metoda Cockcrofta-Gaulta
Metoda Cockcrofta-Gaulta to powszechnie stosowany wzór kliniczny do szacowania klirensu kreatyniny, który służy jako wskaźnik funkcji nerek. Opracowana w 1976 roku przez Donalda W. Cockcrofta i Henry’ego Gaulta, metoda ta wykorzystuje stężenie kreatyniny w surowicy, wiek, masę ciała oraz płeć pacjenta do obliczenia szacunkowego klirensu kreatyniny.
Formuła Cockcrofta-Gaulta jest wyrażona wzorem: Klirens kreatyniny (ml/min) = [(140 – wiek) × masa ciała (kg)] / [72 × stężenie kreatyniny w surowicy (mg/dl)] × 0,85 (dla kobiet). Współczynnik 0,85 dla kobiet uwzględnia mniejszą masę mięśniową w porównaniu do mężczyzn. Wzór ten jest szczególnie przydatny w dostosowywaniu dawek leków wydalanych przez nerki.
Mimo że metoda Cockcrofta-Gaulta została w dużej mierze zastąpiona przez nowsze metody, takie jak MDRD (Modification of Diet in Renal Disease) czy CKD-EPI (Chronic Kidney Disease Epidemiology Collaboration), nadal jest wykorzystywana w praktyce klinicznej, zwłaszcza w farmakoterapii. Warto pamiętać, że wzór ten ma pewne ograniczenia, w tym niedoszacowanie GFR u osób otyłych i przeszacowanie u osób z niską masą mięśniową.
Powiązane wpisy
- Leksykon leków
Dawkowanie i sposób podawania – Bigetra 110 mg
Dabigatran eteksylan (Bigetra) w dawce 110 mg jest wskazany u dorosłych oraz dzieci powyżej 8 lat zdolnych do połykania kapsułek. W prewencji pierwotnej żylnej choroby zakrzepowo-zatorowej (ŻChZZ) po alloplastyce stawu kolanowego lub biodrowego dawka początkowa wynosi 110 mg (lub 75 mg u pacjentów z umiarkowaną niewydolnością nerek, w wieku ≥75 lat lub przy jednoczesnym stosowaniu werapamilu, amiodaronu bądź chinidyny), podawana 1-4 godziny po zabiegu. Dawka podtrzymująca to 220 mg/dobę (2×110 mg) przez 10 dni (kolano) lub 28-35 dni (biodro), z możliwością zmniejszenia do 150 mg/dobę (2×75 mg) u wyżej wymienionych grup ryzyka. W prewencji udarów u pacjentów z migotaniem przedsionków niezwiązanym z wadą zastawkową zalecana dawka to 300 mg/dobę (2×150 mg), z redukcją do 220 mg/dobę (2×110 mg) u pacjentów z umiarkowaną niewydolnością nerek (CrCL 30-50 ml/min), w wieku 75-80 lat, przy jednoczesnym stosowaniu werapamilu lub zwiększonym ryzyku krwawień. W leczeniu zakrzepicy żył głębokich i zatorowości płucnej stosuje się 300 mg/dobę po co najmniej 5-dniowej terapii pozajelitowej, z możliwością redukcji dawki do 220 mg/dobę u pacjentów z czynnikami ryzyka. U dzieci dawka jest dobierana na podstawie masy ciała, rozpoczynając leczenie po terapii pozajelitowej.
ablacja cewnikowa, alloplastyka stawu kolanowego, analiza farmakokinetyczna i farmakodynamiczna, antagonista witaminy K, ciężkie zaburzenie czynności nerek, dabigatran eteksylan, hemostaza, hipowolemia, idiopatyczna zakrzepica żył głębokich, implantacja stentu, inhibitor P-glikoproteiny, kapsułka twarda, kardiowersja, klirens kreatyniny, leczenie przeciwpłytkowe, lek przeciwzakrzepowy pozajelitowy, metoda Cockcrofta-Gaulta, migotanie przedsionków niezwiązane z wadą zastawkową, niefrakcjonowana heparyna, odwodnienie, prewencja udaru i zatorowości systemowej, przezskórna interwencja wieńcowa, refluks żołądkowo-przełykowy, staw biodrowy, umiarkowane zaburzenie czynności nerek, wartość INR, zakrzepica żył głębokich, zapalenie błony śluzowej przełyku, zapalenie błony śluzowej żołądka, zatorowość płucna, żylna choroba zakrzepowo-zatorowa - Leksykon leków
Dawkowanie i sposób podawania – Abagat 150 mg
Dabigatran eteksylan w postaci kapsułek twardych 150 mg (Abagat) jest wskazany u dorosłych oraz dzieci i młodzieży od 8 roku życia potrafiących połykać kapsułki w całości, w leczeniu i prewencji zakrzepicy żył głębokich (ZŻG), zatorowości płucnej (ZP) oraz prewencji udarów u pacjentów z niezastawkowym migotaniem przedsionków (NVAF). Standardowa dawka u dorosłych wynosi 300 mg na dobę (150 mg dwa razy dziennie). U pacjentów ≥80 lat zaleca się dawkę 220 mg/dobę (110 mg dwa razy dziennie), a u osób 75-80 lat dawkę należy dostosować indywidualnie. Dawkę 220 mg/dobę rozważa się także u pacjentów z zapaleniem żołądka, refluksem, umiarkowaną niewydolnością nerek (CrCL 30-50 mL/min) i wysokim ryzykiem krwawień oraz u pacjentów przyjmujących werapamil. Przed rozpoczęciem terapii należy ocenić czynność nerek (CrCL metodą Cockcrofta-Gaulta), wykluczając pacjentów z CrCL <30 mL/min. Leczenie dabigatranem w prewencji udaru jest długoterminowe, natomiast czas terapii w ZŻG/ZP ustala się indywidualnie, z minimalnym okresem 3 miesięcy w przypadku czynników przejściowych.
