gruczolak gruczołu mlecznego
Gruczolak gruczołu mlecznego (adenoma mammae) to łagodny nowotwór zbudowany z tkanki gruczołowej sutka. Stanowi jedną z najczęstszych zmian łagodnych piersi, występującą przeważnie u kobiet w wieku 30-50 lat.
Histologicznie gruczolak charakteryzuje się proliferacją prawidłowych lub nieznacznie zmienionych komórek nabłonkowych gruczołu mlecznego, które tworzą uporządkowane struktury z dobrze zaznaczoną błoną podstawną. W zależności od dominującego komponentu wyróżnia się kilka podtypów, w tym gruczolak cewkowy, włóknisto-gruczolakowy czy liściasty.
Klinicznie gruczolak manifestuje się jako dobrze odgraniczony, ruchomy guzek, najczęściej bezbolesny. W badaniach obrazowych (mammografia, USG) prezentuje cechy zmiany łagodnej z gładkimi konturami. Diagnostyka obejmuje badanie kliniczne, obrazowe oraz biopsję cienkoigłową lub gruboigłową w celu potwierdzenia rozpoznania.
Leczenie gruczolaka gruczołu mlecznego polega najczęściej na chirurgicznym wycięciu zmiany. Rokowanie jest bardzo dobre, a ryzyko transformacji złośliwej minimalne. Po usunięciu zaleca się regularne kontrole mammograficzne zgodnie z wytycznymi dla danej grupy wiekowej.
Powiązane wpisy
- Leksykon leków
Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie – Ryspolit 1 mg/ml
Przedkliniczne badania toksykologiczne rysperydonu wykazały dawkozależne zmiany w funkcjonowaniu układu rozrodczego i gruczołów piersiowych u szczurów i psów, związane z hiperprolaktynemią indukowaną blokadą receptorów dopaminergicznych D2. Nie stwierdzono działania teratogennego u szczurów i królików, jednak obserwowano negatywny wpływ na zachowania rodzicielskie, masę urodzeniową oraz przeżywalność potomstwa u szczurów, a także deficyty funkcji poznawczych u dorosłych zwierząt po ekspozycji prenatalnej. W badaniach na młodych zwierzętach odnotowano zwiększoną śmiertelność, opóźnienie rozwoju i dojrzewania płciowego, przy czym ekspozycja 15-krotnie przekraczająca maksymalną dawkę u ludzi (1,5 mg/dobę) wpływała negatywnie na wzrost kości długich i dojrzewanie płciowe.
antagonista dopaminy, badanie toksykologiczne, deficyt funkcji poznawczych, działanie rakotwórcze, działanie teratogenne, genotoksyczność, gruczoł piersiowy, gruczolak gruczołu mlecznego, gruczolak przysadki, gruczolak trzustki, hiperprolaktynemia, model zwierzęcy, odstęp QT, prolaktyna, receptor dopaminergiczny D2, teratogenność, torsade de pointes, zaburzenia rytmu serca - Leksykon leków
Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie – Risperon 1 mg
Przedkliniczne badania toksykologiczne rysperydonu wykazały istotne, dawko-zależne efekty na układ rozrodczy i gruczoły piersiowe u niedojrzałych szczurów i psów, związane z blokadą receptorów dopaminergicznych D2 i hiperprolaktynemią. Nie stwierdzono działania teratogennego u szczurów i królików, jednak obserwowano zaburzenia zachowań reprodukcyjnych oraz obniżoną masę urodzeniową i przeżywalność potomstwa u szczurów. Ekspozycja prenatalna wiązała się z deficytami funkcji poznawczych u dorosłych zwierząt, co wskazuje na potencjalne ryzyko neurorozwojowe. W badaniach na młodych zwierzętach odnotowano zwiększoną śmiertelność, opóźnienie rozwoju i dojrzewania płciowego, przy czym dawki 3,6-krotnie wyższe od maksymalnej ekspozycji u młodzieży (1,5 mg/dobę) nie wpływały na wzrost kości długich, natomiast dawki 15-krotnie wyższe już tak.
