agoniści-antagoniści morfiny

Agoniści-antagoniści morfiny to grupa leków przeciwbólowych o złożonym mechanizmie działania na receptory opioidowe. Substancje te wykazują działanie agonistyczne na jeden typ receptorów opioidowych (najczęściej kappa), jednocześnie blokując lub częściowo aktywując inne (zwykle mu). Do tej grupy należą m.in. pentazocyna, butorfanol, nalbufina i buprenorfina.

Ze względu na swój dualistyczny mechanizm działania, agoniści-antagoniści morfiny charakteryzują się tzw. efektem pułapowym – po przekroczeniu pewnej dawki nie zwiększają działania przeciwbólowego, ale nadal mogą nasilać działania niepożądane. Wywołują mniej depresji oddechowej niż czyści agoniści opioidowi, rzadziej powodują zaparcia oraz mają niższy potencjał uzależniający.

Klinicznie leki te znajdują zastosowanie w terapii bólu o nasileniu umiarkowanym do silnego. Mogą być stosowane u pacjentów z nadwrażliwością na morfinę lub inne czyste agonisty opioidowe. Warto pamiętać, że podanie agonisty-antagonisty morfiny u osoby uzależnionej od opioidów może wywołać zespół abstynencyjny. Niektóre z tych leków, jak buprenorfina, znajdują zastosowanie w terapii uzależnienia od opioidów.

Powiązane wpisy

  1. 13.04.2026
  2. www.leksykon.com.pl