przeżywalność pourodzeniowa

Przeżywalność pourodzeniowa to wskaźnik określający odsetek noworodków, które przeżywają określony czas po porodzie. Stanowi on istotny parametr oceny jakości opieki położniczej i neonatologicznej, a także jest ważnym miernikiem zdrowia publicznego.

Przeżywalność pourodzeniowa jest ściśle związana z dojrzałością płodu, masą urodzeniową oraz obecnością ewentualnych wad wrodzonych. Kluczowe znaczenie ma również dostęp do specjalistycznej opieki medycznej bezpośrednio po porodzie, zwłaszcza w przypadku wcześniaków i noworodków z powikłaniami.

W ocenie przeżywalności pourodzeniowej najczęściej analizuje się przeżycie do 7 dni, 28 dni (śmiertelność neonatalna) oraz do ukończenia pierwszego roku życia (śmiertelność niemowlęca). W krajach rozwiniętych wskaźniki te uległy znaczącej poprawie w ostatnich dekadach dzięki postępom w intensywnej terapii noworodka, w tym rozwojowi terapii surfaktantem, wentylacji mechanicznej oraz poprawie monitorowania parametrów życiowych.

Czynniki wpływające na przeżywalność pourodzeniową obejmują także jakość opieki prenatalnej, stan zdrowia matki, dostęp do specjalistycznych oddziałów neonatologicznych oraz zastosowanie nowoczesnych technologii medycznych. Występują znaczące różnice w przeżywalności pourodzeniowej między krajami rozwiniętymi a rozwijającymi się, co odzwierciedla nierówności w dostępie do zaawansowanej opieki medycznej.

Powiązane wpisy

Leksykon substancji czynnych
Formoterol – Wpływ na płodność, ciążę i laktację

Formoterol, długo działający agonista receptorów β2-adrenergicznych, stosowany w leczeniu astmy oskrzelowej i POChP, wykazuje ograniczone dane dotyczące wpływu na płodność u ludzi. Badania na modelach zwierzęcych wskazują na możliwe zmniejszenie płodności u samców szczurów przy ekspozycji na dawki znacznie przekraczające te stosowane klinicznie. W kontekście ciąży, formoterol może powodować zaburzenia implantacji, stratę zarodków, zmniejszenie masy urodzeniowej oraz toksyczność płodową, jednak te efekty obserwowano przy dawkach przewyższających kliniczne. Ze względu na działanie tokolityczne, szczególną ostrożność należy zachować od momentu zajścia w ciążę do porodu, gdyż formoterol może hamować akcję porodową poprzez rozkurcz mięśnia macicy.
agonista receptorów β2-adrenergicznych, astma oskrzelowa, beklometazon, beta2-sympatykomimetyk, budezonid, działanie tokolityczne, ekspozycja ogólnoustrojowa, enancjomer formoterolu, formoterol, hamowanie akcji porodowej, implantacja zarodka, karmienie piersią, kortykosteroid wziewny, masa urodzeniowa płodu, monoterapia, POChP, przewlekła obturacyjna choroba płuc, przeżywalność pourodzeniowa, rozkurcz mięśnia macicy, toksyczność płodowa, trymestr ciąży, zagnieżdżenie zarodka
Leksykon leków
Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie – Calipra 20 mg

Przedkliniczne badania atorwastatyny, substancji czynnej leku Calipra, nie wykazały potencjału mutagennego ani klastogennego w czterech testach in vitro i jednym in vivo, co wskazuje na brak ryzyka uszkodzenia materiału genetycznego. W badaniach karcinogenności u szczurów nie stwierdzono działania rakotwórczego, natomiast u myszy przy ekspozycji przekraczającej 6-11-krotnie AUC0-24h obserwowano gruczolaka i raka wątrobowokomórkowego, co jednak występowało tylko przy dawkach znacznie przewyższających maksymalne dawki terapeutyczne u ludzi, sugerując odpowiedni margines bezpieczeństwa klinicznego.
atorwastatyna, AUC0-24h, badanie in vitro, badanie in vivo, bariera łożyskowa, działanie teratogenne, gruczolak wątrobowokomórkowy, inhibitor reduktazy HMG-CoA, klastogenność, metabolit, mutagenność, opóźnione dojrzewanie, potencjał karcinogenny, przenikanie do mleka ludzkiego, przenikanie przez łożysko, przeżywalność pourodzeniowa, rak wątrobowokomórkowy
Leksykon leków
Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie – Tulip Combo 10 mg + 80 mg

