyfikuje się według potencjału emetogennego na cztery kategorie: o wysokim ryzyku wymiotów (>90% pacjentów), średnim (30-90%), niskim (10-30%) oraz minimalnym (<10%). Do leków o wysokim potencjale emetogennym należą m.in. cisplatyna, karboplatyna w wysokich dawkach, cyklofosfamid >1500 mg/m² oraz doksorubicyna >60 mg/m².
Profilaktyka i leczenie nudności i wymiotów wywołanych chemioterapią obejmuje stosowanie antagonistów receptora 5-HT₃ (ondansetron, granisetron), antagonistów receptora NK-1 (aprepitant), kortykosteroidów (deksametazon), leków przeciwpsychotycznych (olanzapina) oraz benzodiazepin. Wybór schematu przeciwwymiotnego zależy od potencjału emetogennego stosowanych cytostatyków oraz indywidualnych czynników ryzyka pacjenta.
Powiązane wpisy
-
Leksykon leków
Aprepitant Stada jest lekiem przeciwwymiotnym stosowanym w profilaktyce nudności i wymiotów wywołanych emetogenną chemioterapią przeciwnowotworową, podawanym w skojarzeniu z kortykosteroidem (deksametazonem) oraz antagonistą receptora 5-HT3. Standardowy schemat dawkowania u dorosłych obejmuje 3 dni: 125 mg doustnie na 1 godzinę przed chemioterapią w dniu 1, następnie 80 mg doustnie w dniach 2 i 3. W przypadku chemioterapii o wysokiej emetogenności, deksametazon podaje się w dawkach 12 mg (dzień 1) oraz 8 mg (dni 2-4), uwzględniając interakcje farmakologiczne z aprepitantem. W schemacie umiarkowanej emetogenności deksametazon stosuje się jedynie w dniu 1 (12 mg). U młodzieży w wieku 12-17 lat stosuje się podobny schemat dawkowania, z koniecznością redukcji dawki kortykosteroidu do 50% standardowej ze względu na interakcje.
antagonista receptora 5-HT3, deksametazon, emetogenna chemioterapia, interakcje międzylekowe, kapsułki twarde, kortykosteroid, lek przeciwwymiotny, nudności i wymioty, podanie doustne, schyłkowa niewydolność nerek, zaburzenia czynności nerek, zaburzenia czynności wątroby -
Leksykon leków
Demezon, zawierający deksametazon w dawkach 1 mg i 4 mg w formie tabletek, jest stosowany w różnych stanach klinicznych z indywidualnym doborem dawki. W leczeniu obrzęku mózgu dawka początkowa wynosi 8-10 mg i.v. (do 80 mg), następnie 16-24 mg p.o. (do 48 mg) na dobę podzielone na 3-4 dawki przez 4-8 dni. W bakteryjnym zapaleniu opon mózgowych stosuje się 0,15 mg/kg m.c. co 6 godzin u dorosłych (4 dni) oraz 0,4 mg/kg m.c. co 12 godzin u dzieci (2 dni). W ciężkim napadzie astmy dawka wynosi 8-20 mg u dorosłych, a u dzieci 0,15-0,3 mg/kg m.c. Dawkowanie w ostrych chorobach skóry to 8-40 mg/dobę (do 100 mg), a w układowym toczniu rumieniowatym 6-16 mg/dobę. W reumatoidalnym zapaleniu stawów dawki wahają się od 6 do 16 mg/dobę, zależnie od postaci choroby. W terapii COVID-19 zalecana dawka to 6 mg p.o. raz na dobę przez do 10 dni, zarówno u dorosłych, jak i młodzieży od 12 lat. W profilaktyce i leczeniu wymiotów po chemioterapii stosuje się 10-20 mg przed chemioterapią, a następnie 4-8 mg 2-3 razy na dobę przez 1-6 dni, w zależności od stopnia emetogenności.
bakteryjne zapalenie opon mózgowych, chemioterapia, ciężka choroba zakaźna, ciężki napad astmy, COVID-19, deksametazon, emetogenna chemioterapia, gruźlica, marskość wątroby, niedoczynność tarczycy, obrzęk mózgu, oś nadnerczy, ostra choroba skóry, profilaktyka wymiotów, reumatoidalne zapalenie stawów, terapia przeciwwymiotna, tyfus, układowy toczeń rumieniowaty, wymioty pooperacyjne, zaburzenia czynności nerek, zaburzenia czynności wątroby, zahamowanie kory nadnerczy
