leczenie przeciwosteoporotyczne
Leczenie przeciwosteoporotyczne obejmuje kompleksowe działania mające na celu zapobieganie złamaniom kości poprzez zwiększenie masy kostnej, poprawę mikroarchitektury kości oraz zahamowanie procesów resorpcji kostnej. Jest ono dedykowane pacjentom z rozpoznaną osteoporozą lub wysokim ryzykiem jej rozwoju, zwłaszcza osobom po 50. roku życia, kobietom po menopauzie oraz pacjentom długotrwale stosującym glikokortykosteroidy.
W farmakoterapii osteoporozy stosuje się leki o różnych mechanizmach działania. Bisfosfoniany (alendronian, rizedronian, zoledronian) hamują resorpcję kostną poprzez wpływ na osteoklasty. Denosumab, przeciwciało monoklonalne, blokuje aktywację osteoklastów. Teryparatyd, analog parathormonu, działa anabolicznie, stymulując osteoblasty do tworzenia nowej tkanki kostnej. Selektywne modulatory receptora estrogenowego (SERM, np. raloksyfen) naśladują korzystne działanie estrogenów na kość, a romosozumab hamuje sklerostynę, zwiększając formowanie kości.
Nieodłącznym elementem leczenia przeciwosteoporotycznego jest suplementacja wapnia (1000-1200 mg/dobę) i witaminy D (800-2000 IU/dobę), której poziom należy regularnie monitorować. Istotne znaczenie mają również modyfikacje stylu życia: regularna aktywność fizyczna z obciążeniem osiowym, zaprzestanie palenia tytoniu, ograniczenie spożycia alkoholu oraz dieta bogata w białko i składniki mineralne. U pacjentów z wysokim ryzykiem upadków ważna jest ocena i eliminacja czynników ryzyka upadków.
Skuteczność leczenia przeciwosteoporotycznego ocenia się poprzez monitorowanie gęstości mineralnej kości (BMD) w badaniu densytometrycznym (DXA) co 12-24 miesiące oraz oznaczanie markerów obrotu kostnego. Leczenie powinno być długoterminowe, choć w przypadku niektórych leków (np. bisfosfonianów) po 3-5 latach można rozważyć przerwę terapeutyczną (drug holiday), by zmniejszyć ryzyko rzadkich powikłań, takich jak atypowe złamania kości udowej czy martwica żuchwy.
Powiązane wpisy
- Leksykon leków
Dawkowanie i sposób podawania – Ostolek 70 mg
Lek Ostolek zawiera 70 mg kwasu alendronowego w postaci trójwodnego alendronianu sodu i jest wskazany w leczeniu osteoporozy u kobiet po menopauzie oraz u mężczyzn, z dawkowaniem 70 mg raz na tydzień. Nie ustalono optymalnego czasu trwania terapii bisfosfonianami, dlatego konieczne jest okresowe ocenianie bilansu korzyści i ryzyka, zwłaszcza po co najmniej 5 latach leczenia. U pacjentów w podeszłym wieku nie wymaga się modyfikacji dawki, natomiast u osób z niewydolnością nerek i GFR poniżej 35 ml/min stosowanie leku nie jest zalecane. Ostolek nie jest wskazany u dzieci i młodzieży poniżej 18 roku życia z powodu braku danych dotyczących bezpieczeństwa i skuteczności.
alendronian sodu, bisfosfoniany, charakterystyka produktu leczniczego, GFR, kwas alendronowy, leczenie przeciwosteoporotyczne, niewydolność nerek, osteoporoza, osteoporoza pomenopauzalna, osteoporoza posteroidowa, Ostolek, owrzodzenie błony śluzowej, profil bezpieczeństwa, suplementacja wapnia, wchłanianie substancji czynnej, współczynnik przesączania kłębuszkowego - Leksykon substancji czynnych
Kwas ryzedronowy – Przeciwwskazania stosowania
Kwas ryzedronowy, stosowany w dawce 35 mg sodu ryzedronianu w preparatach takich jak Risendros 35 czy Yarisen, posiada szereg bezwzględnych przeciwwskazań, które muszą być ściśle przestrzegane. Należą do nich nadwrażliwość na substancję czynną lub składniki pomocnicze (w tym laktozę jednowodną w dawce 133,58 mg/tabletkę w Yarisen), hipokalcemia wymagająca wyrównania przed terapią, ciąża i laktacja oraz ciężka niewydolność nerek z klirensem kreatyniny <30 ml/min. Monitorowanie gospodarki wapniowo-fosforanowej jest niezbędne przed i w trakcie leczenia. Stosowanie u pacjentów z zaburzeniami czynności nerek może prowadzić do kumulacji leku i zwiększonego ryzyka działań niepożądanych.
atypowe złamanie kości udowej, bisfosfonian, gospodarka wapniowo-fosforanowa, hipokalcemia, klirens kreatyniny, kwas ryzedronowy, laktoza jednowodna, leczenie przeciwosteoporotyczne, martwica kości szczęki, niewydolność nerek, owrzodzenie dwunastnicy, owrzodzenie żołądka, sód ryzedronianu, trudność w połykaniu, zapalenie błony śluzowej żołądka, zapalenie przełyku