komórka piramidowa
Komórka piramidowa (neuron piramidowy) to charakterystyczny typ neuronu obecny przede wszystkim w korze mózgowej oraz hipokampie. Swoją nazwę zawdzięcza trójkątnemu (piramidalnemu) kształtowi ciała komórki, z którego odchodzi pojedynczy długi akson oraz dwa typy dendrytów: dendryty podstawne (bazalne) oraz pojedynczy, gruby dendryt szczytowy (apikalny).
Komórki piramidowe stanowią główny typ neuronów wyjściowych (eferentnych) kory mózgowej. Są one neuronami pobudzającymi, wykorzystującymi glutaminian jako główny neuroprzekaźnik. Neurony te tworzą około 70-80% komórek nerwowych kory mózgowej i stanowią kluczowy element obwodów neuronalnych odpowiedzialnych za funkcje poznawcze.
Pod względem funkcjonalnym, komórki piramidowe odgrywają istotną rolę w procesach uczenia się i pamięci, integracji informacji czuciowej oraz generowaniu sygnałów motorycznych. Ich dysfunkcja wiąże się z wieloma zaburzeniami neurologicznymi i psychiatrycznymi, w tym z padaczką, chorobą Alzheimera i schizofrenią. W badaniach neurofizjologicznych komórki te są często używane jako model do badania plastyczności synaptycznej i mechanizmów pamięci na poziomie komórkowym.
Powiązane wpisy
- Leksykon leków
Właściwości farmakodynamiczne – Tianesal 12,5 mg
Tianeptyna, substancja czynna leku Tianesal, jest przeciwdepresyjnym środkiem z grupy innych leków przeciwdepresyjnych (kod ATC: N06AX14) o unikatowym mechanizmie działania, różniącym się od klasycznych SSRI czy SNRI. W badaniach na modelach zwierzęcych wykazano, że tianeptyna pobudza aktywność elektryczną komórek piramidowych w hipokampie oraz zwiększa wychwyt zwrotny serotoniny w korze mózgowej i hipokampie, nie wykazując jednocześnie powinowactwa do receptorów monoaminergicznych ani hamowania wychwytu 5-HT, NA czy DA. Mechanizm działania może być związany z modulacją neurotransmisji glutaminergicznej, choć dokładne procesy pozostają nie do końca poznane. Skuteczność kliniczna tianeptyny została potwierdzona w badaniach kontrolowanych placebo, w tym u osób dorosłych i w podeszłym wieku, gdzie stosowano dawki od 25 mg do 75 mg na dobę. W badaniach z możliwością dostosowania dawki (25-50 mg/dobę) wykazano istotną statystycznie poprawę w skali MADRS i HAMD po 6-8 tygodniach leczenia.
badanie kontrolowane placebo, badanie podwójnie ślepe, dopamina, escytalopram, hipokamp, imipramina, komórka piramidowa, lek przeciwdepresyjny, neurotransmisja glutaminergiczna, noradrenalina, receptor monoaminergiczny, recurrence, relapse, serotonina, skala HAMD, skala MADRS, tianeptyna, wychwyt zwrotny, zaburzenie depresyjne - Leksykon leków
Właściwości farmakodynamiczne – Coaxil 12,5 mg
Coaxil, zawierający 12,5 mg soli sodowej tianeptyny, jest lekiem przeciwdepresyjnym z grupy innych leków przeciwdepresyjnych (ATC: N06AX14) o unikatowym mechanizmie działania. Tianeptyna stymuluje aktywność elektryczną komórek piramidowych hipokampa, przyspiesza regenerację ich funkcji, zwiększa wychwyt zwrotny serotoniny w neuronach kory mózgowej i hipokampa, a także moduluje neurotransmisję glutaminergiczną. W przeciwieństwie do klasycznych SSRI, nie wykazuje powinowactwa do receptorów monoaminergicznych ani nie hamuje wychwytu serotoniny, noradrenaliny i dopaminy in vitro. Dokładny udział poszczególnych mechanizmów w efekcie przeciwdepresyjnym pozostaje częściowo nieznany.
badanie kliniczne z randomizacją, dopamina, duże zaburzenie depresyjne, dysfagia, działanie przeciwdepresyjne, komórka piramidowa, lek przeciwdepresyjny, nawrót depresji, neuroprzekaźnik, neurotransmisja glutaminergiczna, noradrenalina, podwójna ślepa próba, receptor monoaminergiczny, serotonina, skala HAMD, skala MADRS, SSRI, tianeptyna sodowa, wychwyt zwrotny serotoniny, zaburzenie depresyjne