efekt przeciwpłytkowy

Efekt przeciwpłytkowy to działanie substancji lub leków, które hamują aktywację i agregację płytek krwi, zapobiegając tworzeniu się zakrzepów. Płytki krwi (trombocyty) odgrywają kluczową rolę w hemostazie, czyli procesie zatrzymywania krwawienia, jednak ich nadmierna aktywacja może prowadzić do powstawania zakrzepów naczyniowych, będących przyczyną zawałów serca czy udarów mózgu.

Leki o działaniu przeciwpłytkowym stosuje się w profilaktyce i leczeniu chorób zakrzepowo-zatorowych. Do najpopularniejszych należą: kwas acetylosalicylowy (aspiryna), który nieodwracalnie hamuje cyklooksygenazę płytkową; inhibitory receptora P2Y12 (klopidogrel, prasugrel, tikagrelor); antagoniści receptora GP IIb/IIIa (abciksimab, eptifibatid, tirofiban) oraz dipirydamol zwiększający stężenie cAMP w płytkach.

Mechanizmy działania przeciwpłytkowego są zróżnicowane i mogą obejmować: hamowanie syntezy tromboksanu A2, blokowanie receptorów powierzchniowych płytek, zwiększanie stężenia wewnątrzkomórkowego cAMP, hamowanie fosfodiesterazy czy blokowanie interakcji płytek z fibryną. Efekt przeciwpłytkowy jest kluczowy w leczeniu ostrych zespołów wieńcowych, po implantacji stentów wieńcowych oraz w prewencji wtórnej chorób sercowo-naczyniowych.

Powiązane wpisy

  1. 19.04.2026
  2. www.leksykon.com.pl