aberrantna tętnica podobojczykowa
Aberrantna tętnica podobojczykowa (aberrant subclavian artery) to wrodzona anomalia naczyniowa układu krążenia, w której tętnica podobojczykowa, najczęściej prawa, odchodzi bezpośrednio z łuku aorty zamiast z pnia ramienno-głowowego. W tej patologii naczynie przebiega zazwyczaj za przełykiem (retroezofagealnie), rzadziej między tchawicą a przełykiem lub przed tchawicą, kierując się do prawej kończyny górnej.
Częstość występowania tej anomalii szacuje się na 0,5-2% populacji, co czyni ją najczęstszą anomalią łuku aorty. Aberrantna tętnica podobojczykowa może być izolowaną wadą lub współistnieć z innymi nieprawidłowościami układu sercowo-naczyniowego, szczególnie w zespołach genetycznych jak zespół Downa czy zespół DiGeorge’a.
Większość przypadków aberrantnej tętnicy podobojczykowej pozostaje bezobjawowa. Jednakże u niektórych pacjentów może powodować objawy wynikające z ucisku na sąsiadujące struktury, głównie przełyk, co objawia się dysfagią (tzw. dysfagia lusoria). Rzadziej występują objawy ze strony układu oddechowego (duszność, stridor) wynikające z ucisku na tchawicę. Diagnostyka obejmuje badania obrazowe: RTG klatki piersiowej, tomografię komputerową, rezonans magnetyczny oraz angiografię.
Leczenie jest zazwyczaj niewymagane u pacjentów bezobjawowych. W przypadku objawów klinicznych stosuje się leczenie chirurgiczne polegające na przemieszczeniu lub rekonstrukcji aberrantnego naczynia. Znajomość tej anomalii jest istotna dla chirurgów podczas zabiegów w obrębie klatki piersiowej oraz dla radiologów interpretujących badania obrazowe tej okolicy.
Powiązane wpisy
- Leksykon chorób i schorzeń
Pierścień naczyniowy – Leczenie
Pierścień naczyniowy to wrodzona wada łuku aorty powodująca ucisk na tchawicę i/lub przełyk, manifestująca się objawami ze strony układu oddechowego (np. stridor, bezdech) i pokarmowego. Leczenie jest przede wszystkim chirurgiczne i polega na przecięciu pierścienia w celu uwolnienia ucisku. Operacja jest wskazana u wszystkich pacjentów z objawami klinicznymi i nie powinna być opóźniana, zwłaszcza przy objawach niewydolności oddechowej. Technika operacyjna zależy od typu pierścienia (np. podwiązanie mniejszego łuku w podwójnym łuku aorty, przecięcie ligamentum arteriosum w prawym łuku aorty z aberrantną lewą tętnicą podobojczykową) oraz obecności współistniejących anomalii. W złożonych przypadkach stosuje się zaawansowane metody, takie jak aortoplastyka rotacyjna przełyku, tylna tracheobronchopeksja czy rekonstrukcja łuku aorty. W przypadku pętlingu tętnicy płucnej operacja wymaga sternotomii pośrodkowej i krążenia pozaustrojowego. Hospitalizacja po torakotomii trwa zwykle 1-2 dni, a po sternotomii 5-7 dni. Przed zabiegiem zalecane jest obrazowanie CT lub MRI dla precyzyjnej diagnostyki.
aberrantna tętnica podobojczykowa, aorta okrężna, aortopeksja, bezdech, dysfagia, gastroenterolog, infekcja dróg oddechowych, kardiochirurg, krążenie pozaustrojowe, niewydolność oddechowa, otolaryngolog, pierścień naczyniowy, podwójny łuk aorty, pulmonolog, rezonans magnetyczny, sternotomia pośrodkowa, stridor, tomografia komputerowa, tracheobronchomalacja, tracheomalacja, tracheostomia, uchyłek Kommerella, ucisk tchawicy, wada wewnątrzsercowa, wideotorakoskopia, więzadło tętnicze