wolne hormony

Wolne hormony to niezwiązane z białkami transportowymi hormony krążące we krwi, które mogą swobodnie przenikać przez błony komórkowe i oddziaływać na komórki docelowe. Stanowią one jedynie niewielki odsetek całkowitego stężenia hormonów w osoczu, jednak to właśnie ta frakcja jest biologicznie aktywna i odpowiada za efekty fizjologiczne.

W diagnostyce klinicznej oznaczanie wolnych hormonów, szczególnie tarczycowych (FT3, FT4) i płciowych (wolny testosteron, wolny estradiol), dostarcza bardziej wiarygodnych informacji o rzeczywistym stanie funkcjonalnym układu endokrynnego niż pomiar całkowitego stężenia hormonu. Jest to szczególnie istotne w stanach, w których dochodzi do zaburzeń stężenia białek wiążących, np. w chorobach wątroby, zespole nerczycowym czy w ciąży.

Metody oznaczania wolnych hormonów obejmują techniki dializy równowagowej (metoda referencyjna), ultrafiltrację oraz powszechniej stosowane metody immunochemiczne. Interpretacja wyników wymaga uwzględnienia wielu czynników, w tym wieku, płci, stanu fizjologicznego pacjenta oraz potencjalnych interferencji w metodach analitycznych.

Powiązane wpisy

  1. 13.04.2026
  2. www.leksykon.com.pl