Interakcje leku
Abiraterone Sandoz 1000 mg
Octan abirateronu, stosowany w preparacie Abiraterone Sandoz, wykazuje istotne interakcje farmakokinetyczne, które mają kluczowe znaczenie dla bezpieczeństwa i skuteczności terapii. Podawanie leku na czczo jest zalecane ze względu na znaczne zwiększenie wchłaniania przy jednoczesnym spożyciu pokarmu, co może prowadzić do nieprzewidywalnych efektów terapeutycznych. Silni induktory CYP3A4, takie jak ryfampicyna (600 mg/dobę przez 6 dni), fenytoina, karbamazepina, ryfabutyna, ryfapentyna, fenobarbital oraz ziele dziurawca, obniżają AUC abirateronu o około 55%, co wymaga unikania ich stosowania podczas terapii. Inhibitory CYP3A4, np. ketokonazol, nie wykazują istotnego wpływu na farmakokinetykę abirateronu. Abirateron jest natomiast inhibitorem CYP2D6 i CYP2C8, co prowadzi do zwiększenia stężenia leków metabolizowanych przez te enzymy – np. AUC dekstrometorfanu wzrasta około 2,9-krotnie, a AUC pioglitazonu o 46%, co wymaga monitorowania i ewentualnej korekty dawek leków o wąskim indeksie terapeutycznym. Metabolity abirateronu hamują transporter OATP1B1, co może potencjalnie zwiększać stężenia leków eliminowanych przez ten transporter, choć brak jest danych klinicznych potwierdzających tę interakcję.
- Interakcje z innymi produktami leczniczymi i inne rodzaje interakcji
- Wpływ żywności na wchłanianie abirateronu
- Wpływ innych produktów leczniczych na ekspozycję na abirateron
- Wpływ abirateronu na ekspozycję na inne produkty lecznicze
- Interakcje z produktami leczniczymi wydłużającymi odstęp QT
- Interakcje ze spironolaktonem
- Interakcje abirateronu z alkoholem
- Tabela interakcji abirateronu
Interakcje z innymi produktami leczniczymi i inne rodzaje interakcji
Octan abirateronu w produkcie leczniczym Abiraterone Sandoz wykazuje szereg istotnych interakcji z innymi produktami leczniczymi, które należy uwzględnić podczas planowania terapii. Interakcje te dotyczą zarówno wpływu innych leków na farmakokinetykę abirateronu, jak i wpływu abirateronu na metabolizm innych substancji leczniczych.1
Wpływ żywności na wchłanianie abirateronu
Podawanie octanu abirateronu z jedzeniem znacząco zwiększa jego wchłanianie. Ze względu na brak ustalenia skuteczności i bezpieczeństwa stosowania abirateronu podawanego razem z jedzeniem, produkt leczniczy Abiraterone Sandoz nie powinien być przyjmowany z posiłkami. Zaleca się przyjmowanie leku na czczo.2
Wpływ innych produktów leczniczych na ekspozycję na abirateron
Badania kliniczne wykazały istotny wpływ niektórych leków na farmakokinetykę abirateronu. W szczególności, induktory enzymu CYP3A4 mogą znacząco obniżać stężenie abirateronu w osoczu:3
- Ryfampicyna (600 mg na dobę przez 6 dni) – silny induktor CYP3A4 – zmniejsza średnie AUC∞ abirateronu w osoczu o 55% po podaniu pojedynczej dawki 1000 mg octanu abirateronu.4
W trakcie terapii abirateronem należy unikać stosowania silnych induktorów CYP3A4, do których zaliczamy:5
- fenytoina – lek przeciwpadaczkowy indukujący CYP3A4
- karbamazepina – lek przeciwpadaczkowy indukujący CYP3A4
- ryfampicyna – antybiotyk indukujący CYP3A4
- ryfabutyna – antybiotyk indukujący CYP3A4
- ryfapentyna – antybiotyk indukujący CYP3A4
- fenobarbital – barbiturany o działaniu przeciwpadaczkowym
- ziele dziurawca zwyczajnego (Hypericum perforatum) – preparat ziołowy
