opóźniony odczyn nadwrażliwości
Opóźniony odczyn nadwrażliwości (ang. delayed-type hypersensitivity, DTH) jest manifestacją komórkowej odpowiedzi immunologicznej, w której główną rolę odgrywają limfocyty T. W przeciwieństwie do natychmiastowych reakcji alergicznych mediowanych przez przeciwciała IgE, opóźniony odczyn nadwrażliwości rozwija się w ciągu 24-72 godzin od kontaktu z antygenem.
Mechanizm reakcji opiera się na aktywacji limfocytów T pomocniczych (CD4+), głównie subpopulacji Th1, które rozpoznają antygen prezentowany przez komórki dendrytyczne lub makrofagi. W odpowiedzi limfocyty uwalniają cytokiny prozapalne, takie jak interferon gamma (IFN-γ), interleukina-2 (IL-2) i czynnik martwicy nowotworów (TNF), co prowadzi do rekrutacji i aktywacji makrofagów oraz innych komórek zapalnych w miejscu kontaktu z antygenem.
Klinicznie opóźniony odczyn nadwrażliwości manifestuje się jako zaczerwienienie, obrzęk i stwardnienie skóry w miejscu ekspozycji na antygen. Przykładami są reakcja na próbę tuberkulinową (test Mantoux), alergiczne kontaktowe zapalenie skóry (np. po kontakcie z niklem czy lateksem), oraz reakcje na niektóre leki. DTH odgrywa również istotną rolę w patogenezie chorób autoimmunologicznych, takich jak łuszczyca czy reumatoidalne zapalenie stawów.
Diagnostyka opóźnionego odczynu nadwrażliwości obejmuje przede wszystkim testy skórne płatkowe i śródskórne, z odczytem po 48-72 godzinach. Leczenie zależy od przyczyny i obejmuje unikanie alergenu oraz stosowanie leków przeciwzapalnych, w tym kortykosteroidów miejscowych lub ogólnoustrojowych w cięższych przypadkach.
Powiązane wpisy
- Leksykon substancji czynnych
Wyciąg z nasion kasztanowca – Działania niepożądane
Preparat Venescin zawiera 11,8 g wyciągu gęstego z nasion kasztanowca (Aesculus hippocastanum L., semen) oraz 2 g trokserutyny na 100 g żelu, stosowany miejscowo. Działania niepożądane związane z wyciągiem obejmują głównie reakcje skórne, takie jak podrażnienie (zaczerwienienie, świąd, dyskomfort), suchość skóry oraz pokrzywkę z bąblami i świądem, wszystkie o częstości występowania nieznanej. Ponadto, mogą wystąpić reakcje nadwrażliwości, zarówno uogólnione opóźnione (kontaktowe zapalenie skóry po wielokrotnej ekspozycji), jak i natychmiastowe, w tym pokrzywka i skurcz oskrzeli, które stanowią poważne zagrożenie i wymagają pilnej interwencji medycznej. Preparat zawiera także substancje pomocnicze, takie jak glikol propylenowy oraz metylu i propylu parahydroksybenzoesan, które mogą nasilać reakcje nadwrażliwości.
Aesculus hippocastanum, astma oskrzelowa, bąbel pokrzywkowy, charakterystyka produktu leczniczego, glikol propylenowy, klasyfikacja MedDRA, kontaktowe zapalenie skóry, metylu parahydroksybenzoesan, odczyn natychmiastowy, opóźniony odczyn nadwrażliwości, ostra niewydolność oddechowa, podrażnienie skóry, pokrzywka, propylu parahydroksybenzoesan, reakcja nadwrażliwości, skurcz oskrzeli, suchość skóry, trokserutyna, wyciąg z nasion kasztanowca, zaburzenie skóry i tkanki podskórnej, zaburzenie układu immunologicznego, żel do stosowania miejscowego - Leksykon leków
Działania niepożądane – Venescin (118 mg + 20 mg)/g
Venescin to żel zawierający 11,8 g wyciągu gęstego z nasion kasztanowca (Aesculus hippocastanum L.) oraz 2 g trokserutyny na 100 g preparatu. Działania niepożądane tego leku klasyfikowane są według układów i narządów oraz częstości występowania zgodnie z MedDRA, obejmując kategorie od bardzo często (≥1/10) do bardzo rzadko (<1/10 000). Główne grupy działań niepożądanych to zaburzenia skóry i tkanki podskórnej oraz zaburzenia układu immunologicznego. Wśród objawów skórnych obserwuje się podrażnienie (zaczerwienienie, świąd, pieczenie), suchość skóry z możliwym złuszczaniem oraz pokrzywkę, wszystkie o częstości nieznanej. Reakcje immunologiczne obejmują uogólnione opóźnione odczyny nadwrażliwości, takie jak kontaktowe zapalenie skóry, oraz natychmiastowe reakcje z pokrzywką i skurczem oskrzeli, które stanowią poważne zagrożenie i wymagają natychmiastowego przerwania terapii i konsultacji lekarskiej.
glikol propylenowy, klasyfikacja MedDRA, kontaktowe zapalenie skóry, metylu parahydroksybenzoesan, odczyn natychmiastowy, opóźniony odczyn nadwrażliwości, podrażnienie skóry, pokrzywka, propylu parahydroksybenzoesan, reakcja nadwrażliwości, skurcz oskrzeli, suchość skóry, trokserutyna, układ oddechowy, wyciąg z nasion kasztanowca, zaburzenia skóry i tkanki podskórnej, zaburzenia układu immunologicznego, złuszczanie naskórka