antagonista dopaminy, badanie toksykologiczne, deficyt funkcji poznawczej, dojrzewanie płciowe, działanie rakotwórcze, działanie teratogenne, ekspozycja na lek, ekspozycja prenatalna, genotoksyczność, gruczolak gruczołu mlecznego, gruczolak przysadki, gruczolak trzustki, guz piersi, hiperprolaktynemia, prolaktyna, receptor dopaminergiczny D2, toksyczność przewlekła, torsade de pointes, układ endokrynny, układ sercowo-naczyniowy, wydłużenie odstępu QT, zaburzenie rytmu serca - Leksykon leków
Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie – Rispolept 2 mg
Przedkliniczne badania toksyczności rysperydonu wykazały dawkozależne efekty na układ hormonalny, w tym wpływ na gruczoły piersiowe i układ rozrodczy u szczurów i psów, związane z blokadą receptorów dopaminergicznych D₂ i hiperprolaktynemią. Nie stwierdzono działania teratogennego u szczurów i królików, jednak obserwowano zaburzenia reprodukcyjne, takie jak zmiany w zachowaniach rodzicielskich, obniżona masa urodzeniowa i przeżywalność potomstwa oraz deficyty funkcji poznawczych u dorosłych osobników po ekspozycji prenatalnej. U młodych zwierząt odnotowano zwiększoną śmiertelność, opóźnienie rozwoju i dojrzewania płciowego, przy czym u psów nie stwierdzono zaburzeń wzrostu kości długich przy ekspozycji do 3,6-krotnej maksymalnej dawki u młodzieży (1,5 mg/dobę), natomiast dawka 15-krotnie wyższa wywołała istotne zmiany w tym zakresie.
antagonista dopaminy, arytmia serca, badanie toksykologiczne, dojrzewanie płciowe, działanie genotoksyczne, działanie teratogenne, gruczoł piersiowy, gruczolak endokrynny trzustki, gruczolak gruczołu mlecznego, gruczolak przysadki, guz piersi, hiperprolaktynemia, maksymalna ekspozycja, pole pod krzywą, profil bezpieczeństwa, prolaktyna, przewlekła toksyczność, receptor dopaminergiczny D2, rysperydon, torsade de pointes, układ rozrodczy, wydłużenie odstępu QT - Leksykon substancji czynnych
Rysperydon – Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie
Badania toksyczności przewlekłej rysperydonu na niedojrzałych płciowo szczurach i psach wykazały dawkozależne zmiany w obrębie gruczołów piersiowych i układu rozrodczego, związane z hiperprolaktynemią indukowaną blokadą receptorów dopaminergicznych D2. W badaniach teratogenności nie stwierdzono działania teratogennego u szczurów i królików. Ekspozycja na rysperydon w okresie płodowym u szczurów wiązała się z deficytami funkcji poznawczych u dorosłych zwierząt oraz zaburzeniami zachowań rodzicielskich, zmniejszeniem masy urodzeniowej i przeżywalności potomstwa. W badaniach na psach zaobserwowano opóźnienie dojrzewania płciowego przy dawkach przekraczających 15-krotnie maksymalną ekspozycję u ludzi (1,5 mg/dobę). Nie stwierdzono wpływu na wzrost kości długich przy ekspozycji 3,6-krotnie wyższej niż u młodzieży. Rysperydon nie wykazuje działania genotoksycznego, jednak w badaniach rakotwórczości u szczurów i myszy zaobserwowano zwiększoną częstość gruczolaków przysadki, trzustki i gruczołów mlecznych, co wiąże się z przewlekłym antagonizmem receptorów D2 i hiperprolaktynemią. Znaczenie tych zmian dla ryzyka u ludzi pozostaje nieznane.
