Właściwości farmakodynamiczne leku Jovesto

Jovesto (desloratadyna) należy do grupy farmakoterapeutycznej: leki przeciwhistaminowe – antagoniści receptora H₁ (kod ATC: R06AX27). Produkt leczniczy zawiera substancję czynną w stężeniu 0,5 mg/ml w postaci roztworu doustnego.¹

Mechanizm działania

Desloratadyna jest długo działającym antagonistą histaminy o wybiórczym działaniu na obwodowe receptory H₁, bez właściwości uspokajających. Po podaniu doustnym substancja czynna selektywnie blokuje obwodowe receptory histaminowe H₁, nie przenikając do ośrodkowego układu nerwowego.²

W badaniach in vitro wykazano przeciwalergiczne właściwości desloratadyny, które obejmują:

• Hamowanie uwalniania prozapalnych cytokin, takich jak IL-4, IL-6, IL-8 i IL-13 z komórek tucznych i bazofilów
• Hamowanie ekspresji selektyny P na powierzchni komórek śródbłonka

Znaczenie kliniczne tych obserwacji nie zostało jeszcze w pełni udokumentowane.³

Skuteczność kliniczna i bezpieczeństwo stosowania u dzieci

Nie przeprowadzono oddzielnych badań oceniających skuteczność desloratadyny w roztworze doustnym w populacji pediatrycznej. Jednakże w trzech badaniach pediatrycznych potwierdzono bezpieczeństwo stosowania desloratadyny w postaci syropu o tym samym stężeniu, co w roztworze doustnym.⁴

W badaniach tych dzieci w wieku od 1 roku do 11 lat ze wskazaniami do leczenia przeciwhistaminowego otrzymywały desloratadynę w następujących dawkach:

• 1,25 mg na dobę – dzieci w wieku od 1 roku do 5 lat
• 2,5 mg na dobę – dzieci w wieku od 6 do 11 lat

Pacjenci pediatryczni wykazywali dobrą tolerancję leczenia, co zostało potwierdzone przez:

• Kliniczne badania laboratoryjne
• Ocenę parametrów życiowych
• Analizę zapisu EKG, w tym ocenę odstępu QTc

Stężenia desloratadyny w osoczu po podaniu zalecanych dawek u dzieci były porównywalne z wartościami obserwowanymi u dorosłych.⁵

Ze względu na podobny przebieg alergicznego zapalenia błony śluzowej nosa i przewlekłej pokrzywki idiopatycznej oraz analogiczny profil farmakologiczny desloratadyny u dorosłych i dzieci, dane dotyczące skuteczności leku u dorosłych można ekstrapolować na populację pediatryczną. Należy jednak zaznaczyć, że nie prowadzono oceny skuteczności desloratadyny w postaci syropu w badaniach z udziałem dzieci poniżej 12. roku życia.⁶

Skuteczność kliniczna i bezpieczeństwo stosowania u dorosłych i młodzieży

W badaniach z udziałem dorosłych i młodzieży oceniających bezpieczeństwo kardiologiczne desloratadyny wykazano:

• Brak statystycznie lub klinicznie istotnych działań sercowo-naczyniowych przy stosowaniu dawki 20 mg na dobę przez 14 dni
• Brak wydłużenia odstępu QTc przy stosowaniu dawki 45 mg na dobę (9 razy większej niż dawka terapeutyczna) przez 10 dni

Wyniki te potwierdzają korzystny profil bezpieczeństwa kardiologicznego desloratadyny.⁷

Desloratadyna nie przenika łatwo do ośrodkowego układu nerwowego, co potwierdzają wyniki badań klinicznych, w których nie stwierdzono, aby lek stosowany u dorosłych i młodzieży w zalecanej dawce 5 mg na dobę powodował senność częściej niż placebo.⁸

Badania wpływu desloratadyny na sprawność psychoruchową wykazały:

• Brak wpływu pojedynczej dawki 7,5 mg na sprawność psychoruchową dorosłych i młodzieży
• Brak wpływu pojedynczej dawki 5 mg na standardowe wskaźniki zdolności pilotowania samolotów, w tym na nasilenie subiektywnie odczuwanej senności lub wykonywania zadań związanych z pilotowaniem
• Brak nasilania wywołanych przez alkohol zaburzeń sprawności psychoruchowej ani zwiększania senności
• Brak znaczących różnic w wynikach testów na sprawność psychoruchową u pacjentów otrzymujących desloratadynę lub placebo, niezależnie od jednoczesnego spożycia alkoholu

