Specjalne ostrzeżenia
Abiraterone Sandoz
Abirateron, stosowany w terapii zaawansowanego raka gruczołu krokowego, wymaga szczególnej ostrożności ze względu na ryzyko nadciśnienia tętniczego, hipokaliemii oraz zastoju płynów, wynikających z hamowania enzymu CYP17 i wtórnego wzrostu mineralokortykosteroidów. Wskazane jest jednoczesne podawanie kortykosteroidów (prednizon/prednizolon) w celu ograniczenia tych działań niepożądanych poprzez supresję wydzielania ACTH. Szczególną uwagę należy zwrócić na pacjentów z chorobami sercowo-naczyniowymi, w tym z niewydolnością serca (klasy II-IV wg NYHA), niestabilną dławicą piersiową, arytmiami komorowymi, frakcją wyrzutową lewej komory (LVEF) < 50% oraz niekontrolowanym nadciśnieniem tętniczym, którzy byli wykluczeni z badań klinicznych fazy 3. Monitorowanie ciśnienia tętniczego, stężenia potasu w surowicy oraz objawów zastoinowej niewydolności serca powinno odbywać się co 2 tygodnie przez pierwsze 3 miesiące, a następnie co miesiąc. W przypadku hipokaliemii konieczna jest kontrola elektrokardiograficzna ze względu na ryzyko wydłużenia odstępu QT.
- Specjalne ostrzeżenia i środki ostrożności dotyczące stosowania Abiraterone Sandoz
- Zaburzenia wynikające z nadmiaru mineralokortykosteroidów
- Ryzyko sercowo-naczyniowe i monitorowanie kardiologiczne
- Monitorowanie parametrów podczas terapii
- Hepatotoksyczność i zaburzenia czynności wątroby
- Odstawianie kortykosteroidów i sytuacje stresogenne
- Gęstość kości
- Wcześniejsze stosowanie ketokonazolu
- Zaburzenia gospodarki węglowodanowej
- Stosowanie podczas chemioterapii
- Nietolerancja substancji pomocniczych
- Inne zagrożenia związane z terapią
- Wpływ na mięśnie szkieletowe
- Interakcje z innymi produktami leczniczymi
- Skojarzenie z Ra-223
Specjalne ostrzeżenia i środki ostrożności dotyczące stosowania Abiraterone Sandoz
Podczas leczenia produktem Abiraterone Sandoz niezbędne jest uwzględnienie szeregu istotnych ostrzeżeń i zachowanie odpowiednich środków ostrożności, które mogą wpłynąć na bezpieczeństwo i skuteczność terapii. Szczególną uwagę należy poświęcić potencjalnym zagrożeniom wynikającym z mechanizmu działania leku oraz schorzeniom współistniejącym u pacjenta.1
Zaburzenia wynikające z nadmiaru mineralokortykosteroidów
Abirateron może powodować nadciśnienie tętnicze, hipokaliemię i zastój płynów będące konsekwencją zwiększenia stężeń mineralokortykosteroidów, co wynika z hamowania CYP17. Jednoczesne podawanie kortykosteroidu hamuje wydzielanie hormonu adrenokortykotropowego (ACTH), zmniejszając częstość i nasilenie tych działań niepożądanych.2
Należy zachować szczególną ostrożność podczas stosowania abirateronu u pacjentów z:3
- Współistniejącymi schorzeniami, które mogą ulec pogorszeniu w wyniku zwiększenia ciśnienia tętniczego
- Hipokaliemią (szczególnie u pacjentów przyjmujących glikozydy nasercowe)
- Skłonnością do zastoju płynów, zwłaszcza u pacjentów z:
- Niewydolnością serca
- Ciężką lub niestabilną dławicą piersiową
- Niedawno przebytym zawałem mięśnia sercowego
- Arytmią komorową
- Ciężkimi zaburzeniami czynności nerek
Ryzyko sercowo-naczyniowe i monitorowanie kardiologiczne
Abirateron należy stosować ze szczególną ostrożnością u pacjentów z chorobami sercowo-naczyniowymi w wywiadzie. Warto zauważyć, że badania kliniczne fazy 3. nie obejmowały pacjentów z:4
- Niekontrolowanym nadciśnieniem tętniczym
- Istotną klinicznie chorobą serca
- Potwierdzoną zawałem mięśnia sercowego lub tętniczymi zdarzeniami zakrzepowymi w okresie ostatnich 6 miesięcy
- Ciężką lub niestabilną dławicą piersiową
- Niewydolnością serca klasy III lub IV wg NYHA (badanie 301) lub klasy II do IV (badania 3011 i 302)