ablacja cewnikowa, antagonista witaminy K, dabigatran eteksylat, hemostaza, hipowolemia, implantacja stentu, kardiowersja, klirens kreatyniny, lek przeciwzakrzepowy, metoda Cockcrofta-Gaulta, niezastawkowe migotanie przedsionków, prewencja nawrotów ZŻG, prewencja udaru i zatorowości systemowej, przezskórna interwencja wieńcowa, refluks żołądkowo-przełykowy, udar związany z migotaniem przedsionków, współczynnik przesączania kłębuszkowego, wzór Schwartza, zaburzenie czynności nerek, zakrzepica żył głębokich, zapalenie żołądka, zatorowość płucna, żylna choroba zakrzepowo-zatorowa - Leksykon leków
Dawkowanie i sposób podawania – Bigetra 150 mg
Dabigatran eteksylan (Bigetra) w dawce 150 mg w kapsułkach twardych jest wskazany u pacjentów dorosłych oraz dzieci powyżej 8 lat zdolnych do połykania kapsułek. Dawkowanie ustala się indywidualnie, uwzględniając wskazanie kliniczne, wiek, masę ciała oraz funkcję nerek (klirens kreatyniny, CrCL). W prewencji udarów i zatorowości systemowej u pacjentów z niezastawkowym migotaniem przedsionków (NVAF) standardowa dawka wynosi 300 mg/dobę (150 mg dwa razy dziennie), z możliwością zmniejszenia do 220 mg/dobę (110 mg dwa razy dziennie) u pacjentów ≥ 80 lat, przy jednoczesnym stosowaniu werapamilu lub z umiarkowanymi zaburzeniami czynności nerek (CrCL 30-50 ml/min). W leczeniu i prewencji nawrotów zakrzepicy żył głębokich (ZŻG) i zatorowości płucnej (ZP) stosuje się 300 mg/dobę po co najmniej 5-dniowej terapii pozajelitowej, z możliwością redukcji dawki do 220 mg/dobę. Ocena czynności nerek powinna być przeprowadzana przed rozpoczęciem terapii oraz okresowo, szczególnie u osób powyżej 75 roku życia, z częstotliwością co najmniej raz w roku lub częściej w przypadku podejrzenia pogorszenia funkcji nerek.
antagonista witaminy K, dabigatran eteksylat, heparyna niefrakcjonowana, hipowolemia, klirens kreatyniny, krwawienie, leczenie zakrzepicy żył głębokich, lek przeciwzakrzepowy pozajelitowy, metoda Cockcrofta-Gaulta, międzynarodowy współczynnik znormalizowany, migotanie przedsionków, niezastawkowe migotanie przedsionków, odwodnienie, powikłanie zakrzepowo-zatorowe, prewencja udaru, refluks żołądkowo-przełykowy, unieruchomienie pacjenta, zakrzepica żył głębokich, zapalenie błony śluzowej przełyku, zapalenie błony śluzowej żołądka, zatorowość płucna, zatorowość systemowa - Leksykon leków
Dawkowanie i sposób podawania – Dabigatran Etexilate Viatris 75 mg
Dabigatran Etexilate Viatris w dawce 75 mg w kapsułkach twardych jest wskazany dla dorosłych oraz dzieci od 8. roku życia zdolnych do połykania kapsułek. Dawkowanie jest indywidualizowane w zależności od wskazania, masy ciała, wieku oraz funkcji nerek (ocena CrCL u dorosłych metodą Cockcrofta-Gaulta, u dzieci eGFR wzorem Schwartza). W profilaktyce pierwotnej żylnej choroby zakrzepowo-zatorowej po endoprotezoplastyce stawu kolanowego zaleca się dawkę początkową 110 mg 1-4 godziny po zabiegu, następnie 220 mg raz na dobę przez 10 dni; po endoprotezoplastyce stawu biodrowego leczenie trwa 28-35 dni. U pacjentów z umiarkowaną niewydolnością nerek (CrCL 30-50 mL/min), w wieku ≥75 lat lub stosujących jednocześnie werapamil, amiodaron lub chinidynę, dawki są zmniejszane odpowiednio do 75 mg i 150 mg. U dzieci dawka dobowa jest dostosowana do masy ciała i wieku, np. dla masy 11-13 kg i wieku 8-9 lat dawka pojedyncza wynosi 75 mg, a dobowa 150 mg, z podawaniem dwa razy dziennie co 12 godzin.
antagonista witaminy K, dabigatran eteksylat, endoprotezoplastyka stawu biodrowego, endoprotezoplastyka stawu kolanowego, hemostaza, heparyna niefrakcjonowana, hipowolemia, inhibitor glikoproteiny p, klirens kreatyniny, leczenie przeciwzakrzepowe, metoda Cockcrofta-Gaulta, międzynarodowy współczynnik znormalizowany, niestrawność, odwodnienie, współczynnik przesączania kłębuszkowego, wzór Schwartza, zaburzenie czynności nerek, żylna choroba zakrzepowo-zatorowa