Interakcje innych produktów leczniczych z doksylaminą

Doksylamina wodorobursztynian, będący składnikiem aktywnym leku Sentino, może wchodzić w liczne interakcje z innymi produktami leczniczymi, które należy uwzględnić podczas terapii. Interakcje te można podzielić na farmakodynamiczne i farmakokinetyczne, z których każda wymaga szczególnej uwagi klinicznej.¹

Interakcje farmakodynamiczne

W leczeniu niedociśnienia tętniczego u pacjentów przyjmujących doksylaminę nie należy stosować adrenaliny, ponieważ może ona paradoksalnie wywołać jeszcze większy spadek ciśnienia. W przypadkach ciężkiego wstrząsu można jednak wykorzystać noradrenalinę.²

Mimo że w przypadku doksylaminy nie zaobserwowano wpływu na wydłużenie odstępu QT, należy zachować ostrożność i unikać jednoczesnego podawania innych leków o takim działaniu, w tym:³

• Leków przeciwarytmicznych – mogą potencjalnie zwiększać ryzyko zaburzeń rytmu serca poprzez sumowanie efektu wydłużającego odstęp QT
• Określonych antybiotyków – szczególnie z grupy makrolidów i fluorochinolonów
• Niektórych leków przeciwmalarycznych – zwłaszcza pochodnych chininy
• Innych leków przeciwhistaminowych – zwłaszcza starszej generacji
• Leków zmniejszających stężenie lipidów – wybrane z tej grupy
• Wybranych leków przeciwpsychotycznych – szczególnie fenotiazyny i butyrofenony

Należy także unikać jednoczesnego stosowania inhibitorów cytochromu P450 (np. pochodnych związków z grupy azoli lub makrolidów) oraz leków wywołujących zaburzenia elektrolitowe takie jak hipokaliemia czy hipomagnezemia (np. niektóre diuretyki).⁴

Doksylamina może powodować działanie addytywne w przypadku jednoczesnego podawania z innymi substancjami działającymi depresyjnie na ośrodkowy układ nerwowy, takimi jak:⁵

• Barbiturany – nasilają działanie sedatywne doksylaminy
• Leki nasenne – potęgują efekt senności i sedacji
• Leki uspokajające i anksjolityki – zwiększają ryzyko nadmiernej sedacji
• Opioidowe leki przeciwbólowe – nasilają depresję ośrodkowego układu nerwowego
• Leki przeciwpsychotyczne – mogą zwiększać działanie uspokajające
• Prokarbazyna – może nasilać działanie ośrodkowe doksylaminy

Leki przeciwnadciśnieniowe działające na ośrodkowy układ nerwowy, takie jak guanabenz, klonidyna czy metylodopa, mogą w połączeniu z doksylaminą nasilać działanie uspokajające.⁶

Działanie przeciwcholinergiczne może być nasilone i przedłużone podczas jednoczesnego stosowania doksylaminy z innymi lekami o właściwościach antycholinergicznych, takimi jak:⁷

• Leki przeciwdepresyjne – szczególnie trójpierścieniowe
• Leki stosowane w leczeniu choroby Parkinsona – zwłaszcza antycholinergiki
• Inhibitory monoaminooksydazy – mogą zwiększać działanie antycholinergiczne
• Leki przeciwpsychotyczne – szczególnie fenotiazyny
• Atropinowe leki rozkurczowe – addytywny efekt antycholinergiczny
• Dyzopiramid – sumuje się działanie antycholinergiczne

Konieczne jest dokładne rozważenie jednoczesnego stosowania doksylaminy z następującymi lekami:⁸

• Leki przeciwhistaminowe stosowane na skórę (np. difenhydramina w postaci kremu, maści lub aerozolu)
• Leki rozkurczowe (np. atropina, alkaloidy pokrzyku)
• Skopolamina – silny efekt antycholinergiczny

Interakcje farmakokinetyczne

Wpływ innych leków na farmakokinetykę doksylaminy

Enzymy odpowiedzialne za metabolizm doksylaminy nie zostały dotychczas dokładnie zidentyfikowane. Ze względu na potencjalne ryzyko zwiększonej ekspozycji na doksylaminę, nie zaleca się jednoczesnego stosowania silnych inhibitorów izoenzymu CYP450, co może prowadzić do nasilenia działań niepożądanych i sedacji w ciągu dnia.⁹

Do leków, których jednoczesne stosowanie z doksylaminą należy ograniczyć, zaliczamy:¹⁰

• Selektywne inhibitory wychwytu zwrotnego serotoniny (SSRI) – fluoksetyna, fluwoksamina, paroksetyna
• Antybiotyki makrolidowe – klarytromycyna, erytromycyna, telitromycyna
• Leki przeciwarytmiczne – szczególnie amiodaron
• Przeciwwirusowe inhibitory proteazy – indynawir, rytonawir, telaprewir
• Związki przeciwgrzybicze z grupy azoli – flukonazol, ketokonazol, itrakonazol
• Bupropion – lek przeciwdepresyjny i wspomagający rzucanie palenia
• Gemfibrozyl – lek hipolipemizujący

Wpływ doksylaminy na farmakokinetykę innych leków

Wiedza dotycząca potencjału doksylaminy w zakresie hamowania metabolizmu innych leków jest obecnie ograniczona. Z tego powodu należy zachować szczególną ostrożność podczas stosowania doksylaminy jednocześnie z produktami leczniczymi o wąskim indeksie terapeutycznym, ze względu na ryzyko zwiększonej ekspozycji na te leki.¹¹

Interakcje z pokarmem

Badania dostępności biologicznej przeprowadzone na zdrowych ochotnikach nie wykazały istotnych różnic pomiędzy biodostępnością doksylaminy podawanej na czczo a podawanej wraz z posiłkiem. Oznacza to, że lek Sentino może być przyjmowany niezależnie od posiłków.¹²

Wpływ na wyniki badań laboratoryjnych

Doksylamina może zaburzać wyniki alergicznych testów skórnych. W przypadku planowania takich badań zaleca się odstawienie leku Sentino na trzy dni przed ich wykonaniem.¹³

Interakcje doksylaminy z alkoholem

Jednoczesne spożywanie alkoholu podczas terapii doksylaminą stanowi poważne ryzyko kliniczne. W trakcie leczenia lekiem Sentino należy bezwzględnie unikać spożywania alkoholu, ponieważ może on w nieprzewidywalny sposób nasilać działanie doksylaminy.¹⁴

Mechanizm tej interakcji opiera się na addytywnym działaniu depresyjnym na ośrodkowy układ nerwowy. Alkohol i doksylamina mogą wzajemnie potęgować swoje działanie sedatywne, co prowadzi do nasilonej senności, zaburzeń koordynacji psychoruchowej, spowolnienia czasu reakcji oraz zaburzeń świadomości. Ta interakcja może szczególnie zagrażać bezpieczeństwu prowadzenia pojazdów i obsługi maszyn oraz zwiększać ryzyko upadków i urazów, zwłaszcza u osób starszych.¹⁵

Tabela interakcji doksylaminy