tętnica centralna oka
Tętnica centralna oka (arteria centralis retinae) to niewielkie naczynie krwionośne odchodzące od tętnicy ocznej, które stanowi główne źródło unaczynienia siatkówki. Wchodzi do gałki ocznej przez nerw wzrokowy, około 10-15 mm za gałką oczną, i biegnie w jego centrum aż do tarczy nerwu wzrokowego.
Po dotarciu do tarczy nerwu wzrokowego tętnica centralna oka dzieli się na gałęzie górne i dolne, a następnie na skroniowe i nosowe, tworząc cztery główne gałęzie zaopatrujące odpowiednie kwadranty siatkówki. Tętnica ta jest naczyniem końcowym, co oznacza, że nie tworzy istotnych zespoleń z innymi naczyniami, dlatego jej okluzja prowadzi do niedokrwienia siatkówki i poważnego uszkodzenia wzroku.
Niedrożność tętnicy centralnej siatkówki (CRAO – Central Retinal Artery Occlusion) stanowi nagły stan okulistyczny wymagający natychmiastowej interwencji. Objawia się nagłą, bezbolesną utratą widzenia w jednym oku. Najczęstsze przyczyny CRAO to zator (często pochodzenia sercowego), zakrzep (związany z miażdżycą), zapalenie naczyń oraz urazy. Diagnozę stawia się na podstawie obrazu dna oka, gdzie widoczna jest blada siatkówka z charakterystyczną „wiśniową plamką” w dołku środkowym.
Powiązane wpisy
- Leksykon leków
Właściwości farmakokinetyczne – Fluorescite 100 mg/ml roztwór do wstrzykiwań 100 mg/ml
Fluoresceina, stosowana głównie w diagnostyce okulistycznej, podawana jest dożylnie w postaci roztworu o stężeniu 100 mg/ml (fluoresceina sodowa 113,2 mg odpowiada 100 mg fluoresceiny). Po iniekcji do żyły w dole łokciowym substancja szybko dystrybuuje, pojawiając się w tętnicy centralnej oka już po 7-14 sekundach, co jest kluczowe dla oceny ukrwienia siatkówki. Objętość dystrybucji wynosi około 0,5 l/kg, wskazując na dobrą penetrację do przestrzeni śródmiąższowej. Charakterystyczne żółtawe zabarwienie skóry pojawia się w ciągu kilku minut i zanika po 6-12 godzinach. Metabolizm zachodzi głównie w wątrobie, gdzie fluoresceina ulega sprzęganiu z kwasem glukuronowym, z 80% przekształceniem do monoglukuronidu już po 1 godzinie od podania dawki 14 mg/kg.
diagnostyka okulistyczna, filtracja kłębuszkowa, fluoresceina, fluoresceina sodowa, Fluorescite, iniekcja, klirens nerkowy, klirens układowy, klirens wątrobowy, kwas glukuronowy, monoglukuronid fluoresceiny, objętość dystrybucji, połączenie glukuronidowe, przestrzeń śródmiąższowa, tętnica centralna oka, upośledzenie czynności nerek, wydalanie nerkowe, zaburzenie funkcji nerek - Leksykon substancji czynnych
Fluoresceina – Właściwości farmakokinetyczne
Fluoresceina sodowa, stosowana głównie w diagnostyce okulistycznej, charakteryzuje się szybkim wchłanianiem i dystrybucją po podaniu dożylnym, pojawiając się w tętnicy centralnej oka w ciągu 7-14 sekund, a w siatkówce po 15-20 sekundach. Objętość dystrybucji wynosi około 0,5 l/kg, a około 80% substancji wiąże się z albuminami osocza, natomiast 15-17% z erytrocytami. Fluoresceina jest szybko metabolizowana do monoglukuronidu fluoresceiny, który również wykazuje fluorescencję. Po podaniu dawki 14 mg/kg dożylnie, około 80% fluoresceiny ulega sprzęganiu z kwasem glukuronowym w ciągu 1 godziny, a fluorescencja metabolitu zanika po 4-5 godzinach. Okres półtrwania fluoresceiny i jej glukuronidu wynosi odpowiednio około 23,5 oraz 264 minut, co wpływa na dłuższe utrzymywanie się metabolitu w organizmie.
albumina, białko osocza, diagnostyka okulistyczna, droga nerkowa, erytrocyt, filtracja kłębuszkowa, fluoresceina, glukuronid fluoresceiny, klirens nerkowy, klirens układowy, klirens wątrobowy, kwas glukuronowy, monoglukuronid fluoresceiny, niewydolność nerek, objętość dystrybucji, okres półtrwania w osoczu, połączenie glukuronidowe, przesączanie kłębuszkowe, przestrzeń śródmiąższowa, przewlekła choroba nerek, sól sodowa fluoresceiny, tętnica centralna oka, tkanka siatkówki, zaburzenie czynności wątroby