progresja choroby zwyrodnieniowej

Progresja choroby zwyrodnieniowej (osteoartrozy) to proces stopniowego nasilania się zmian degeneracyjnych w obrębie stawów. Charakteryzuje się postępującym niszczeniem chrząstki stawowej, przebudową kości podchrzęstnej z tworzeniem osteofitów, zmianami w obrębie błony maziowej oraz osłabieniem struktur okołostawowych.

Proces progresji zazwyczaj przebiega powoli, przez wiele lat, choć tempo może być różne u poszczególnych pacjentów. W początkowej fazie obserwuje się mikrouszkodzenia chrząstki stawowej, które stopniowo pogłębiają się, prowadząc do jej ścieńczenia i utraty elastyczności. Z czasem dochodzi do odsłonięcia kości podchrzęstnej, jej sklerotyzacji oraz powstawania torbieli i wyrośli kostnych.

Klinicznie progresja choroby zwyrodnieniowej objawia się nasilającym się bólem, początkowo występującym po obciążeniu stawu, a w zaawansowanych stadiach również w spoczynku. Charakterystyczna jest sztywność poranna trwająca krócej niż 30 minut oraz stopniowe ograniczenie zakresu ruchów. W miarę postępu choroby dochodzi do deformacji stawów, niestabilności i coraz większego upośledzenia funkcji.

Czynniki ryzyka przyspieszające progresję to: otyłość, nadmierne obciążanie stawów, urazy, predyspozycje genetyczne, wiek oraz płeć żeńska. Monitorowanie progresji odbywa się poprzez ocenę kliniczną, obrazowanie radiologiczne oraz badanie markerów biochemicznych degradacji chrząstki. Leczenie ma na celu spowolnienie progresji poprzez modyfikację czynników ryzyka, farmakoterapię, fizjoterapię, a w zaawansowanych przypadkach interwencję chirurgiczną.