Przedkliniczne badania bezpieczeństwa leku Tulip Combo, zawierającego ezetymib i atorwastatynę, wykazały, że ezetymib nie powoduje specyficznych toksycznych efektów narządowych, choć u psów podawanych dawką ≥0,03 mg/kg mc./dobę przez 4 tygodnie zaobserwowano 2,5- do 3,5-krotne zwiększenie stężenia cholesterolu w żółci, bez wzrostu ryzyka kamicy żółciowej przy dawkach do 300 mg/kg mc./dobę w badaniu rocznym. Ezetymib nie wykazywał działania rakotwórczego ani teratogennego u szczurów i królików, choć przenikał barierę łożyska przy wysokich dawkach (1000 mg/kg mc./dobę). Atorwastatyna nie wykazała mutagenności ani klastogenności, jednak u myszy dawki powodujące 6- do 11-krotne przekroczenie AUC₀₋₂₄h stosowanego u ludzi wywołały gruczolaki i raki wątrobowokomórkowe. Wpływ atorwastatyny na reprodukcję obejmował toksyczność płodową przy dawkach toksycznych dla matek oraz opóźniony rozwój i zmniejszoną przeżywalność potomstwa u szczurów, z potwierdzonym przenikaniem przez łożysko i obecnością w mleku szczurów, brak danych o przenikaniu do mleka ludzkiego.
bariera łożyska, drogi żółciowe, działanie genotoksyczne, działanie mutagenne, działanie teratogenne, ezetymib i atorwastatyna, gruczolak wątrobowokomórkowy, inhibitor reduktazy HMG-CoA, interakcja farmakodynamiczna, interakcja farmakokinetyczna, kamica żółciowa, kamień żółciowy, miopatia, pęcherzyk żółciowy, przeżywalność pourodzeniowa, rak wątrobowokomórkowy, rozwój zarodkowy, śmierć zarodkowa, stężenie cholesterolu, toksyczność płodowa, zrośnięcie kręgów
Leksykon substancji czynnych
Terazosyna – Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie

Przedkliniczne badania terazosyny wykazały brak działania genotoksycznego zarówno in vitro, jak i in vivo, co potwierdza jej bezpieczeństwo genetyczne. W zakresie toksyczności reprodukcyjnej, niekorzystne efekty takie jak zmniejszenie płodności, atrofia jąder, resorpcje płodów, zmniejszenie masy ciała płodów, zwiększenie liczby nadliczbowych żeber oraz obniżona przeżywalność pourodzeniowa obserwowano jedynie przy dawkach wielokrotnie przekraczających dawki terapeutyczne stosowane u ludzi (od 20- do 280-krotności maksymalnej dawki zalecanej). Nie stwierdzono działania teratogennego nawet przy dawkach przekraczających 1330-krotność dawki terapeutycznej, jednak brak jest odpowiednich danych dotyczących stosowania terazosyny u kobiet w ciąży.
atrofia jąder, badanie in vitro, badanie in vivo, badanie mutagenności, badanie przedkliniczne, dawka terapeutyczna, działanie genotoksyczne, działanie rakotwórcze, działanie teratogenne, guz rdzenia nadnercza, nadliczbowe żebro, płodność, potencjał mutagenny, przeżywalność pourodzeniowa, resorpcja płodu, terazosyna, toksyczność reprodukcyjna
Leksykon leków
Wpływ na płodność, ciążę i laktację – Zafiron 12 mcg