antagonista dopaminy, badanie rakotwórcze, badanie toksykologiczne, deficyt funkcji poznawczych, działanie genotoksyczne, działanie rakotwórcze, działanie teratogenne, genotoksyczność, gruczolak cewkowy nerki, gruczolak gruczołu mlecznego, gruczolak przysadki, gruczolak trzustki, guz piersi, hiperprolaktynemia, kość długa, opóźnienie dojrzewania płciowego, osteodystrofia, receptor dopaminergiczny D2, rysperydon, stężenie prolaktyny, teratogenność, torsades de pointes, wydłużenie odstępu QT, zawiesina o przedłużonym uwalnianiu - Leksykon leków
Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie – Rispolept 4 mg
Przedkliniczne badania toksykologiczne rysperydonu wykazały dawkozależne efekty na układ rozrodczy i gruczoły piersiowe u szczurów i psów, związane z hiperprolaktynemią wynikającą z blokady receptorów dopaminergicznych D₂. Nie stwierdzono bezpośredniego działania teratogennego u szczurów i królików, jednak obserwowano negatywne skutki na zachowania rodzicielskie, masę urodzeniową i przeżywalność potomstwa oraz deficyty funkcji poznawczych po ekspozycji prenatalnej. W badaniach długoterminowych u młodych psów odnotowano opóźnienie dojrzewania płciowego, a przy ekspozycji 15-krotnie przekraczającej maksymalną dawkę u młodzieży (1,5 mg/dobę) zaobserwowano istotne zaburzenia wzrostu kości długich i dojrzewania płciowego. Rysperydon nie wykazywał działania genotoksycznego, jednak w badaniach rakotwórczych u gryzoni stwierdzono powiększenie gruczolaków przysadki, trzustki i gruczołów mlecznych, co wiąże się z przewlekłą hiperprolaktynemią, choć znaczenie tych wyników dla ludzi pozostaje niejasne.
antagonista dopaminy, badanie przedkliniczne, badanie toksykologiczne, deficyt funkcji poznawczej, działanie rakotwórcze, działanie teratogenne, genotoksyczność, gruczolak gruczołu mlecznego, gruczolak przysadki, gruczolak trzustki, hiperprolaktynemia, odstęp QT, pole pod krzywą AUC, prolaktyna, receptor dopaminergiczny D2, rysperydon, teratogenność, toksyczność przewlekła, torsade de pointes - Leksykon leków
Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie – Rispolept 3 mg
Przedkliniczne badania toksykologiczne rysperydonu wykazały dawkozależne efekty na gruczoły piersiowe i układ rozrodczy u niedojrzałych płciowo szczurów i psów, związane ze wzrostem stężenia prolaktyny w surowicy, wynikającym z antagonizmu receptorów dopaminergicznych D₂. Nie stwierdzono działania teratogennego u szczurów i królików, jednak obserwowano zaburzenia behawioralne rodziców, obniżoną masę urodzeniową i przeżywalność potomstwa u szczurów. Ekspozycja prenatalna wiązała się z deficytami funkcji poznawczych u dorosłych zwierząt, a u młodych szczurów i psów odnotowano zwiększoną śmiertelność, opóźnienie rozwoju oraz dojrzewania płciowego. W badaniu na psach przy ekspozycji 3,6-krotnie wyższej niż maksymalna u młodzieży (1,5 mg/dobę) nie zaobserwowano zaburzeń wzrostu kości długich, natomiast przy 15-krotnie wyższej dawce wystąpiły wyraźne zmiany kostne i opóźnienie dojrzewania.
