profil toksyczny
Profil toksyczny to zestaw badań biochemicznych i laboratoryjnych wykonywanych w celu oceny potencjalnej toksyczności substancji chemicznych, leków lub innych związków na organizm. Badania te mają kluczowe znaczenie zarówno w diagnostyce zatruć, jak i w procesie opracowywania nowych leków.
W praktyce klinicznej profil toksyczny obejmuje najczęściej analizę stężenia leków, narkotyków, alkoholu, metali ciężkich i innych substancji toksycznych we krwi, moczu lub innych płynach ustrojowych. Badanie to pozwala lekarzom na szybką identyfikację czynnika toksycznego i wdrożenie odpowiedniego leczenia w przypadkach ostrych zatruć.
W farmakologii i toksykologii, określenie profilu toksycznego substancji obejmuje badania nad jej metabolizmem, biodostępnością, potencjalnymi efektami ubocznymi, toksycznością organową oraz interakcjami z innymi związkami. Analiza ta jest niezbędnym elementem procesu badań przedklinicznych i klinicznych nowych substancji leczniczych, warunkującym ich bezpieczeństwo stosowania.
Powiązane wpisy
-
Leksykon leków
Przedkliniczne badania toksykologiczne klofarabiny na myszach, szczurach i psach wykazały, że głównym celem toksyczności są szybko proliferujące tkanki, ze szczególnym wpływem na układ sercowo-naczyniowy, nerkowy oraz wątrobowy. U szczurów obserwowano kardiomiopatię i niewydolność serca przy ekspozycjach 7-13-krotnie wyższych (po ≥3 cyklach) lub 16-35-krotnie wyższych (po 1-2 cyklach) niż kliniczne Cmax. Nefropatia kłębuszkowa pojawiała się przy dawkach 3-5-krotnie przekraczających kliniczną AUC po 6 cyklach, charakteryzując się subklinicznymi zmianami histopatologicznymi bez odchyleń biochemicznych. Długotrwałe podawanie powodowało zmiany czynnościowe wątroby, również bez korelacji z parametrami biochemicznymi. Ponadto, klofarabina indukowała toksyczność na męskie narządy płciowe (np. zwyrodnienie nabłonka kanalików nasiennych przy dawkach 150 mg/m²/d u szczurów oraz >7,5 mg/m²/d u psów) oraz zmiany w żeńskich narządach rozrodczych (atrofia jajników i apoptoza błony śluzowej macicy u myszy przy 225 mg/m²/d), co wskazuje na ryzyko zaburzeń płodności.
aberracja chromosomowa, apoptoza błony śluzowej macicy, atrofia jajników, działanie hepatotoksyczne, działanie kardiotoksyczne, działanie klastogenne, działanie nefrotoksyczne, działanie rakotwórcze, działanie teratogenne, farmakokinetyka osocza, genotoksyczność, kanaliki nasienne, kardiomiopatia, komórki najądrza, komórki śródmiąższowe, mutacje powrotne, nefropatia kłębuszkowa, profil toksyczny, spermatydy, test mikrojąderkowy, toksyczność klofarabiny, zmiany zwyrodnieniowe -
Leksykon leków
Przedkliniczne badania bezpieczeństwa połączenia rozuwastatyny i ezetymibu, stosowanego w produkcie SUVEZEN NEO, wykazały, że profil toksyczności jest zasadniczo porównywalny do monoterapii statynami, choć niektóre działania toksyczne mogą być nasilone wskutek interakcji farmakokinetycznych i farmakodynamicznych. Miopatie obserwowano u szczurów przy dawkach około 20-krotnie wyższych (AUC) dla statyn i 500-2000-krotnie wyższych dla metabolitów aktywnych niż stosowane u ludzi. Badania nie wykazały działania teratogennego u szczurów, natomiast u królików odnotowano nieliczne deformacje szkieletowe. Ezetymib nie wykazywał potencjału genotoksycznego ani rakotwórczego, a jego przewlekłe stosowanie nie powodowało istotnych zmian w narządach, choć u psów dawka ≥0,03 mg/kg/dobę zwiększała stężenie cholesterolu w żółci 2,5- do 3,5-krotnie, bez klinicznie istotnych skutków w długoterminowych badaniach.
arytmia, bariera łożyskowa, dawka terapeutyczna, deformacja szkieletowa, działanie karcynogenne, działanie teratogenne, interakcja farmakodynamiczna, interakcja farmakokinetyczna, kamica żółciowa, kanał potasowy hERG, margines bezpieczeństwa, miopatia, monoterapia statyną, pęcherzyk żółciowy, płodność męska, potencjał genotoksyczny, potencjał rakotwórczy, profil toksyczny, rozuwastatyna z ezetymibem, rozwój pourodzeniowy, rozwój przedurodzeniowy, toksyczność narządowa, toksyczność przewlekła, toksyczność reprodukcyjna, uszkodzenie DNA, zmiana histopatologiczna -
Leksykon leków
Przedkliniczne badania bezpieczeństwa montelukastu, substancji czynnej leku Romilast, wykazały niski profil toksyczności ogólnej u różnych gatunków zwierząt, nawet przy narażeniu przekraczającym 17-krotnie dawkę kliniczną stosowaną u ludzi. Zaobserwowane zmiany biochemiczne, takie jak nieznaczne wzrosty aktywności aminotransferazy alaninowej oraz zmiany stężeń glukozy, fosforu i triglicerydów, miały charakter przemijający. Objawy kliniczne, w tym zwiększone wydzielanie śliny, zaburzenia żołądkowo-jelitowe, luźne stolce oraz zaburzenia równowagi elektrolitowej, pojawiały się jedynie przy bardzo wysokich dawkach, np. u małp przy 150 mg/kg mc./dobę (232-krotne narażenie). Dawki toksyczności ostrej sięgały do 5000 mg/kg mc. u myszy i szczurów (odpowiednio 15 000 i 30 000 mg/m²), bez obserwacji zgonów, co wskazuje na bardzo wysoki margines bezpieczeństwa (do 25 000-krotnej dawki klinicznej). Montelukast nie wykazywał działania fototoksycznego przy dawkach do 500 mg/kg mc./dobę (200-krotne narażenie) podczas ekspozycji na UVA, UVB i światło widzialne.
aminotransferaza alaninowa, badanie in vitro, badanie in vivo, bariera łożyskowa, dawka kliniczna, działanie fototoksyczne, działanie mutagenne, działanie niepożądane, działanie rakotwórcze, działanie teratogenne, fototoksyczność, genotoksyczność, karcinogenność, luźny stolec, montelukast, narażenie ogólnoustrojowe, niepełne kostnienie, objawy żołądkowo-jelitowe, profil toksyczny, reakcja nadwrażliwości, toksyczność ogólna, toksyczność ostra, wydzielanie śliny, zaburzenia elektrolitowe
