Wpływ na płodność, ciążę i laktację
Bonacard 150 mg
Kwas acetylosalicylowy (ASA), stosowany w dawce 150 mg w formie tabletek dojelitowych (np. Bonacard), wykazuje działanie inhibitorowe na syntezę prostaglandyn, co może negatywnie wpływać na płodność, przebieg ciąży oraz rozwój płodu. Epidemiologiczne dane wskazują na zwiększone ryzyko poronienia oraz wad wrodzonych, zwłaszcza serca i przewodu pokarmowego, przy stosowaniu ASA we wczesnej ciąży. Bezwzględne ryzyko wad układu sercowo-naczyniowego wzrasta z wartości poniżej 1% do około 1,5%, a ryzyko to rośnie wraz z dawką i czasem terapii. ASA łatwo przenika przez barierę łożyskową, co zwiększa ekspozycję płodu na lek. W pierwszych 6 miesiącach ciąży ASA powinien być stosowany wyłącznie przy wyraźnej konieczności, w najmniejszej skutecznej dawce i przez możliwie najkrótszy czas.
- choroba niedokrwienna serca
- niestabilna choroba wieńcowa
- przejściowe niedokrwienie mózgu
- stan po angioplastyce wieńcowej
- stan po wszczepieniu pomostów aortalno-wieńcowych
- stan po zawale serca
- udar niedokrwienny mózgu
- zakrzepica naczyń wieńcowych
- zakrzepica żylna
- zarostowa miażdżyca tętnic obwodowych
- zator płuc
- zawał serca
Wpływ kwasu acetylosalicylowego na płodność, ciążę i laktację
Lekarz powinien przekazać pacjentce szczegółowe informacje na temat potencjalnego wpływu kwasu acetylosalicylowego zawartego w produktach takich jak Bonacard (150 mg, tabletki dojelitowe) na płodność, przebieg ciąży oraz karmienie piersią. Poniżej przedstawiono kluczowe informacje, które należy omówić z pacjentką.
Wpływ na ciążę
Kwas acetylosalicylowy, jako inhibitor syntezy prostaglandyn, może wywierać niekorzystny wpływ zarówno na przebieg ciąży, jak i na rozwój zarodka oraz płodu. Należy poinformować pacjentkę, że dane epidemiologiczne wskazują na zwiększone ryzyko poronienia oraz występowania wad wrodzonych, szczególnie wad serca i przewodu pokarmowego, przy stosowaniu inhibitorów syntezy prostaglandyn we wczesnym okresie ciąży.1
Istotne jest, aby wyjaśnić pacjentce, że bezwzględne ryzyko występowania wad układu sercowo-naczyniowego zwiększa się z wartości poniżej 1% do prawie 1,5%. Co więcej, ryzyko wystąpienia wad wrodzonych najprawdopodobniej rośnie wraz ze zwiększaniem dawki oraz wydłużaniem okresu terapii.<sup data-drug="Bonacard" data-section="Wpływ na płodność, ciążę i laktację" title="Bezwzględne ryzyko występowania wad układu sercowo-naczyniowego zwiększało się w tych badaniach z wartości 2
Stosowanie w pierwszym i drugim trymestrze ciąży
W pierwszych 6 miesiącach ciąży kwas acetylosalicylowy powinien być stosowany wyłącznie w przypadku zdecydowanej konieczności. Jeżeli istnieje potrzeba zastosowania tego leku u kobiet, które niedawno zaszły w ciążę lub w trakcie pierwszego lub drugiego trymestru ciąży, należy podawać najmniejszą skuteczną dawkę przez możliwie najkrótszy okres.3
Należy poinformować pacjentkę, że kwas acetylosalicylowy bardzo łatwo przenika przez barierę łożyskową, co zwiększa ryzyko ekspozycji płodu na działanie leku.4
Przeciwwskazania w trzecim trymestrze ciąży
Kluczową informacją, którą lekarz musi przekazać pacjentce, jest bezwzględne przeciwwskazanie do stosowania kwasu acetylosalicylowego w ostatnim trymestrze ciąży.5