Produkt leczniczy Zafiron zawiera 12 mikrogramów formoterolu fumaranu w postaci proszku do inhalacji i wymaga szczególnej ostrożności podczas stosowania u kobiet w ciąży oraz karmiących piersią. Dane kliniczne dotyczące bezpieczeństwa formoterolu w ciąży są ograniczone, a badania przedkliniczne na zwierzętach wykazały ryzyko poronień, zmniejszenie przeżywalności pourodzeniowej oraz obniżenie masy urodzeniowej noworodków. Formoterol, jako agonista receptorów β2-adrenergicznych, może również hamować akcję porodową, co może prowadzić do wydłużenia lub komplikacji porodu. W związku z tym stosowanie Zafironu w ciąży powinno być unikane, jeśli dostępne są bezpieczniejsze alternatywy, a w przypadku konieczności terapii należy stosować najniższą skuteczną dawkę przez możliwie najkrótszy czas.
agonista receptorów β2-adrenergicznych, alternatywa terapeutyczna, bronchodylator, długo działający β2-mimetyk, ekspozycja niemowląt, formoterol fumaran, hamowanie akcji porodowej, karmienie piersią, masa urodzeniowa, poronienie, proszek do inhalacji, przeżywalność pourodzeniowa, rozkurcz mięśnia macicy, stosunek korzyści do ryzyka, wiek rozrodczy, wywiad ciążowy, Zafiron
Leksykon leków
Wpływ na płodność, ciążę i laktację – Formoterol Easyhaler 12 mcg/dawkę odmierzoną

Stosowanie formoterolu fumaranu dwuwodnego (Formoterol Easyhaler, 12 µg/dawkę) w ciąży wymaga starannej oceny korzyści terapeutycznych względem potencjalnego ryzyka dla płodu. Dane kliniczne u kobiet ciężarnych są ograniczone i nie pozwalają na jednoznaczną ocenę bezpieczeństwa, natomiast badania na modelach zwierzęcych wykazały zaburzenia implantacji zarodka, zmniejszenie przeżywalności pourodzeniowej oraz obniżenie masy urodzeniowej potomstwa przy ekspozycji na dawki znacznie przekraczające te stosowane klinicznie. Leczenie formoterolem powinno być rozważane wyłącznie wtedy, gdy jest niezbędne do zapewnienia odpowiedniej kontroli astmy, a korzyści dla matki przewyższają potencjalne zagrożenia dla płodu.
działania niepożądane, formoterol, formoterol fumaranu dwuwodnego, implantacja zarodka, inhalator, kontrola astmy, laktacja, laktoza jednowodna, masa urodzeniowa, mleko kobiece, narażenie na lek, nietolerancja laktozy, przenikanie leku, przeżywalność pourodzeniowa
Leksykon leków
Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie – Tulip Combo 10 mg + 20 mg

Przedkliniczne badania bezpieczeństwa produktu leczniczego Tulip Combo, zawierającego ezetymib i atorwastatynę, wykazały, że ezetymib nie indukuje działania rakotwórczego, mutagennego ani teratogennego, choć u psów podawany w dawkach ≥0,03 mg/kg/dobę powodował 2,5-3,5-krotny wzrost stężenia cholesterolu w żółci, bez zwiększenia ryzyka kamicy żółciowej przy dawkach do 300 mg/kg/dobę. Atorwastatyna nie wykazała genotoksyczności, jednak u myszy podawana w dawkach 6-11-krotnie przekraczających AUC₀₋₂₄h u ludzi indukowała gruczolaki i raki wątrobowokomórkowe. W badaniach reprodukcyjnych atorwastatyna nie wpływała na płodność, ale przy toksycznych dawkach dla matki obserwowano toksyczność płodu, opóźnienie rozwoju potomstwa oraz zmniejszoną przeżywalność pourodzeniową. Oba składniki przenikają przez barierę łożyskową, a atorwastatyna wykazuje obecność w osoczu porównywalną do mleka u szczurów, choć brak danych dotyczących przenikania do mleka kobiet karmiących piersią.
badanie in vitro, bariera łożyskowa, cholesterol w żółci, drogi żółciowe, działanie genotoksyczne, działanie kancerogenne, działanie mutagenne, działanie niepożądane, działanie rakotwórcze, działanie teratogenne, działanie toksyczne, gruczolak wątrobowokomórkowy, inhibitor reduktazy HMG-CoA, interakcja farmakodynamiczna, kamica żółciowa, miopatia, opóźnienie rozwoju, osocze, pęcherzyk żółciowy, płodność, przeżywalność pourodzeniowa, rak wątrobowokomórkowy, rakotwórczość, śmierć zarodka, toksyczność długoterminowa, toksyczność płodu, zrośnięcie kręgów
Leksykon leków
Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie – Calipra 80 mg

