nieprawidłowa osmolarność krwi

Nieprawidłowa osmolarność krwi to zaburzenie równowagi wodno-elektrolitowej organizmu, które może manifestować się jako hiperosmolarność (podwyższona osmolarność) lub hipoosmolarność (obniżona osmolarność). Prawidłowa osmolarność osocza wynosi 280-295 mOsm/kg H₂O i jest utrzymywana przez precyzyjne mechanizmy regulacyjne, głównie przez wydzielanie wazopresyny i regulację pragnienia.

Hiperosmolarność krwi (>295 mOsm/kg H₂O) najczęściej występuje w stanach odwodnienia, hiperglikemii, hipernatremii oraz w przypadku zatrucia substancjami zwiększającymi osmolarność (np. metanol, glikol etylenowy). Stan ten może prowadzić do odwodnienia komórek, zaburzeń świadomości, a w skrajnych przypadkach do śpiączki hiperosmolarnej.

Hipoosmolarność krwi (<280 mOsm/kg H₂O) obserwowana jest najczęściej w hiponatremii, zespole nieadekwatnego wydzielania hormonu antydiuretycznego (SIADH), niewydolności nerek oraz w przypadku nadmiernej podaży płynów hipotonicznych. Konsekwencją może być obrzęk komórek, szczególnie niebezpieczny w obrębie ośrodkowego układu nerwowego, prowadzący do encefalopatii hiponatremicznej.

Diagnostyka zaburzeń osmolarności opiera się na pomiarze osmolarności surowicy, stężenia elektrolitów, glukozy oraz azotu mocznikowego. Terapia powinna być ukierunkowana na przyczynę zaburzenia i prowadzona z zachowaniem ostrożności, aby uniknąć zbyt szybkiej korekcji osmolarności, co mogłoby prowadzić do poważnych powikłań neurologicznych, takich jak centralny zespół demielinizacyjny.

Powiązane wpisy

  1. 10.04.2026
  2. www.leksykon.com.pl