trójkompartmentowy model otwarty

Trójkompartmentowy model otwarty to matematyczny model farmakokinetyczny opisujący dystrybucję leku w organizmie poprzez podział na trzy kompartmenty (przedziały): kompartment centralny (krew i dobrze ukrwione narządy), kompartment płytki (tkanki dobrze perfundowane) oraz kompartment głęboki (tkanki słabo perfundowane).

Model ten uwzględnia absorpcję, dystrybucję i eliminację leku, przy czym eliminacja zachodzi wyłącznie z kompartmentu centralnego. Dynamika przepływu substancji między kompartmentami opisana jest za pomocą stałych szybkości transportu (k12, k21, k13, k31, k10), gdzie k10 reprezentuje stałą eliminacji leku z organizmu.

Trójkompartmentowy model otwarty jest szczególnie przydatny w analizie farmakokinetyki leków o złożonej dystrybucji tkankowej, takich jak leki lipofilne, niektóre antybiotyki, leki przeciwnowotworowe czy środki anestetyczne. Model ten pozwala na dokładniejsze przewidywanie stężeń leku w różnych tkankach oraz precyzyjniejsze obliczanie parametrów farmakokinetycznych w porównaniu z modelami jedno- czy dwukompartmentowymi.

W praktyce klinicznej zastosowanie modelu trójkompartmentowego umożliwia optymalizację dawkowania leków, szczególnie tych o wąskim indeksie terapeutycznym, oraz lepsze zrozumienie ich zachowania w organizmie, co ma kluczowe znaczenie w farmakoterapii spersonalizowanej.

Powiązane wpisy

Leksykon leków
Właściwości farmakokinetyczne – Diprivan 10 mg/ml

Propofol, substancja czynna Diprivanu (10 mg/ml emulsja do wstrzykiwań), charakteryzuje się trójkompartmentową farmakokinetyką z szybkim początkiem działania i krótkim okresem półtrwania dystrybucji (2-4 min), szybką eliminacją (30-60 min) oraz wolniejszą fazą końcową. Lek podawany jest dożylnie, co eliminuje proces wchłaniania, a jego stężenie we krwi podczas ciągłego wlewu osiąga stan stacjonarny. Propofol wykazuje wysoką dystrybucję tkankową i klirens całkowity w zakresie 1,5-2 l/min, co tłumaczy szybkie ustępowanie działania po zakończeniu podawania. Metabolizm zachodzi głównie w wątrobie, gdzie propofol jest sprzęgany do nieaktywnych metabolitów wydalanych z moczem. Farmakokinetyka propofolu jest liniowa w zalecanym zakresie dawek, co umożliwia precyzyjne dostosowanie dawkowania do efektu klinicznego.
bolus, Diprivan, droga dożylna, dystrybucja leku, dystrybucja tkankowa, emulsja do wstrzykiwań, klirens, lek anestetyczny, metabolit nieaktywny, okres półtrwania, proces metaboliczny, propofol, przepływ krwi, sedacja, sprzęganie, stężenie stacjonarne, trójkompartmentowy model otwarty, wątroba, wlew dożylny, wydalanie z moczem, znieczulenie ogólne
Leksykon leków
Właściwości farmakokinetyczne – Plofed 1% 10 mg/ml

Propofol w preparacie Plofed 1% (10 mg/ml) charakteryzuje się farmakokinetyką opartą na trójkompartmentowym modelu otwartym, obejmującym fazę bardzo szybkiej dystrybucji (t½ 2-4 min), szybkiej eliminacji (t½ 30-60 min) oraz wolniejszą fazę końcową związaną z uwalnianiem leku ze słabo ukrwionych tkanek. Po dożylnym podaniu propofol ulega szybkiemu rozproszeniu w organizmie i jest metabolizowany głównie w wątrobie poprzez sprzęganie, co prowadzi do powstania nieaktywnych metabolitów wydalanych z moczem. Całkowity klirens propofolu wynosi od 1,5 do 2 l/min, a jego farmakokinetyka jest liniowa względem stężenia, co umożliwia przewidywalne modelowanie stężeń podczas infuzji.
dystrybucja propofolu, dystrybucja w organizmie, emulsja do wstrzykiwań, farmakokinetyka propofolu, infuzja dożylna, klirens propofolu, liniowość farmakokinetyki, metabolizm propofolu, metabolizm wątrobowy, podanie dożylne, proces metaboliczny, propofol, stężenie stacjonarne, substancja czynna, trójkompartmentowy model otwarty, zmienność osobnicza

trójkompartmentowy model otwarty

Powiązane wpisy

Właściwości farmakokinetyczne – Diprivan 10 mg/ml

Właściwości farmakokinetyczne – Plofed 1% 10 mg/ml