usunięcie śledziony
Usunięcie śledziony (splenektomia) to zabieg chirurgiczny polegający na całkowitym wycięciu śledziony. Wskazania do przeprowadzenia zabiegu obejmują urazy śledziony z masywnym krwawieniem, choroby hematologiczne (małopłytkowość immunologiczna, niedokrwistość hemolityczna, sferocytoza wrodzona), choroby nowotworowe (chłoniaki, białaczki) oraz ropnie i torbiele śledziony.
Zabieg może być wykonany metodą klasyczną (operacja otwarta) lub laparoskopową. Technika laparoskopowa wiąże się z mniejszym bólem pooperacyjnym, krótszym czasem hospitalizacji i szybszym powrotem do codziennej aktywności, jednak w przypadkach nagłych urazów czy znacznego powiększenia śledziony preferuje się metodę otwartą.
Po splenektomii pacjenci wymagają szczególnej opieki ze względu na zwiększone ryzyko ciężkich zakażeń bakteriami otoczkowymi (OPSI – overwhelming post-splenectomy infection). Konieczne jest stosowanie profilaktyki antybiotykowej oraz szczepień przeciwko pneumokokom, meningokokom i Haemophilus influenzae. Pacjenci po usunięciu śledziony powinni być poinformowani o konieczności natychmiastowego zgłaszania objawów infekcji.
Powiązane wpisy
- Leksykon chorób i schorzeń
Haemophilus influenzae typu b (hib) – Charakterystyka, pielęgnacja i opieka
Haemophilus influenzae typu b (Hib) jest patogenem wywołującym inwazyjne zakażenia, szczególnie u dzieci poniżej 5 roku życia, manifestujące się m.in. zapaleniem opon mózgowo-rdzeniowych, zapaleniem nagłośni, posocznicą oraz zapaleniem płuc. Przed wprowadzeniem szczepień Hib stanowił główną przyczynę bakteryjnego zapalenia opon mózgowo-rdzeniowych u małych dzieci. Diagnostyka opiera się na posiewach z jałowych miejsc (płyn mózgowo-rdzeniowy, krew) oraz badaniach molekularnych i serologicznych. Leczenie inwazyjnych zakażeń Hib wymaga hospitalizacji i podawania antybiotyków, głównie cefotaksymu lub ceftriaksonu, przez około 10 dni, z uwzględnieniem wyników antybiogramu. Rifampicyna jest stosowana w celu eliminacji nosicielstwa nosowego, zwłaszcza u dzieci poniżej 2 roku życia oraz osób z kontaktu domowego. W ciężkich przypadkach konieczna jest intensywna opieka medyczna, monitorowanie funkcji życiowych oraz zabezpieczenie drożności dróg oddechowych.
ampicylina, antybiogram, antybiotykoterapia, badanie molekularne, badanie serologiczne, bakteryjne zapalenie opon mózgowo-rdzeniowych, cefalosporyna trzeciej generacji, cefotaksym, ceftriakson, chemioprofilaktyka, chloramfenikol, eradykacja nosicielstwa, głuchota, Haemophilus influenzae typu B, inwazyjna choroba Hib, niedokrwistość sierpowatokrwinkowa, nosogardziel, padaczka, płyn mózgowo-rdzeniowy, posiew mikrobiologiczny, posocznica, profilaktyka antybiotykowa, przeszczepienie szpiku kostnego, rifampicyna, sepsa, szczepionka skojarzona, upośledzenie umysłowe, usunięcie śledziony, zapalenie krtani, zapalenie nagłośni, zapalenie opon mózgowo-rdzeniowych, zapalenie płuc, zapalenie stawów, zapalenie tkanki łącznej - Leksykon chorób i schorzeń
Ehrlichioza i anaplazmoza – Rokowania, prognozy i postęp choroby
Ehrlichioza i anaplazmoza to kleszczowo przenoszone infekcje, których rokowanie zależy przede wszystkim od czasu wdrożenia antybiotykoterapii, stanu układu odpornościowego pacjenta oraz ciężkości objawów klinicznych. Wczesne rozpoczęcie leczenia, jeszcze przed potwierdzeniem laboratoryjnym, znacząco poprawia prognozę, a większość pacjentów reaguje dobrze, z poprawą widoczną w ciągu kilku dni. Opóźnienie terapii może prowadzić do poważnych powikłań, takich jak rozsiane wykrzepianie wewnątrznaczyniowe (DIC), niewydolność wielonarządowa, drgawki, śpiączka oraz wtórne nadkażenia wirusowe i grzybicze, a także zwiększa śmiertelność do 2-5%, szczególnie u osób z immunosupresją (np. po splenektomii, zakażeniu HIV, leczeniu immunosupresyjnym). Objawy kliniczne pojawiają się zwykle do 14 dni od ukąszenia kleszcza i obejmują gorączkę, małopłytkowość oraz leukopenię, z szerokim spektrum od subklinicznych do zagrażających życiu manifestacji.
