postępowanie po przedawkowaniu

Postępowanie po przedawkowaniu obejmuje zespół działań ratunkowych i terapeutycznych podejmowanych w przypadku zażycia przez pacjenta nadmiernej ilości substancji (najczęściej leków, narkotyków, alkoholu lub innych związków chemicznych), co prowadzi do efektów toksycznych. Podstawowym celem jest stabilizacja funkcji życiowych, zapobieganie dalszemu wchłanianiu substancji oraz przyspieszenie jej eliminacji z organizmu.

W pierwszej fazie postępowania kluczowe jest zabezpieczenie podstawowych funkcji życiowych według schematu ABC (drożność dróg oddechowych, oddychanie, krążenie). Następnie, w zależności od czasu, jaki upłynął od przedawkowania, można zastosować metody dekontaminacji przewodu pokarmowego, takie jak płukanie żołądka (do 1-2 godzin po spożyciu) lub podanie węgla aktywowanego (do 4 godzin, w niektórych przypadkach dłużej).

Szczególnie istotne jest wczesne rozpoznanie specyficznych zespołów toksycznych (toksydromów), które mogą sugerować grupę substancji odpowiedzialną za zatrucie. W wielu przypadkach kluczowe znaczenie ma zastosowanie swoistych odtrutek, takich jak nalokson w przedawkowaniu opioidów, flumazenil w zatruciu benzodiazepinami czy N-acetylocysteina w zatruciu paracetamolem.

W terapii zatruć ciężkich często stosuje się techniki zwiększające eliminację toksyn, takie jak forsowana diureza, alkalizacja moczu, hemodializa czy hemoperfuzja. Wskazania do ich zastosowania zależą od właściwości fizykochemicznych substancji, jej stężenia oraz stanu klinicznego pacjenta. Po ustabilizowaniu stanu pacjenta istotna jest ocena psychiatryczna, szczególnie w przypadkach zamierzonych przedawkowań o charakterze próby samobójczej.

Powiązane wpisy

  1. 11.04.2026
  2. www.leksykon.com.pl