Stosowanie tych leków powinno być rozważane tylko w przypadku braku alternatywnych metod leczenia.6
Interesujące jest to, że w przeciwieństwie do induktorów, inhibitory CYP3A4 nie wykazują znaczącego wpływu na farmakokinetykę abirateronu. Badania z ketokonazolem, który jest silnym inhibitorem CYP3A4, nie wykazały istotnego klinicznie wpływu na farmakokinetykę abirateronu.7
Wpływ abirateronu na ekspozycję na inne produkty lecznicze
Abirateron jest inhibitorem enzymów wątrobowych CYP2D6 i CYP2C8, co może prowadzić do interakcji z lekami metabolizowanymi przez te enzymy.8
Badania z dekstrometorfanem (substrat CYP2D6) wykazały, że abirateron (w skojarzeniu z prednizonem) zwiększa całkowite narażenie na dekstrometorfan (AUC) około 2,9 razy. Dodatkowo, AUC24 dekstrorfanu (aktywny metabolit dekstrometorfanu) zwiększyło się o około 33%.9
Ze względu na powyższe zaleca się zachowanie szczególnej ostrożności podczas jednoczesnego stosowania abirateronu z lekami metabolizowanymi przez CYP2D6, zwłaszcza tymi o wąskim indeksie terapeutycznym. W takich przypadkach należy rozważyć zmniejszenie dawki tych leków.10
Abirateron wpływa również na metabolizm substratów CYP2C8. W badaniu interakcji lekowych z pioglitazonem (substrat CYP2C8) wykazano, że abirateron zwiększa AUC pioglitazonu o 46%, natomiast AUC aktywnych metabolitów pioglitazonu M-III i M-IV zmniejsza o 10%.11
Podczas stosowania abirateronu z substratami CYP2C8 o wąskim indeksie terapeutycznym należy monitorować pacjentów pod kątem objawów toksyczności.12
Badania in vitro wykazały, że główne metabolity abirateronu – siarczan abirateronu i siarczan N-tlenku abirateronu – hamują wychwyt wątrobowy za pośrednictwem transportera OATP1B1. Może to potencjalnie zwiększać stężenia leków eliminowanych przez ten transporter, choć brak jest danych klinicznych potwierdzających tę interakcję.13
Interakcje z produktami leczniczymi wydłużającymi odstęp QT
Terapia supresji androgenowej, do której należy leczenie abirateronem, może powodować wydłużenie odstępu QT. Dlatego należy zachować szczególną ostrożność przy jednoczesnym stosowaniu abirateronu z lekami, które również mogą wydłużać odstęp QT lub wywoływać częstoskurcz komorowy typu torsades de pointes.14
Do leków tych należą:
- Leki przeciwarytmiczne klasy IA (np. chinidyna, dyzopiramid) – blokują kanały sodowe i potasowe
- Leki przeciwarytmiczne klasy III (np. amiodaron, sotalol, dofetylid, ibutylid) – blokują kanały potasowe
- Metadon – opioidowy lek przeciwbólowy
- Moksyfloksacyna – antybiotyk z grupy fluorochinolonów
- Leki przeciwpsychotyczne – stosowane w leczeniu zaburzeń psychicznych
Interakcje ze spironolaktonem
Spironolakton wykazuje powinowactwo do receptora androgenowego i może zwiększać stężenie swoistego antygenu gruczołu krokowego (PSA). Z tego powodu nie zaleca się jednoczesnego stosowania spironolaktonu z abirateronem.15
Interakcje abirateronu z alkoholem
Choć brak jest bezpośrednich danych dotyczących interakcji abirateronu z alkoholem, należy zachować ostrożność w przypadku jednoczesnego stosowania. Zarówno abirateron jak i alkohol są metabolizowane w wątrobie, co teoretycznie może wpływać na ich farmakokinetykę. Ponadto, alkohol może nasilać działania niepożądane ze strony układu pokarmowego oraz wpływać na metabolizm hormonalny, co może być istotne przy terapii ukierunkowanej na układ endokrynny.