Powyższe wyniki potwierdzają, że desloratadyna nie wpływa negatywnie na funkcje poznawcze i motoryczne u osób dorosłych i młodzieży.⁹

W badaniach interakcji z zastosowaniem dawek wielokrotnych ketokonazolu i erytromycyny nie obserwowano istotnych klinicznie zmian stężenia desloratadyny w osoczu.¹⁰

Skuteczność w alergicznym zapaleniu błony śluzowej nosa

U dorosłych pacjentów i młodzieży z alergicznym zapaleniem błony śluzowej nosa desloratadyna w tabletkach skutecznie łagodziła następujące objawy:

• Objawy nosowe: kichanie, wyciek z nosa i świąd
• Objawy oczne: świąd, łzawienie i zaczerwienienie
• Świąd podniebienia

Działanie terapeutyczne utrzymywało się przez pełne 24 godziny po podaniu leku. Należy jednak zaznaczyć, że skuteczności desloratadyny w tabletkach nie wykazano jednoznacznie w badaniach z udziałem młodzieży w wieku od 12 do 17 lat.¹¹

Zgodnie z najnowszą klasyfikacją, alergiczne zapalenie błony śluzowej nosa można podzielić nie tylko na sezonowe i całoroczne, ale również na podstawie czasu trwania objawów:

• Okresowe alergiczne zapalenie błony śluzowej nosa – objawy występują krócej niż przez 4 dni w tygodniu lub krócej niż przez 4 tygodnie
• Przewlekłe alergiczne zapalenie błony śluzowej nosa – objawy występują przez co najmniej 4 dni w tygodniu i utrzymują się dłużej niż przez 4 tygodnie

Ta klasyfikacja jest istotna dla wyboru optymalnej strategii terapeutycznej.¹²

Desloratadyna w tabletkach skutecznie łagodziła objawy sezonowego alergicznego zapalenia błony śluzowej nosa, co zostało potwierdzone w kwestionariuszu oceniającym jakość życia pacjentów z zapaleniem błony śluzowej nosa i spojówek. Największą poprawę obserwowano w zakresie problemów natury praktycznej i codziennej aktywności pacjenta, które były ograniczane przez objawy choroby.¹³

Skuteczność w przewlekłej pokrzywce idiopatycznej

Przewlekła pokrzywka idiopatyczna stanowi model kliniczny zaburzeń o charakterze pokrzywki ze względu na podobne podstawy patofizjologiczne tych stanów, niezależnie od ich etiologii. Ponieważ uwalnianie histaminy jest czynnikiem przyczynowym we wszystkich chorobach pokrzywkowych, oczekuje się, że desloratadyna będzie skutecznie łagodziła objawy nie tylko przewlekłej pokrzywki idiopatycznej, ale również innych rodzajów pokrzywek, zgodnie z aktualnymi wytycznymi klinicznymi.¹⁴

W dwóch sześciotygodniowych, kontrolowanych placebo badaniach u pacjentów z przewlekłą pokrzywką idiopatyczną wykazano, że desloratadyna:

• Skutecznie łagodziła świąd
• Zmniejszała wielkość i liczbę zmian pokrzywkowych
• Wykazywała działanie terapeutyczne już przed podaniem drugiej dawki
• Utrzymywała działanie dłużej niż przez 24-godzinny odstęp między dawkami

Z badań wykluczono niewielką grupę pacjentów, którzy nie reagują na leczenie przeciwhistaminowe, co jest zjawiskiem obserwowanym również w innych badaniach leków przeciwhistaminowych stosowanych w przewlekłej pokrzywce idiopatycznej.¹⁵

Efektywność terapeutyczna desloratadyny w leczeniu przewlekłej pokrzywki idiopatycznej została potwierdzona następującymi wynikami:

• Złagodzenie świądu o ponad 50% obserwowano u 55% pacjentów leczonych desloratadyną w porównaniu z 19% pacjentów otrzymujących placebo
• Zmniejszenie zaburzeń snu i funkcjonowania w ciągu dnia, co oceniano przy użyciu czteropunktowej skali

Wyniki te potwierdzają skuteczność desloratadyny w poprawie jakości życia pacjentów z przewlekłą pokrzywką idiopatyczną.¹⁶