Przedkliniczne badania atorwastatyny wykazały brak potencjału mutagennego i klastogennego w testach in vitro i in vivo, co wskazuje na niskie ryzyko uszkodzeń genetycznych. W badaniach kancerogennych na szczurach nie zaobserwowano działania rakotwórczego, natomiast u myszy poddanych ekspozycji na bardzo wysokie dawki (6-11-krotnie przekraczające AUC0-24h u ludzi przy maksymalnych dawkach terapeutycznych) odnotowano zwiększoną częstość nowotworów wątroby, w tym gruczolaka i raka wątrobowokomórkowego. W kontekście wpływu na rozród i rozwój, atorwastatyna nie wykazywała działania teratogennego ani negatywnego wpływu na płodność w badaniach na szczurach, królikach i psach, jednak przy toksycznych dawkach dla matki obserwowano toksyczność płodową oraz u szczurów opóźnione dojrzewanie i zmniejszoną przeżywalność potomstwa.
atorwastatyna, badanie in vitro, badanie in vivo, dawka toksyczna, działanie rakotwórcze, działanie teratogenne, gruczolak wątrobowokomórkowy, inhibitor reduktazy HMG-CoA, metabolit, nowotwór wątroby, potencjał kancerogenny, potencjał mutagenny i klastogenny, przenikanie leku, przenikanie przez łożysko, przeżywalność pourodzeniowa, rak wątrobowokomórkowy, rozwój postnatalny, rozwój zarodkowo-płodowy, stężenie w osoczu, toksyczność matczyna, wada rozwojowa
Leksykon leków
Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie – Tulip Combo 10 mg + 40 mg

Przedkliniczne badania bezpieczeństwa produktu Tulip Combo, zawierającego ezetymib i atorwastatynę, wykazały brak specyficznych narządów docelowych toksyczności dla ezetymibu, choć zaobserwowano 2,5-3,5-krotne zwiększenie stężenia cholesterolu w żółci u psów przy dawce ≥0,03 mg/kg mc./dobę przez 4 tygodnie. Długoterminowo (do 300 mg/kg mc./dobę przez rok) nie stwierdzono zwiększonej częstości kamicy żółciowej ani uszkodzeń wątroby. Ezetymib nie wykazywał działania rakotwórczego ani teratogennego w badaniach na szczurach i królikach, choć przenika przez barierę łożyskową przy dawkach do 1000 mg/kg mc./dobę. Atorwastatyna nie wykazała mutagenności ani klastogenności, jednak u myszy przy dawkach 6-11-krotnie przekraczających AUC u ludzi zaobserwowano wzrost częstości gruczolaków i raków wątrobowokomórkowych. Nie stwierdzono wpływu atorwastatyny na płodność, ale przy toksycznych dawkach dla matek odnotowano toksyczność płodową i opóźnienie rozwoju potomstwa. Atorwastatyna przenika przez łożysko i jest obecna w mleku szczurów, brak danych dotyczących przenikania do mleka ludzkiego.
atorwastatyna, bariera łożyskowa, cholesterol w żółci, drogi żółciowe, działanie genotoksyczne, działanie kancerogenne, działanie mutagenne, działanie teratogenne, działanie toksyczne, efekt synergistyczny, ezetymib, gruczolak wątrobowokomórkowy, inhibitor reduktazy HMG-CoA, interakcja farmakodynamiczna, interakcja farmakokinetyczna, kamica żółciowa, kamień żółciowy, miopatia, pęcherzyk żółciowy, potencjał onkogenny, potencjał rakotwórczy, przenikanie przez łożysko, przeżywalność pourodzeniowa, rak wątrobowokomórkowy, rakotwórczość, śmierć zarodkowa, toksyczność płodowa, zrośnięcie kręgów
Leksykon leków
Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie – Hytrin 2 mg