antagonista dopaminy, badanie in vitro, badanie in vivo, dojrzewanie płciowe, działanie genotoksyczne, działanie teratogenne, funkcje poznawcze, gruczolak endokrynny trzustki, gruczolak gruczołu mlecznego, gruczolak przysadki, hiperprolaktynemia, kość długa, odstęp QT, prolaktyna, receptor dopaminergiczny D2, rysperydon, torsade de pointes - Leksykon leków
Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie – Risperon 2 mg
Badania przedkliniczne rysperydonu wykazały dawkozależne efekty na układ rozrodczy i gruczoły piersiowe u szczurów i psów, związane ze wzrostem stężenia prolaktyny w surowicy, wynikającym z blokady receptorów dopaminergicznych D2. Rysperydon nie wykazywał działania teratogennego u szczurów i królików, jednak u szczurów zaobserwowano zaburzenia zachowań rodzicielskich, zmniejszenie masy urodzeniowej oraz obniżoną przeżywalność potomstwa. Ekspozycja płodowa wiązała się z deficytami funkcji poznawczych u dorosłych zwierząt, co jest zgodne z obserwacjami dotyczącymi innych antagonistów dopaminy. W badaniach na młodych szczurach i psach stwierdzono zwiększoną śmiertelność potomstwa oraz opóźnienie dojrzewania płciowego, przy czym wpływ na kości długie i dojrzewanie płciowe pojawiał się przy ekspozycji 15-krotnie przekraczającej maksymalną ekspozycję u młodzieży (1,5 mg/dobę). Rysperydon nie wykazywał działania genotoksycznego w testach mutagenności.
antagonista dopaminy, badanie toksyczności, bezpieczeństwo kardiologiczne, częstoskurcz komorowy torsade de pointes, deficyt funkcji poznawczych, dojrzewanie płciowe, działanie genotoksyczne, działanie rakotwórcze, działanie teratogenne, gruczoł piersiowy, gruczolak gruczołu mlecznego, gruczolak przysadki, gruczolak trzustki, hiperprolaktynemia, kość długa, prolaktyna, receptor dopaminergiczny D2, toksyczność u młodych zwierząt, układ rozrodczy, wydłużenie odstępu QT - Leksykon leków
Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie – Risperidone Grindeks 6 mg
Badania przedkliniczne rysperydonu wykazały dawkozależne efekty na układ endokrynologiczny i rozrodczy, związane ze wzrostem stężenia prolaktyny w surowicy, wynikającym z antagonizmu receptorów dopaminergicznych D2. U szczurów i psów zaobserwowano zmiany w gruczołach piersiowych oraz opóźnienie dojrzewania płciowego, a także negatywny wpływ na zachowania rodzicielskie, masę urodzeniową i przeżywalność potomstwa. Rysperydon nie wykazywał działania teratogennego u szczurów i królików, jednak ekspozycja prenatalna wiązała się z deficytami funkcji poznawczych u dorosłych zwierząt. W badaniach toksykologicznych stwierdzono zwiększoną śmiertelność i opóźnienie rozwoju u młodych szczurów oraz wpływ na wzrost kości długich przy ekspozycji 15-krotnie przekraczającej maksymalną dawkę u młodzieży (1,5 mg/dobę, AUC). Rysperydon nie wykazywał działania genotoksycznego, jednak w badaniach karcynogenności u gryzoni zaobserwowano zwiększenie częstości gruczolaków przysadki, trzustki i gruczołów mlecznych, co wiązano z hiperprolaktynemią, choć znaczenie tych wyników dla ludzi pozostaje niejasne.
antagonista dopaminy, antagonizm rysperydonu, badanie toksykologiczne, częstoskurcz komorowy torsade de pointes, dojrzewanie płciowe, działanie genotoksyczne, działanie teratogenne, funkcja poznawcza, gruczoł piersiowy, gruczolak endokrynny trzustki, gruczolak gruczołu mlecznego, gruczolak przysadki, hiperprolaktynemia, in vitro, in vivo, odstęp QT, pole pod krzywą, prolaktyna, receptor dopaminergiczny D2, układ endokrynologiczny, układ rozrodczy, układ sercowo-naczyniowy - Leksykon leków
Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie – Orizon 4 mg
Przedkliniczne badania toksykologiczne rysperydonu wykazały dawkozależne efekty na układ rozrodczy i gruczoły piersiowe u niedojrzałych szczurów i psów, związane ze wzrostem stężenia prolaktyny w surowicy, wynikającym z antagonizmu receptorów dopaminergicznych D2. Nie stwierdzono działania teratogennego u szczurów i królików, jednak ekspozycja płodowa wiązała się z deficytami funkcji poznawczych w dorosłości. U szczurów obserwowano zaburzenia zachowań rodzicielskich, zmniejszenie masy urodzeniowej i obniżoną przeżywalność potomstwa. W badaniach na młodych zwierzętach odnotowano zwiększoną śmiertelność, opóźnienie rozwoju oraz dojrzewania płciowego, przy czym wpływ na układ kostny pojawiał się przy dawkach 15-krotnie przekraczających maksymalną ekspozycję u młodzieży (1,5 mg/dobę). Rysperydon nie wykazał działania genotoksycznego, co jest istotne dla oceny długoterminowego bezpieczeństwa stosowania leku.