W końcowych trzech miesiącach ciąży wszystkie inhibitory syntezy prostaglandyn, w tym kwas acetylosalicylowy, mogą wywierać negatywny wpływ na płód, powodując:6
- Uszkodzenia układu krążenia i oddechowego – nadciśnienie płucne z przedwczesnym zamknięciem przewodu tętniczego Botalla7
- Dysfunkcję nerek – może wystąpić niewydolność nerek z towarzyszącym małowodziem8
Ponadto, stosowanie inhibitorów syntezy prostaglandyn w trzecim trymestrze ciąży może:9
- Wydłużyć czas krwawienia zarówno u matki, jak i u noworodka – efekt przeciwpłytkowy występuje nawet przy stosowaniu bardzo małych dawek10
- Hamować kurczliwość macicy, co może prowadzić do opóźnienia porodu – badania na zwierzętach wykazały zwiększoną częstość występowania dystocji i opóźnionego porodu11
Potencjalne powikłania u noworodków
Lekarz powinien poinformować pacjentkę o możliwych powikłaniach, jakie mogą wystąpić u noworodków, których matki stosowały kwas acetylosalicylowy przed porodem. U takich dzieci obserwowano nieprawidłowe krwawienia, w tym:12
- Wylewy podspojówkowe
- Krwiomocz
- Wybroczyny
- Krwiak podokostnowy czaszki
Szczególną uwagę należy zwrócić na fakt, że w badaniach obserwowano częstsze występowanie krwawień wewnątrzczaszkowych u wcześniaków urodzonych przez matki, które stosowały kwas acetylosalicylowy na tydzień przed porodem.13
Karmienie piersią
Lekarz powinien poinformować pacjentkę, że kwas acetylosalicylowy i jego metabolity przenikają do mleka kobiecego, chociaż w niewielkich ilościach.14
Należy przekazać następujące zalecenia dotyczące karmienia piersią:15
- Krótkotrwałe stosowanie – dotychczas nie stwierdzono działań niepożądanych u niemowląt karmionych piersią, których matki krótkotrwale stosowały salicylany, dlatego przerywanie karmienia piersią z reguły nie jest konieczne
- Regularne przyjmowanie dużych dawek – w przypadku regularnego stosowania dużych dawek kwasu acetylosalicylowego, karmienie piersią należy wcześniej przerwać
Wpływ na płodność
Informacje dotyczące wpływu kwasu acetylosalicylowego na płodność znajdują się w punkcie 4.4 Charakterystyki Produktu Leczniczego.16
Dane z badań na zwierzętach
Lekarz może również przedstawić pacjentce informacje pochodzące z badań na zwierzętach:17
- Dawka śmiertelna dla płodu u zwierząt była większa niż dawki stosowane klinicznie
- U zwierząt, którym podawano inhibitory syntezy prostaglandyn w okresie organogenezy, obserwowano zwiększoną częstość występowania różnych wad wrodzonych, w tym wad układu krążenia
Te informacje, choć pochodzące z badań przedklinicznych, mogą pomóc w lepszym zrozumieniu potencjalnych zagrożeń związanych ze stosowaniem kwasu acetylosalicylowego w okresie ciąży.
Kolejne rozdziały
Zapraszamy do dalszego czytania naszego leksykonu.
Wybierz kolejny rozdział z menu poniżej, aby otworzyć nową podstronę kompedium wiedzy i uzyskać szczegółowe informację o leku, substancji lub chorobie.
- Dawkowanie i sposób podawania
- Działania niepożądane
- Interakcje leku
- Profil bezpieczeństwa leku
- Przeciwwskazania
- Przedawkowanie
- Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie
- Skład i postać leku
- Specjalne ostrzeżenia
- Właściwości farmakodynamiczne
- Właściwości farmakokinetyczne
- Wpływ na płodność, ciążę i laktację
- Wpływ na zdolność prowadzenia pojazdów i obsługiwania maszyn
- Wskazania do stosowania