ekspresja receptorów somatostatynowych
Ekspresja receptorów somatostatynowych odnosi się do występowania i nasilenia obecności receptorów dla somatostatyny na powierzchni komórek. Somatostatyna, jako endogenny hormon peptydowy, oddziałuje poprzez pięć podtypów receptorów (SSTR1-5), które należą do rodziny receptorów sprzężonych z białkiem G.
Receptory somatostatynowe wykazują zróżnicowaną ekspresję w różnych tkankach i narządach, w tym w układzie nerwowym, trzustce, przewodzie pokarmowym oraz w guzach neuroendokrynnych. Szczególnie wysoki poziom ekspresji tych receptorów obserwuje się w nowotworach neuroendokrynnych (NET), co stanowi podstawę dla diagnostyki obrazowej z wykorzystaniem znakowanych analogów somatostatyny (scyntygrafia receptorowa, PET/CT).
Ocena ekspresji receptorów somatostatynowych ma kluczowe znaczenie kliniczne, ponieważ determinuje możliwość zastosowania analogów somatostatyny (np. oktreotydu, lanreotydu) w leczeniu guzów neuroendokrynnych. Wysoka ekspresja, szczególnie receptorów SSTR2 i SSTR5, koreluje z lepszą odpowiedzią na terapię. Ponadto, ekspresja tych receptorów stanowi podstawę dla terapii radioizotopowej z wykorzystaniem znakowanych analogów somatostatyny (PRRT – Peptide Receptor Radionuclide Therapy).
Powiązane wpisy
- Leksykon leków
Właściwości farmakokinetyczne – 99mTc – Tektrotyd 16 mcg HYNIC-[De-Phe^1, Tyr^3-Oktreotyd] TFA
Preparat 99mTc-Tektrotyd, zawierający 16 µg HYNIC-[D-Phe1, Tyr3-Oktreotyd] TFA, charakteryzuje się szybkim klirensem z krwi oraz znaczącą akumulacją w narządach takich jak wątroba, śledziona i nerki już w ciągu pierwszych 10 minut po dożylnym podaniu. Radiofarmaceutyk selektywnie gromadzi się w zmianach nowotworowych z receptorami somatostatynowymi, co umożliwia skuteczną wizualizację patologii. Optymalny czas akwizycji obrazów scyntygraficznych to około 4 godziny po podaniu, kiedy stosunek guz/tło osiąga wartości maksymalne: guz/wątroba 1,4, guz/płuca 12, a stosunek guz/tło jest najwyższy. Po 24 godzinach zmiany nowotworowe pozostają widoczne, mimo niewielkiego wydalania preparatu drogą pokarmową.
⁹⁹ᵐTc-Tektrotyd, akumulacja radioznacznika, badanie scyntygraficzne, droga żółciowo-jelitowa, ekspresja receptorów somatostatynowych, eliminacja z krwi krążącej, gromadzenie znacznika, HYNIC-[D-Phe¹, iniekcja, klirens krwi, komórka krwi, radiofarmaceutyk, receptor somatostatynowy, Tyr³-Oktreotyd] TFA, wiązanie z białkami osocza, wydalanie nerkowe, wydalanie wątrobowe, zaburzenie funkcji nerek - Leksykon leków
Wskazania do stosowania – 99mTc – Tektrotyd 16 mcg HYNIC-[De-Phe^1, Tyr^3-Oktreotyd] TFA
99mTc-Tektrotyd to radiofarmaceutyk diagnostyczny zawierający 16 µg HYNIC-[D-Phe¹, Tyr³-Oktreotyd]·TFA, znakowany technetem-99m, który specyficznie wiąże się z receptorami somatostatynowymi, głównie podtypem 2, a także 3 i 5. Preparat jest stosowany przede wszystkim w obrazowaniu guzów neuroendokrynnych przewodu pokarmowego (GEP-NET), które charakteryzują się wysoką ekspresją tych receptorów. Ponadto, 99mTc-Tektrotyd znajduje zastosowanie w diagnostyce gruczolaków przysadki, guzów układu współczulnego (m.in. pheochromocytoma, paraganglioma, neuroblastoma, ganglioneurinoma) oraz raka rdzeniastego tarczycy, umożliwiając ocenę lokalizacji, zasięgu i stopnia zaawansowania zmian nowotworowych za pomocą scyntygrafii lub SPECT/CT.
chłoniak, czerniak złośliwy, ekspresja receptorów somatostatynowych, ganglioneurinoma, GEP-NET, glejak wielopostaciowy, gruczolak przysadki, guz chromochłonny, guz układu współczulnego, gwiaździak, liofilizat, mięsak, neuroblastoma, niedrobnokomórkowy rak płuca, oponiak, preparat radiofarmaceutyczny, przyzwojak, rak jajnika, rak jasnokomórkowy nerki, rak piersi, rak rdzeniasty tarczycy, rak stercza, scyntygrafia, SPECT/CT, technet-99m, zróżnicowany rak tarczycy