antagonista dopaminy, badanie toksykologiczne, bezpieczeństwo kardiologiczne, częstoskurcz komorowy torsade de pointes, deficyt funkcji poznawczych, genotoksyczność, gruczoł piersiowy, gruczolak gruczołu mlecznego, gruczolak przysadki, gruczolak trzustki, guz piersi, hiperprolaktynemia, kość długa, odstęp QT, prolaktyna, rakotwórczość, receptor dopaminergiczny D2, rysperydon, teratogenność, układ rozrodczy - Leksykon leków
Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie – Risperidone Grindeks 3 mg
Przedkliniczne badania toksyczności rysperydonu wykazały dawkozależne efekty na układ rozrodczy i gruczoły piersiowe u szczurów i psów, związane z hiperprolaktynemią wynikającą z blokady receptorów dopaminergicznych D2. Nie stwierdzono działania teratogennego u szczurów i królików, jednak obserwowano negatywny wpływ na zachowania rodzicielskie, masę urodzeniową oraz przeżywalność potomstwa u szczurów. Ekspozycja prenatalna wiązała się z deficytami funkcji poznawczych u dorosłych zwierząt, co jest zgodne z mechanizmem klasowym leków antydopaminergicznych. U młodych szczurów i psów odnotowano zwiększoną śmiertelność, opóźnienie rozwoju i dojrzewania płciowego, przy czym dawki 3,6-krotnie wyższe od maksymalnej ekspozycji u młodzieży (1,5 mg/dobę) nie zaburzały wzrostu kości długich, natomiast dawki 15-krotnie wyższe już wpływały negatywnie na rozwój kostny i dojrzewanie.
antagonista dopaminy, deficyt funkcji poznawczej, dojrzewanie płciowe, działanie rakotwórcze, genotoksyczność, gruczolak gruczołu mlecznego, gruczolak przysadki, gruczolak trzustki, hiperprolaktynemia, model zwierzęcy, odstęp QT, prolaktyna, receptor dopaminergiczny D2, rysperydon, teratogenność, torsade de pointes - Leksykon leków
Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie – Risperidon Vipharm 1 mg
Przedkliniczne badania toksyczności rysperydonu wykazały dawkozależne efekty na gruczoły piersiowe i układ rozrodczy u szczurów i psów, związane z hiperprolaktynemią wynikającą z antagonizmu receptorów dopaminergicznych D2. Nie stwierdzono działania teratogennego u szczurów i królików, jednak obserwowano negatywny wpływ na zachowania rodzicielskie, masę urodzeniową oraz przeżywalność potomstwa u szczurów, a także deficyty funkcji poznawczych u dorosłych osobników po ekspozycji prenatalnej. U młodych zwierząt odnotowano zwiększoną śmiertelność, opóźnienie rozwoju fizycznego i dojrzewania płciowego, przy czym dawka 3,6-krotnie wyższa od maksymalnej ludzkiej ekspozycji (1,5 mg/dobę) nie wpływała na wzrost kości długich u psów, natomiast dawka 15-krotna wywoływała negatywne efekty rozwojowe.
