wczesny potencjał następczy
Wczesny potencjał następczy (ang. early afterdepolarization, EAD) to patologiczne zjawisko elektrofizjologiczne występujące w komórkach mięśnia sercowego, charakteryzujące się nieprawidłową repolaryzacją błony komórkowej. Pojawia się jako dodatkowa depolaryzacja lub oscylacja potencjału błonowego podczas fazy 2 lub 3 potencjału czynnościowego, zanim nastąpi pełna repolaryzacja komórki.
Mechanizm powstawania wczesnych potencjałów następczych związany jest głównie z zaburzeniem równowagi między prądami jonowymi: przedłużonym napływem jonów wapnia do komórki oraz ograniczonym wypływem jonów potasu. Czynniki sprzyjające powstawaniu EAD obejmują bradykardię, hipokaliemię, hipomagnezemię, kwasicę, niedotlenienie oraz działanie niektórych leków, szczególnie przeciwarytmicznych klasy IA i III.
Wczesne potencjały następcze mają istotne znaczenie kliniczne, ponieważ mogą inicjować groźne zaburzenia rytmu serca, w tym częstoskurcz komorowy typu torsade de pointes. Są one jednym z mechanizmów leżących u podłoża arytmii w zespole wydłużonego QT, zarówno wrodzonym jak i nabytym. W diagnostyce elektrokardiograficznej EAD mogą manifestować się jako wydłużenie odstępu QT oraz obecność fali U.
Powiązane wpisy
- Leksykon chorób i schorzeń
Tachykardia – Patofizjologia i mechanizm
Tachykardia definiowana jest jako częstość akcji serca >100 uderzeń/min w spoczynku i może wynikać z trzech głównych mechanizmów patofizjologicznych: reentry, wzmożonego automatyzmu oraz aktywności wyzwalanej. Reentry, najczęstszy mechanizm tachyarytmii, polega na krążeniu impulsu elektrycznego w zamkniętym obwodzie, z podtypami anatomicznym i czynnościowym, wymagającymi obecności jednokierunkowego bloku i odpowiedniego okresu refrakcji. Wzmożony automatyzm wynika ze spontanicznej depolaryzacji fazy 4 potencjału czynnościowego, często indukowany przez stymulację współczulną lub hipoksję. Aktywność wyzwalana obejmuje wczesne (EADs) i późne potencjały następcze (DADs), które są istotne w arytmiach związanych z zespołem długiego QT, digoksyną oraz tachykardią drogi odpływu. Tachykardie nadkomorowe (SVT) obejmują AVNRT (65% przypadków), AVRT (30%) oraz tachykardię przedsionkową (5%), z charakterystycznymi mechanizmami nawrotnymi i obecnością dróg dodatkowych, np. w zespole Wolff-Parkinson-White’a. Tachykardia komorowa (VT) definiowana jest jako ≥3 pobudzenia komorowe z częstością 110–250/min, najczęściej spowodowana reentry w obszarach bliznowatych po zawale mięśnia sercowego, ale także aktywnością wyzwalaną i nieprawidłowym automatyzmem. Szczególną formą jest torsade de pointes, powiązana z wydłużonym odstępem QT i mechanizmami mieszanymi.
ablacja przezskórna, aktywność wyzwalana, badanie elektrofizjologiczne, blok przedsionkowo-komorowy, częstość akcji serca, droga dodatkowa, entrainment, manewr wagalny, mechanizm reentry, migotanie komór, monomorficzna tachykardia komorowa, nawrotna tachykardia przedsionkowo-komorowa, nieadekwatna tachykardia zatokowa, ognisko ektopowe, okres refrakcji, pęczek Hisa, potencjał czynnościowy, retikulum sarkoplazmatyczne, tachykardia komorowa, tachykardia nadkomorowa, tachykardia przedsionkowa, torsade de pointes, wczesny potencjał następczy, węzeł przedsionkowo-komorowy, węzeł zatokowo-przedsionkowy, wzmożony automatyzm, zaburzenie rytmu serca - Leksykon chorób i schorzeń
Zespół długiego qt – Patofizjologia i mechanizm
Zespół długiego QT (LQTS) to zaburzenie repolaryzacji mięśnia sercowego, objawiające się wydłużeniem odstępu QT w EKG, co predysponuje do groźnych arytmii komorowych, w tym torsade de pointes (TdP) i nagłej śmierci sercowej. Patofizjologia LQTS opiera się na zaburzeniach funkcji kanałów jonowych, prowadzących do wydłużenia potencjału czynnościowego kardiomiocytów. Wrodzony LQTS najczęściej wiąże się z mutacjami w genach KCNQ1 (LQT1, 30-35% przypadków), KCNH2 (LQT2, 25-40%) i SCN5A (LQT3, 5-10%), które odpowiednio kodują kanały potasowe Kv7.1 (IKs), hERG (IKr) oraz sodowy Nav1.5. Mutacje te powodują utratę funkcji kanałów potasowych (LQT1, LQT2) lub zysk funkcji kanału sodowego (LQT3), co skutkuje wydłużeniem QT i zwiększonym ryzykiem arytmii. Nabyty LQTS jest częściej spowodowany lekami blokującymi kanał hERG, zaburzeniami elektrolitowymi (hipokaliemia, hipokalcemia, hipomagnezemia) oraz innymi stanami chorobowymi. Wydłużenie QT sprzyja powstawaniu wczesnych potencjałów następczych (EADs) i dyspersji repolaryzacji, co stanowi podłoże do arytmii typu TdP, charakteryzującej się wielokształtnym częstoskurczem komorowym i ryzykiem przejścia w migotanie komór.
arytmia komorowa, beta-bloker, bradykardia, choroba niedokrwienna serca, cukrzyca, depolaryzacja, edycja genomu, elektrokardiogram, hipokalcemia, hipokaliemia, hipomagnezemia, interferencja RNA, kanał jonowy, kanał potasowy, kanał sodowy, lidokaina, meksyletyna, migotanie komór, mutacja genu, nadciśnienie tętnicze, nagła śmierć sercowa, niedoczynność tarczycy, niewydolność serca, odstęp QT, omdlenie, późny prąd sodowy, prąd potasowy, prąd sodowy, repolaryzacja mięśnia sercowego, torsade de pointes, wczesny potencjał następczy, wrodzony zespół długiego QT, zaburzenie elektrolitowe, zapalenie, zespół długiego QT