wahania ciśnienia

Wahania ciśnienia tętniczego (fluktuacje ciśnienia) to naturalne zmiany wartości ciśnienia krwi, które występują w ciągu doby. W warunkach fizjologicznych ciśnienie tętnicze podlega rytmowi dobowemu – jest najniższe w nocy podczas snu (fizjologiczny dipping nocny), wzrasta gwałtownie po przebudzeniu i utrzymuje się na wyższym poziomie w ciągu dnia.

Nadmierne wahania ciśnienia tętniczego, przekraczające fizjologiczny zakres zmienności, mogą mieć istotne znaczenie kliniczne. Zwiększona zmienność ciśnienia jest niezależnym czynnikiem ryzyka powikłań sercowo-naczyniowych, w tym udaru mózgu i zawału serca. Wyróżnia się wahania ciśnienia krótkoterminowe (beat-to-beat, w ciągu doby), średnioterminowe (z dnia na dzień) oraz długoterminowe (sezonowe).

Przyczynami patologicznych wahań ciśnienia mogą być: niedostatecznie leczone nadciśnienie tętnicze, zaburzenia autonomicznego układu nerwowego, niedoczynność lub nadczynność tarczycy, guz chromochłonny, zespół obturacyjnego bezdechu sennego, a także leki i substancje psychoaktywne. Wahania ciśnienia mogą manifestować się jako hiperreaktywność ortostatyczna, nadmierny poranny wzrost ciśnienia czy brak nocnego spadku ciśnienia (non-dipping).

W diagnostyce zmienności ciśnienia podstawowe znaczenie ma 24-godzinny ambulatoryjny pomiar ciśnienia tętniczego (ABPM). Leczenie powinno być ukierunkowane na przyczynę oraz obejmować farmakoterapię preparatami o długim czasie działania, zapewniającymi kontrolę ciśnienia przez całą dobę. U pacjentów z nadmierną zmiennością ciśnienia szczególnie korzystne mogą być leki blokujące układ renina-angiotensyna-aldosteron oraz antagoniści wapnia.

Powiązane wpisy

  1. 12.04.2026
  2. www.leksykon.com.pl