- Frakcją wyrzutową serca < 50%
Z badań 3011 i 302 zostali wyłączeni również pacjenci z migotaniem przedsionków lub innymi arytmiami komorowymi wymagającymi leczenia. Nie określono bezpieczeństwa stosowania u pacjentów z frakcją wyrzutową lewej komory (LVEF) < 50% lub z niewydolnością serca klasy III lub IV wg NYHA (w badaniu 301) lub klasy II do IV (w badaniach 3011 i 302).5
U pacjentów z istotnym ryzykiem zastoinowej niewydolności serca (np. z niewydolnością serca w wywiadzie, nieopanowanym nadciśnieniem lub zdarzeniami sercowymi takimi jak choroba niedokrwienna serca) należy przed rozpoczęciem leczenia rozważyć wykonanie badań oceniających czynność serca, takich jak echokardiografia. Przed rozpoczęciem terapii abirateronem należy leczyć niewydolność serca i zoptymalizować czynność serca.6
Monitorowanie parametrów podczas terapii
Podczas leczenia produktem Abiraterone Sandoz należy regularnie monitorować:7
- Ciśnienie tętnicze krwi
- Stężenie potasu w surowicy
- Zastój płynów (przyrost masy ciała, obrzęki obwodowe)
- Inne objawy przedmiotowe i podmiotowe zastoinowej niewydolności serca
Zalecany schemat monitorowania obejmuje: co 2 tygodnie przez pierwsze 3 miesiące leczenia, a następnie co miesiąc. Wszelkie nieprawidłowości należy niezwłocznie korygować. U pacjentów z hipokaliemią obserwowano wydłużenie odstępu QT podczas leczenia abirateronem, dlatego konieczna jest regularna kontrola elektrokardiograficzna.8
Czynność serca należy oceniać zgodnie ze wskazaniami klinicznymi, ustalić właściwe postępowanie i rozważyć odstawienie leczenia w przypadku znacznego pogorszenia czynności serca.9
Hepatotoksyczność i zaburzenia czynności wątroby
W kontrolowanych badaniach klinicznych zaobserwowano znaczne zwiększenie aktywności enzymów wątrobowych, prowadzące niekiedy do przerwania leczenia lub zmiany dawki. Z tego względu kluczowe jest monitorowanie parametrów wątrobowych:10
- Przed rozpoczęciem leczenia
- Co dwa tygodnie przez pierwsze trzy miesiące leczenia
- Następnie co miesiąc
Jeśli kliniczne objawy podmiotowe i przedmiotowe wskazują na hepatotoksyczność, należy natychmiast dokonać pomiaru aktywności aminotransferaz w surowicy. W przypadku gdy aktywność AlAT lub AspAT zwiększy się ponad 5-krotnie powyżej górnej granicy normy (GGN), należy:11
- Natychmiast przerwać leczenie
- Szczegółowo monitorować czynność wątroby
- Wznowić leczenie w zmniejszonej dawce można tylko po powrocie testów czynnościowych wątroby do wartości wyjściowych
W przypadku wystąpienia ciężkiej hepatotoksyczności (aktywność AlAT lub AspAT zwiększona ponad 20 razy powyżej GGN) kiedykolwiek podczas terapii, należy przerwać leczenie i nie rozpoczynać ponownie terapii abirateronem.12
Należy zaznaczyć, że do badań klinicznych nie włączono pacjentów z czynnym lub objawowym wirusowym zapaleniem wątroby. Brak również danych dotyczących bezpieczeństwa klinicznego i skuteczności wielokrotnych dawek abirateronu u pacjentów z umiarkowanymi lub ciężkimi zaburzeniami czynności wątroby (Klasa B lub C wg Child-Pugh).13
Zastosowanie abirateronu należy rozważnie ocenić u pacjentów z umiarkowanymi zaburzeniami czynności wątroby, u których korzyści powinny jasno przeważać nad możliwym ryzykiem. Lek jest przeciwwskazany u pacjentów z ciężkimi zaburzeniami czynności wątroby.14
Warto podkreślić, że po wprowadzeniu produktu do obrotu zgłaszano rzadkie przypadki ostrej niewydolności wątroby i piorunującego zapalenia wątroby, z których część zakończyła się zgonem.15
Odstawianie kortykosteroidów i sytuacje stresogenne
