cytotoksyczność komórkowa zależna od przeciwciał

Cytotoksyczność komórkowa zależna od przeciwciał (ADCC – Antibody-Dependent Cellular Cytotoxicity) to mechanizm immunologiczny, w którym komórki efektorowe układu odpornościowego niszczą komórki docelowe opłaszczone przez specyficzne przeciwciała. Proces ten stanowi istotny element odpowiedzi immunologicznej organizmu na patogeny oraz komórki nowotworowe.

W mechanizmie ADCC uczestniczą głównie komórki NK (Natural Killer), monocyty, makrofagi oraz neutrofile. Przeciwciała, szczególnie klasy IgG, wiążą się swoim fragmentem Fab do antygenów na powierzchni komórek docelowych, podczas gdy ich fragment Fc pozostaje dostępny dla receptorów Fc (FcγR) na komórkach efektorowych. To połączenie aktywuje komórki efektorowe do uwalniania czynników cytotoksycznych, takich jak perforyny i granzymy, które indukują apoptozę komórek docelowych.

ADCC odgrywa kluczową rolę w eliminacji komórek zakażonych wirusami, bakteriami oraz komórek nowotworowych. Mechanizm ten jest również wykorzystywany w immunoterapii przeciwnowotworowej, gdzie przeciwciała monoklonalne (np. trastuzumab, rituximab) są projektowane tak, aby wiązać się z antygenami specyficznymi dla komórek nowotworowych i aktywować ADCC. Skuteczność tego mechanizmu zależy od wielu czynników, w tym od polimorfizmów genów receptorów Fc, liczby i aktywności komórek efektorowych oraz poziomu ekspresji antygenów docelowych.

Powiązane wpisy

  1. 09.04.2026
  2. www.leksykon.com.pl