chlorowcopochodna chinoliny
Chlorowcopochodne chinoliny to grupa związków chemicznych zawierających w swojej strukturze układ chinolinowy z podstawnikami w postaci atomów chloru, fluoru, bromu lub jodu. Mają one szerokie zastosowanie w medycynie jako leki przeciwbakteryjne, przeciwgrzybicze, przeciwpierwotniakowe oraz przeciwpasożytnicze.
Najbardziej znanym przedstawicielem tej grupy jest chlorochina, związek zawierający podstawnik chlorowy, stosowana w leczeniu i profilaktyce malarii. Inne istotne klinicznie chlorowcopochodne chinoliny to hydroksychlorochina (stosowana w chorobach reumatologicznych, m.in. w toczniu rumieniowatym układowym i reumatoidalnym zapaleniu stawów), a także amodiachina i primachina (leki przeciwmalaryczne).
Mechanizm działania chlorowcopochodnych chinoliny różni się w zależności od konkretnego związku. W przypadku działania przeciwmalarycznego, związki te koncentrują się w kwaśnych wakuolach pokarmowych pasożyta, gdzie hamują polimeryzację hemu do hemozoiny, co prowadzi do akumulacji toksycznych kompleksów hemowych zabijających pasożyta. Działanie immunomodulujące hydroksychlorochiny polega natomiast na hamowaniu produkcji cytokin prozapalnych i interferowaniu z prezentacją antygenów.
Warto zauważyć, że chlorowcopochodne chinoliny należy odróżnić od fluorochinolonów (np. ciprofloksacyna, lewofloksacyna), które stanowią odrębną grupę antybiotyków o innym mechanizmie działania, polegającym na inhibicji gyrazy DNA i topoizomerazy IV bakterii.
Powiązane wpisy
- Leksykon substancji czynnych
Chlorochinaldol – Specjalne ostrzeżenia i środki ostrożności
Chlorochinaldol wymaga ostrożności w stosowaniu ze względu na ryzyko działań niepożądanych i interakcji lekowych. Należy unikać jednoczesnego stosowania z substancjami mogącymi wchodzić w interakcje oraz natychmiast przerwać terapię w przypadku objawów nadwrażliwości. Preparaty miejscowe należy aplikować z zachowaniem ostrożności, chroniąc oczy i błony śluzowe (z wyjątkiem nosa). Długotrwałe stosowanie (około 4 tygodnie) wymaga monitorowania neurologicznego i okulistycznego ze względu na ryzyko podostrej neuropatii rdzeniowo-wzrokowej, objawiającej się zaburzeniami czucia, osłabieniem mięśniowym i zaburzeniami widzenia. Chlorochinaldol wchłania się minimalnie przez skórę, jednak w przypadku objawów neurologicznych lub zaburzeń widzenia należy przerwać leczenie. Tabletki do ssania stosowane są pomocniczo w zakażeniach bakteryjnych i nie powinny być stosowane długotrwale ani w dawkach przekraczających zalecane.
antybiotyk, badanie neurologiczne, badanie okulistyczne, błona śluzowa, chlorochinaldol, chlorowcopochodna chinoliny, ciężka niewydolność wątroby, czynność wątroby, hepatotoksyczność, kontaktowe zapalenie skóry, kortykosteroid, metronidazol, nadkażenie bakteryjne, nadkażenie grzybicze, nadwrażliwość, neuropatia, niedobór sacharazy-izomaltazy, nietolerancja fruktozy, octan hydrokortyzonu, osłabienie mięśniowe, ostra niewydolność wątroby, podostra neuropatia rdzeniowo-wzrokowa, reakcja alergiczna, rozstępy skórne, test wątrobowy, trądzik posteroidowy, uszkodzenie nerwu wzrokowego, zaburzenie widzenia, zaburzenie żołądkowo-jelitowe, zahamowanie osi podwzgórze-przysadka-nadnercza, zakażenie bakteryjne, zapalenie wielonerwowe, zespół Cockayne’a, zespół Cushinga, zespół złego wchłaniania glukozy-galaktozy