Należy zachować szczególną ostrożność i monitorować pacjentów pod kątem objawów niewydolności kory nadnerczy przy odstawianiu prednizonu lub prednizolonu. Jeśli leczenie abirateronem jest kontynuowane po odstawieniu kortykosteroidów, pacjentów należy obserwować pod kątem objawów nadmiaru mineralokortykosteroidów.16
W przypadku narażenia pacjentów stosujących prednizon lub prednizolon na wyjątkowy stres, wskazane może być zwiększenie dawki kortykosteroidów przed, w trakcie i po sytuacji stresogennej.17
Gęstość kości
U mężczyzn z zaawansowanym rakiem gruczołu krokowego z przerzutami może występować zmniejszenie gęstości kości. Stosowanie abirateronu w skojarzeniu z glikokortykosteroidami może nasilać to działanie.18
Wcześniejsze stosowanie ketokonazolu
U pacjentów, którzy stosowali wcześniej ketokonazol w leczeniu raka gruczołu krokowego, można spodziewać się słabszej odpowiedzi na leczenie abirateronem.19
Zaburzenia gospodarki węglowodanowej
Stosowanie glikokortykosteroidów może nasilać hiperglikemię, dlatego należy często badać stężenie glukozy we krwi u pacjentów z cukrzycą.20
Odnotowano również przypadki hipoglikemii po podaniu abirateronu w skojarzeniu z prednizonem lub prednizolonem u pacjentów z istniejącą wcześniej cukrzycą, którzy jednocześnie otrzymywali pioglitazon lub repaglinid. Z tego względu u pacjentów z cukrzycą niezbędne jest regularne kontrolowanie stężenia glukozy we krwi.21
Stosowanie podczas chemioterapii
Nie określono bezpieczeństwa ani skuteczności abirateronu jednocześnie stosowanego z cytotoksyczną chemioterapią.22
Nietolerancja substancji pomocniczych
Produkt Abiraterone Sandoz zawiera laktozę. Pacjenci z rzadko występującą dziedziczną nietolerancją galaktozy, brakiem laktazy lub zespołem złego wchłaniania glukozy-galaktozy nie powinni stosować tego leku.23
Produkt zawiera 21,24 mg sodu na dawkę jednej tabletki 1000 mg (mniej niż 1 mmol sodu), co oznacza, że uznaje się go za „wolny od sodu”.24
Inne zagrożenia związane z terapią
U mężczyzn z rakiem gruczołu krokowego z przerzutami, w tym u pacjentów przyjmujących abirateron, mogą wystąpić niedokrwistość i zaburzenia czynności seksualnych.25
Wpływ na mięśnie szkieletowe
U pacjentów leczonych abirateronem zgłaszano przypadki miopatii i rabdomiolizy. Większość przypadków wystąpiła w ciągu pierwszych 6 miesięcy leczenia i ustępowała po odstawieniu abirateronu. Należy zachować ostrożność u pacjentów leczonych jednocześnie produktami leczniczymi związanymi z występowaniem miopatii/rabdomiolizy.26
Interakcje z innymi produktami leczniczymi
Z uwagi na ryzyko zmniejszenia ekspozycji na abirateron, należy unikać jednoczesnego stosowania silnych induktorów CYP3A4, chyba że nie istnieje alternatywne leczenie.27
Skojarzenie z Ra-223
Leczenie abirateronem i prednizonem/prednizolonem w skojarzeniu z Ra-223. jest przeciwwskazane ze względu na zwiększone ryzyko złamań i tendencję do zwiększonej śmiertelności u pacjentów z bezobjawowym rakiem gruczołu krokowego lub z niewielkimi objawami.28
Zaleca się, aby kolejna terapia Ra-223 nie była rozpoczynana przez co najmniej 5 dni po ostatnim podaniu abirateronu w skojarzeniu z prednizonem/prednizolonem.29
Kolejne rozdziały
Zapraszamy do dalszego czytania naszego leksykonu.
Wybierz kolejny rozdział z menu poniżej, aby otworzyć nową podstronę kompedium wiedzy i uzyskać szczegółowe informację o leku, substancji lub chorobie.
- Dawkowanie i sposób podawania
- Działania niepożądane
- Interakcje leku
- Profil bezpieczeństwa leku
- Przeciwwskazania
- Przedawkowanie
- Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie
- Skład i postać leku
- Specjalne ostrzeżenia
- Właściwości farmakodynamiczne
- Właściwości farmakokinetyczne
- Wpływ na płodność, ciążę i laktację
- Wpływ na zdolność prowadzenia pojazdów i obsługiwania maszyn
- Wskazania do stosowania