Należy również pamiętać, że Abiraterone Sandoz zawiera laktozę (129,21 mg w jednej tabletce powlekanej), co może stanowić dodatkowy czynnik ryzyka w przypadku jednoczesnego spożywania alkoholu u osób z nietolerancją laktozy.16
Ze względu na brak konkretnych badań dotyczących interakcji abirateronu z alkoholem, zaleca się ostrożność i ograniczenie spożycia alkoholu podczas terapii preparatem Abiraterone Sandoz.
Tabela interakcji abirateronu
| Lek lub grupa leków | Mechanizm interakcji | Efekt interakcji | Poziom istotności interakcji | Zalecenia |
|---|---|---|---|---|
| Ryfampicyna, fenytoina, karbamazepina, ryfabutyna, ryfapentyna, fenobarbital, ziele dziurawca | Indukcja CYP3A4 | Zmniejszenie AUC abirateronu o 55% | Wysoki | Unikać stosowania podczas terapii abirateronem |
| Ketokonazol i inne inhibitory CYP3A4 | Inhibicja CYP3A4 | Brak istotnego klinicznie wpływu | Niski | Można stosować jednocześnie |
| Metoprolol, propranolol, dezypramina, wenlafaksyna, haloperydol, rysperydon, propafenon, flekainid | Inhibicja CYP2D6 przez abirateron | Zwiększenie stężenia leków metabolizowanych przez CYP2D6 | Średni do wysokiego | Rozważyć zmniejszenie dawki; monitorować działania niepożądane |
| Kodeina, oksykodon, tramadol | Inhibicja CYP2D6 przez abirateron | Zmniejszenie konwersji do aktywnych metabolitów przeciwbólowych | Wysoki | Monitorować efekt przeciwbólowy; rozważyć alternatywne leczenie przeciwbólowe |
| Pioglitazon, repaglinid | Inhibicja CYP2C8 przez abirateron | Zwiększenie AUC pioglitazonu o 46% | Średni | Monitorować pacjentów pod kątem objawów toksyczności |
| Leki transportowane przez OATP1B1 | Hamowanie transportera OATP1B1 przez metabolity abirateronu | Potencjalne zwiększenie stężenia leków eliminowanych przez OATP1B1 | Nieznany (brak danych klinicznych) | Zachować ostrożność |
| Leki przeciwarytmiczne klasy IA i III, metadon, moksyfloksacyna, leki przeciwpsychotyczne | Addytywne wydłużenie odstępu QT | Zwiększone ryzyko zaburzeń rytmu serca, w tym torsades de pointes | Wysoki | Zachować szczególną ostrożność; monitorować EKG |
| Spironolakton | Wiązanie z receptorem androgenowym | Podwyższenie stężenia PSA | Wysoki | Nie zaleca się jednoczesnego stosowania |
| Alkohol | Potencjalne interakcje metaboliczne | Brak bezpośrednich danych | Nieznany | Zalecana ostrożność i ograniczenie spożycia alkoholu |
| Pokarm | Zwiększone wchłanianie abirateronu | Znaczące zwiększenie wchłaniania octanu abirateronu | Wysoki | Nie podawać leku z pokarmem |
Kolejne rozdziały
Zapraszamy do dalszego czytania naszego leksykonu.
Wybierz kolejny rozdział z menu poniżej, aby otworzyć nową podstronę kompedium wiedzy i uzyskać szczegółowe informację o leku, substancji lub chorobie.
- Dawkowanie i sposób podawania
- Działania niepożądane
- Interakcje leku
- Profil bezpieczeństwa leku
- Przeciwwskazania
- Przedawkowanie
- Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie
- Skład i postać leku
- Specjalne ostrzeżenia
- Właściwości farmakodynamiczne
- Właściwości farmakokinetyczne
- Wpływ na płodność, ciążę i laktację
- Wpływ na zdolność prowadzenia pojazdów i obsługiwania maszyn
- Wskazania do stosowania