system aktywacji metabolicznej

System aktywacji metabolicznej to zestaw enzymów oraz kofaktorów, które uczestniczą w biotransformacji ksenobiotyków, przekształcając je w metabolity o zwiększonej reaktywności biologicznej. Najczęściej dotyczy to enzymów cytochromu P450, które odgrywają kluczową rolę w I fazie metabolizmu leków i innych substancji obcych dla organizmu.

W badaniach toksykologicznych, zwłaszcza w testach mutagenności (np. test Amesa), system aktywacji metabolicznej jest reprezentowany przez frakcję S9 – nadsącz uzyskany po wirowaniu homogenatu wątroby, zawierający enzymy mikrosomalnej i cytozolowej biotransformacji. Dodatek frakcji S9 do testów umożliwia wykrycie potencjału mutagennego związków, które same w sobie nie są genotoksyczne, ale ich metabolity powstające w procesie biotransformacji mogą wykazywać takie właściwości.

Rozumienie systemów aktywacji metabolicznej ma kluczowe znaczenie w farmakologii, toksykologii i onkologii, ponieważ umożliwia przewidywanie interakcji lekowych, ocenę potencjalnych efektów toksycznych oraz projektowanie bezpieczniejszych leków. Zaburzenia funkcjonowania tych systemów mogą prowadzić do zmienionej odpowiedzi na leki, zwiększonej toksyczności lub niepożądanej aktywacji prokancerogenów.

Powiązane wpisy

  1. 22.04.2026
  2. www.leksykon.com.pl