Przedkliniczne badania farmakologiczne terazosyny, substancji czynnej leku Hytrin, nie wykazały istotnego ryzyka dla człowieka przy stosowaniu terapeutycznym. Testy mutagenności in vitro i in vivo nie potwierdziły działania genotoksycznego. W badaniach na szczurach, przy podawaniu dawek 20-30-krotnie przekraczających maksymalną dawkę zalecaną u ludzi, zaobserwowano zmniejszenie płodności oraz atrofia jąder. Działania toksyczne na reprodukcję, takie jak resorpcje płodów, zmniejszenie masy ciała płodów, nadliczbowe żebra oraz obniżona przeżywalność pourodzeniowa, wystąpiły przy dawkach 60-280 razy wyższych niż u ludzi.
anomalia rozwojowa, atrofia jąder, działanie genotoksyczne, działanie rakotwórcze, genotoksyczność, implantacja, in vitro, in vivo, mutagenność, nadliczbowe żebra, płodność, przeżywalność pourodzeniowa, resorpcja płodu, rozwój wewnątrzmaciczny, terazosyna, toksyczność reprodukcyjna
Leksykon leków
Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie – Calipra 10 mg

Przedkliniczne badania bezpieczeństwa atorwastatyny, substancji czynnej Calipry, wykazały brak potencjału mutagennego i klastogennego w testach in vitro i in vivo, co wskazuje na niskie ryzyko uszkodzeń materiału genetycznego podczas terapii. W badaniach rakotwórczych na szczurach nie stwierdzono działania onkogennego, natomiast u myszy przy dawkach przekraczających 6-11-krotnie AUC0-24h obserwowano gruczolaki i raki wątrobowokomórkowe. Badania reprodukcyjne wykazały brak negatywnego wpływu na płodność oraz brak działania teratogennego u szczurów, królików i psów, choć przy toksycznych dla samic dawkach odnotowano toksyczność płodową oraz opóźnione dojrzewanie i zmniejszoną przeżywalność potomstwa u szczurów.
atorwastatyna, badanie in vitro, badanie in vivo, bariera łożyskowa, działanie teratogenne, gruczolak wątrobowokomórkowy, metabolit, model zwierzęcy, mutacja genetyczna, płodność, potencjał klastogenny, potencjał mutagenny, potencjał rakotwórczy, przenikanie do mleka, przenikanie przez łożysko, przeżywalność pourodzeniowa, rak wątrobowokomórkowy, stężenie w osoczu, toksyczność płodowa, uszkodzenie chromosomu, wada rozwojowa płodu
Leksykon leków
Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie – Atozet 10 mg + 20 mg

Przedkliniczne badania bezpieczeństwa leku Atozet, zawierającego ezetymib i atorwastatynę, wykazały, że działania toksyczne obserwowane w badaniach na szczurach i psach były typowe dla statyn, z głównymi zmianami histopatologicznymi w wątrobie. Wysokie dawki (1000/108,6 mg/kg mc.) podawane ciężarnym szczurzym samicom powodowały zmniejszone kostnienie mostka i zmniejszenie masy ciała płodów, a u królików obserwowano rzadkie deformacje kostne. Ezetymib nie wykazywał działania genotoksycznego ani rakotwórczego, a długoterminowe podawanie nie ujawniło specyficznych narządów docelowych toksyczności. U psów dawki ≥0,03 mg/kg mc./dobę powodowały 2,5- do 3,5-krotne zwiększenie cholesterolu w żółci, jednak nie stwierdzono zwiększonej częstości kamicy żółciowej przy dawkach do 300 mg/kg mc./dobę przez rok. Ezetymib nie wpływał negatywnie na płodność i rozwój płodowy, choć przenikał przez barierę łożyskową przy wysokich dawkach.
atorwastatyna, badanie in vitro, badanie in vivo, bariera łożyskowa, cholesterol w żółci, deformacja kostna, działanie genotoksyczne, działanie karcynogenne, działanie klastogenne, działanie mutagenne, działanie rakotwórcze, działanie teratogenne, ezetymib, genotoksyczność, gruczolak wątrobowokomórkowy, inhibitor reduktazy HMG-CoA, interakcja farmakodynamiczna, interakcja farmakokinetyczna, kamica żółciowa, narząd docelowy, pęcherzyk żółciowy, przeżywalność pourodzeniowa, rak wątrobowokomórkowy, rakotwórczość, reprodukcja, rozwój płodowy, rozwój pourodzeniowy, statyna, toksyczność długoterminowa, toksyczność płodowa, toksyczność skojarzona, układ kostny, uszkodzenie chromosomu, uszkodzenie genetyczne, zmiana histopatologiczna