antagonista dopaminy, badanie in vitro, badanie in vivo, dojrzewanie płciowe, działanie genotoksyczne, działanie teratogenne, elektrokardiogram, funkcja poznawcza, gruczolak gruczołu mlecznego, gruczolak przysadki, gruczolak trzustki, hiperprolaktynemia, prolaktyna, przewodnictwo sercowe, receptor dopaminergiczny D2, rysperydon, toksyczność przewlekła, torsade de pointes, układ hormonalny, wydłużenie odstępu QT - Leksykon leków
Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie – Orizon 1 mg
Przedkliniczne badania toksykologiczne rysperydonu wykazały dawkozależne efekty na gruczoły piersiowe i układ rozrodczy u szczurów i psów, związane z hiperprolaktynemią wynikającą z blokady receptorów dopaminergicznych D2. W badaniach reprodukcyjnych u szczurów odnotowano zaburzenia zachowań rodzicielskich, obniżoną masę urodzeniową i przeżywalność potomstwa oraz deficyty funkcji poznawczych po ekspozycji prenatalnej, przy braku działania teratogennego. U młodych zwierząt obserwowano zwiększoną śmiertelność, opóźnienie rozwoju i dojrzewania płciowego, przy czym wpływ na kości długie pojawiał się dopiero przy ekspozycji 15-krotnie przekraczającej maksymalną dawkę u młodzieży (1,5 mg/dobę). Rysperydon nie wykazał potencjału genotoksycznego, jednak w badaniach rakotwórczych u gryzoni zaobserwowano powstawanie gruczolaków przysadki, trzustki i gruczołów mlecznych, co wiąże się z przewlekłą hiperprolaktynemią, choć znaczenie tych wyników dla ludzi pozostaje niejasne.
antagonista dopaminy, badanie genotoksyczne, badanie toksykologiczne, częstoskurcz komorowy torsade de pointes, dojrzewanie płciowe, działanie teratogenne, funkcja poznawcza, gruczoł piersiowy, gruczolak gruczołu mlecznego, gruczolak przysadki, gruczolak trzustki, hiperprolaktynemia, prolaktyna, receptor dopaminergiczny D2, rysperydon, układ rozrodczy, wydłużenie odstępu QT - Leksykon leków
Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie – Risperidone Grindeks 1 mg
Badania przedkliniczne rysperydonu wykazały dawkozależne efekty na układ rozrodczy i gruczoły piersiowe u niedojrzałych płciowo szczurów i psów, związane ze wzrostem stężenia prolaktyny w surowicy krwi wskutek blokady receptorów dopaminergicznych D2. Nie stwierdzono działania teratogennego u szczurów i królików, jednak obserwowano negatywne efekty na zachowania rodzicielskie, masę urodzeniową i przeżywalność potomstwa u szczurów. Ekspozycja płodowa wiązała się z deficytami funkcji poznawczych i rozwojowymi u potomstwa, a u młodych psów zaobserwowano opóźnienie dojrzewania płciowego oraz wpływ na kości długie przy dawkach 15-krotnie przekraczających maksymalną ekspozycję kliniczną (1,5 mg/dobę). Rysperydon nie wykazywał działania genotoksycznego, jednak w badaniach rakotwórczych u gryzoni zaobserwowano powiększenie gruczolaków przysadki, trzustki i gruczołów mlecznych, co wiązano z hiperprolaktynemią wywołaną długotrwałym antagonizmem receptorów D2. Znaczenie tych zmian dla ryzyka u ludzi pozostaje niejasne.
antagonista dopaminy, badanie in vitro, badanie toksykologiczne, dojrzewanie płciowe, działanie rakotwórcze, działanie teratogenne, funkcja poznawcza, genotoksyczność, gruczolak gruczołu mlecznego, gruczolak przysadki, gruczolak trzustki, guz piersi, hiperprolaktynemia, kardiomiocyt, kość długa, model zwierzęcy, odstęp QT, pole pod krzywą, prolaktyna, receptor dopaminergiczny D2, rysperydon, toksyczność przewlekła, torsade de pointes, układ rozrodczy