kontakt z krwią
Kontakt z krwią oznacza sytuację, w której dochodzi do ekspozycji na krew lub płyny ustrojowe zawierające krew innej osoby. W medycynie to zjawisko niesie ze sobą ryzyko transmisji patogenów przenoszonych drogą krwi, takich jak wirus zapalenia wątroby typu B (HBV), wirus zapalenia wątroby typu C (HCV) oraz wirus ludzkiego niedoboru odporności (HIV).
Kontakt z krwią może nastąpić poprzez zranienie ostrym przedmiotem (np. igłą, skalpelem), ekspozycję błon śluzowych lub uszkodzonej skóry na krew lub płyny ustrojowe. W środowisku medycznym personel jest szczególnie narażony na tego typu ekspozycje podczas wykonywania procedur inwazyjnych, pobierania krwi czy zabiegów operacyjnych.
W przypadku ekspozycji zawodowej na krew obowiązują ściśle określone procedury postępowania poekspozycyjnego. Obejmują one natychmiastowe przemycie miejsca kontaktu, zgłoszenie incydentu, ocenę ryzyka zakażenia oraz wdrożenie odpowiedniej profilaktyki poekspozycyjnej, w tym ewentualne zastosowanie leków antyretrowirusowych czy szczepionki przeciw WZW typu B.
Powiązane wpisy
- Leksykon chorób i schorzeń
Choroba wirusowa ebola – Epidemiologia
Choroba wirusowa ebola (EVD) to ciężka infekcja o wysokim wskaźniku śmiertelności, wahającym się od 25% do 90% w zależności od szczepu wirusa. Do tej pory zidentyfikowano sześć gatunków Ebolavirus, z których cztery wywołują chorobę u ludzi, m.in. Orthoebolavirus zairense (odpowiedzialny za największą epidemię w Afryce Zachodniej 2013-2016 z ponad 28 600 przypadkami i 11 300 zgonami, śmiertelność ~40%) oraz Orthoebolavirus sudanense (np. ognisko w Ugandzie 2022-2023: 142 przypadki, 55 zgonów, śmiertelność 39%). Naturalnym rezerwuarem są prawdopodobnie nietoperze owocożerne z rodziny Pteropodidae. Transmisja odbywa się przez kontakt z krwią, płynami ustrojowymi zakażonych zwierząt lub ludzi, a także podczas tradycyjnych pochówków. Choroba nie przenosi się drogą powietrzną ani przez żywność czy wodę, a osoby bezobjawowe nie są zakaźne, z wyjątkiem utrzymywania wirusa w nasieniu po wyzdrowieniu.
badanie epidemiologiczne, choroba wirusowa ebola, ebolawirus, gorączka Ebola, izolacja pacjenta, kontakt z krwią, kwarantanna, modelowanie matematyczne, nadzór epidemiologiczny, nadzór genomiczny, nietoperz owocożerny, objaw, okres inkubacji, płyn ustrojowy, rezerwuar zwierzęcy, sekwencjonowanie genomu, śledzenie kontaktów, stan zagrożenia zdrowia publicznego, szczepienie, szybki test diagnostyczny, transmisja międzyludzka, transmisja odzwierzęca, wirus Ebola, wskaźnik śmiertelności, zapobieganie i kontrola zakażeń - Leksykon chorób i schorzeń
Choroba wirusowa ebola – Zapobieganie i profilaktyka
Choroba wirusowa ebola (EVD) charakteryzuje się wysoką śmiertelnością (50-90%) i przenosi się przez bezpośredni kontakt z krwią lub płynami ustrojowymi zakażonych osób lub zwierząt. Profilaktyka obejmuje szczepienia zatwierdzonymi preparatami: ERVEBO (rVSV-ZEBOV) podawaną w pojedynczej dawce domięśniowej dla osób ≥18 lat oraz dwudawkowy schemat Zabdeno/Mvabea (Ad26.ZEBOV/MVA-BN-Filo) z odstępem 8 tygodni. Szczepienia te wykazały skuteczność w ograniczaniu epidemii, np. zaszczepiono ponad 300 000 osób w Prowincji Północne Kivu. Kobiety w ciąży i karmiące piersią mogą być szczepione podczas aktywnych ognisk choroby po uzyskaniu świadomej zgody. Kluczowe środki zapobiegawcze to unikanie kontaktu z płynami ustrojowymi, stosowanie środków ochrony osobistej (PPE), higiena rąk oraz monitorowanie stanu zdrowia przez 21 dni po ekspozycji. Pracownicy służby zdrowia powinni stosować pełne środki ochrony, w tym respiratory N95, podwójne rękawice i nieprzemakalne fartuchy, a także korzystać z systemu „partnera” przy zakładaniu i zdejmowaniu PPE.
choroba wirusowa ebola, choroba zakaźna, dezynfekcja, dziczyzna, epidemia, fawipirawir, higiena osobista, izolacja pacjenta, kontakt z krwią, kontrola zakażeń, lek przeciwwirusowy, nadzór epidemiologiczny, nasienie, okres inkubacji, Orthoebolavirus zairense, płyn ustrojowy, pracownik służby zdrowia, profilaktyka poekspozycyjna, przeciwciało monoklonalne, remdesiwir, schemat szczepienia, śledzenie kontaktów, śmiertelność, środek dezynfekujący, środek ochrony osobistej, środek ostrożności, standardowy środek ostrożności, transmisja seksualna, wirus Ebola, Zaire ebolavirus