ostry stan maniakalny
Ostry stan maniakalny to poważne zaburzenie psychiczne, charakteryzujące się nadmiernie podwyższonym nastrojem, wzmożoną energią i aktywnością, przyspieszoną mową i tokiem myślenia. Jest najcięższą postacią manii, występującą najczęściej w przebiegu choroby afektywnej dwubiegunowej typu I, choć może towarzyszyć również innym zaburzeniom psychicznym.
W obrazie klinicznym dominuje znacznie podwyższony nastrój (euforia), drażliwość, wzmożony napęd psychoruchowy, przyspieszone myślenie aż do gonitwy myśli, urojenia wielkościowe, zmniejszona potrzeba snu, rozpraszalność uwagi oraz nieadekwatnie wysokie poczucie własnej wartości. Pacjent może podejmować ryzykowne działania bez zastanowienia się nad konsekwencjami, np. nieprzemyślane inwestycje finansowe czy ryzykowne zachowania seksualne.
Ostry stan maniakalny wymaga natychmiastowej interwencji psychiatrycznej, często hospitalizacji, gdyż stanowi zagrożenie dla zdrowia i życia pacjenta oraz jego otoczenia. W leczeniu stosuje się leki przeciwpsychotyczne (np. olanzapinę, risperidon), leki normotymiczne (np. lit, walproiniany) oraz benzodwuazepiny w celu opanowania pobudzenia. Pacjenci w stanie maniakalnym często nie mają wglądu w chorobę i odmawiają leczenia, co może wymagać zastosowania przepisów o leczeniu bez zgody.
Powiązane wpisy
- Leksykon substancji czynnych
Lit – Dawkowanie i sposób podawania
Węglan litu (Lithium Carbonicum GSK) charakteryzuje się wąskim indeksem terapeutycznym, co wymaga precyzyjnego dostosowania dawki na podstawie monitorowania stężenia litu w surowicy oraz oceny klinicznej pacjenta. Typowa dawka dobowa wynosi od 0,5 do 1,25 g, podawana w co najmniej trzech dawkach podzielonych, z zalecanym stopniowym zwiększaniem dawki. W fazie podtrzymującej i profilaktyce nawrotów stężenie litu powinno utrzymywać się w zakresie 0,5-0,8 mmol/l, natomiast w ostrych stanach maniakalnych dawka wzrasta do 1,5-2,0 g/dobę, co odpowiada stężeniu 0,6-1,2 mmol/l. Monitorowanie stężenia litu jest kluczowe: w początkowym okresie terapii co najmniej raz w tygodniu, następnie co miesiąc lub co 2 miesiące, a w okresie remisji co 2-3 miesiące.
choroba podstawowa, działanie niepożądane, indeks terapeutyczny, inicjacja leczenia, kontrola stężenia, leczenie podtrzymujące, Lithium Carbonicum, monitorowanie stężenia litu, ostry stan maniakalny, pacjent pediatryczny, poprawa kliniczna, profilaktyka nawrotów, remisja, stężenie litu w surowicy, toksyczność litu, węglan litu, zaburzenia afektywne - Leksykon leków
Dawkowanie i sposób podawania – Tegretol 20 mg/ml
Dawkowanie karbamazepiny w postaci zawiesiny doustnej (Tegretol) powinno być indywidualnie dostosowane, rozpoczynając od niskich dawek i stopniowo je zwiększając do uzyskania stężenia terapeutycznego w osoczu 4-12 µg/ml (17-50 µmol/l). W leczeniu padaczki u dorosłych dawka początkowa wynosi 100-200 mg 1-2 razy na dobę, z typową dawką skuteczną 400 mg 2-3 razy na dobę, a w niektórych przypadkach do 1600-2000 mg/dobę. W zaburzeniach afektywnych dwubiegunowych stosuje się dawki 400-1600 mg/dobę, z szybszym zwiększaniem w ostrych stanach maniakalnych. W alkoholowym zespole abstynencyjnym dawka wynosi zwykle 200 mg 3 razy na dobę, z możliwością zwiększenia do 400 mg 3 razy na dobę w ciężkich przypadkach. W leczeniu nerwobólu nerwu trójdzielnego i językowo-gardłowego dawka początkowa to 200-400 mg/dobę, zwiększana do 200 mg 3-4 razy na dobę, maksymalnie 1200 mg/dobę, z zaleceniem stopniowego zmniejszania dawki po ustąpieniu bólu.
alkoholowy zespół abstynencyjny, allel HLA-B*1502, chlordiazepoksyd, choroba afektywna dwubiegunowa, dawka podtrzymująca, farmakokinetyka karbamazepiny, farmakokinetyka leków przeciwpadaczkowych, interakcja lekowa, karbamazepina, klometiazol, lek przeciwpadaczkowy, lek uspokajająco-nasenny, monoterapia, nerwoból nerwu językowo-gardłowego, nerwoból nerwu trójdzielnego, objaw abstynencyjny, ostry stan maniakalny, padaczka, profilaktyka zaburzeń dwubiegunowych, stężenie karbamazepiny w osoczu, zaburzenie afektywne dwubiegunowe, zaburzenie czynności nerek, zaburzenie czynności wątroby, zawiesina doustna, zespół maniakalny, zespół Stevensa-Johnsona