antybiotykoterapia, chemioterapia, drgawka, ehrlichioza i anaplazmoza, gorączka o nieustalonej przyczynie, immunosupresja, kortykosteroid, leczenie immunosupresyjne, lek immunosupresyjny, leukopenia, małopłytkowość, nadkażenie, napad padaczkowy, niedobór odporności, niewydolność wielonarządowa, ośrodkowy układ nerwowy, przeszczep narządu, rozsiane wykrzepianie wewnątrznaczyniowe, śpiączka, splenektomia, ukąszenie kleszcza, układ odpornościowy, usunięcie śledziony, zakażenie HIV, zespół rozsianego wykrzepiania wewnątrznaczyniowego - Leksykon leków
Właściwości farmakodynamiczne – Eltrombopag Glenmark 50 mg
Eltrombopag, dostępny w dawkach 25 mg i 50 mg, jest agonistą receptora trombopoetyny (TPO-R) stosowanym w leczeniu pierwotnej małopłytkowości immunologicznej (ITP). Mechanizm działania polega na stymulacji megakariopoezy poprzez aktywację kaskad sygnałowych połączonych z przezbłonową domeną TPO-R, co prowadzi do proliferacji i różnicowania komórek progenitorowych w szpiku kostnym. Lek był oceniany w licznych badaniach klinicznych, w tym w dwóch randomizowanych, kontrolowanych placebo badaniach fazy III (RAISE i TRA100773B), dwóch badaniach otwartych (REPEAT i EXTEND) oraz badaniu fazy II (TAPER), obejmujących łącznie ponad 400 pacjentów z ITP, z obserwacją trwającą od 6 miesięcy do ponad roku. Badania potwierdziły skuteczność i bezpieczeństwo eltrombopagu, zwłaszcza u pacjentów z nawrotem choroby lub opornych na leczenie kortykosteroidami.
domena przezbłonowa, działanie niepożądane, eltrombopag, eltrombopag olamina, endogenna trombopoetyna, ITP, komórki progenitorowe, kortykosteroid, lek hemostatyczny, lek przeciwkrwotoczny, liczba płytek krwi, małopłytkowość immunologiczna, megakariopoeza, pierwotna małopłytkowość immunologiczna, płytki krwi, receptor trombopoetyny, splenektomia, szpik kostny, tabletka powlekana, trombopoetyną, usunięcie śledziony - Leksykon chorób i schorzeń
Pęknięta śledziona – Zapobieganie i profilaktyka
Pęknięcie śledziony, będące stanem zagrożenia życia, wymaga indywidualnie dostosowanej profilaktyki, zwłaszcza u pacjentów z powiększoną śledzioną (splenomegalią) lub po urazach. Kluczowe zalecenia obejmują unikanie sportów kontaktowych przez co najmniej 3-4 tygodnie, ograniczenie aktywności fizycznej narażającej na uraz jamy brzusznej przez 2-3 miesiące oraz stosowanie odpowiedniego sprzętu ochronnego. W przypadku mononukleozy zakaźnej zakaz uprawiania sportu trwa minimum 21 dni od początku choroby. U pacjentów po splenektomii niezbędne jest wdrożenie szczepień przeciwko Streptococcus pneumoniae (dawka przypominająca co 5 lat), Neisseria meningitidis (grupy A, C, W, Y oraz B), Haemophilus influenzae typu b oraz coroczne szczepienie przeciwko grypie. Profilaktyka obejmuje także antybiotykoterapię (penicylina V) przez minimum 2 lata lub dożywotnio, a także noszenie identyfikatora medycznego i konsultacje przed podróżami zagranicznymi.
bakteria otoczkowa, embolizacja, Haemophilus influenzae, kolonoskopia, leczenie zachowawcze, malaria, meningokok, mononukleoza zakaźna, Neisseria meningitidis, parametr hemodynamiczny, pęknięcie śledziony, penicylina V, pneumokok, powiększona śledziona, profilaktyka zakażenia, radiologia interwencyjna, skala AAST, splenektomia, splenomegalia, Streptococcus pneumoniae, uraz jamy brzusznej, usunięcie śledziony, uszkodzenie śledziony