Właściwości farmakodynamiczne eltrombopagu

Eltrombopag (Eltrombopag Glenmark) należy do grupy farmakoterapeutycznej określanej jako leki przeciwkrwotoczne, inne leki hemostatyczne działające ogólnie, sklasyfikowanej pod kodem ATC: B02BX 05. Lek jest dostępny w formie tabletek powlekanych zawierających eltrombopag z olaminą w dawkach 25 mg i 50 mg.¹

Mechanizm działania

Trombopoetyna (TPO) stanowi główną cytokinę uczestniczącą w regulacji megakariopoezy oraz procesie wytwarzania płytek krwi. Jest ona endogennym ligandem dla receptora trombopoetyny (TPO-R). Eltrombopag wykazuje unikalny mechanizm działania – oddziałuje na przezbłonową domenę ludzkiego receptora trombopoetyny, co prowadzi do inicjacji kaskad sygnałowych. Te kaskady sygnałowe są podobne, choć nie identyczne, do tych wyzwalanych przez endogenną trombopoetynę. W konsekwencji dochodzi do indukcji proliferacji i różnicowania z komórek progenitorowych w szpiku kostnym.²

Skuteczność kliniczna i bezpieczeństwo stosowania

Eltrombopag został dogłębnie zbadany w leczeniu małopłytkowości immunologicznej (pierwotnej) podczas szeroko zakrojonych badań klinicznych. Bezpieczeństwo i skuteczność terapeutyczną leku oceniano u dorosłych pacjentów z wcześniej leczoną pierwotną małopłytkowością immunologiczną (ITP) w ramach kilku kluczowych badań klinicznych:³

• Dwa randomizowane, kontrolowane placebo badania III fazy, przeprowadzone metodą podwójnie ślepej próby: RAISE (TRA102537) i TRA100773B
• Dwa badania otwarte: REPEAT (TRA108057) i EXTEND (TRA105325)
• Badanie II fazy TAPER (CETB115J2411) z jedną grupą badaną

Łącznie eltrombopag podawano 277 pacjentom z pierwotną małopłytkowością immunologiczną przez okres co najmniej 6 miesięcy oraz 202 pacjentom przez minimum rok. Te długoterminowe okresy obserwacji pozwoliły na precyzyjną ocenę długofalowego profilu bezpieczeństwa i skuteczności leku.⁴

W badaniu II fazy TAPER (CETB115J2411) skupiono się szczególnie na ocenie bezpieczeństwa, skuteczności oraz zdolności eltrombopagu do wywoływania trwałej odpowiedzi po zakończeniu terapii. Badanie to objęło 105 dorosłych pacjentów z ITP, u których doszło do nawrotu choroby lub nie wystąpiła odpowiedź na leczenie pierwszego rzutu kortykosteroidami.⁵

Badanie RAISE – charakterystyka i metodologia

Badanie RAISE stanowiło jedno z kluczowych badań kontrolowanych placebo, przeprowadzonych metodą podwójnie ślepej próby. Wzięło w nim udział 197 pacjentów z pierwotną małopłytkowością immunologiczną, których zrandomizowano w stosunku 2:1 do grup eltrombopagu (n=135) i placebo (n=62). Konstrukcja badania uwzględniała stratyfikację randomizacji według kilku istotnych czynników:⁶

• Status splenektomii – obecność lub brak wcześniejszego zabiegu usunięcia śledziony
• Leczenie pierwotnej małopłytkowości immunologicznej stosowane w momencie rozpoczęcia badania
• Początkowa liczba płytek krwi – wartość wyjściowa przed włączeniem do badania

Protokół badania RAISE zakładał indywidualne dostosowanie dawki eltrombopagu u poszczególnych pacjentów w okresie 6-miesięcznego leczenia, kierując się uzyskaną liczbą płytek krwi. Wszyscy pacjenci rozpoczynali terapię od dawki standardowej 50 mg eltrombopagu. W trakcie badania, od 29 dnia do zakończenia leczenia, dawkowanie było modyfikowane w zależności od odpowiedzi klinicznej:⁷

• 15-28% pacjentów otrzymywało zredukowaną dawkę ≤25 mg
• 29-53% pacjentów wymagało zwiększenia dawki do 75 mg

Taka strategia dostosowywania dawek umożliwiła zoptymalizowanie terapii dla każdego pacjenta w celu uzyskania najlepszej odpowiedzi klinicznej przy minimalizacji potencjalnych działań niepożądanych związanych z leczeniem.⁸