neutropenia cykliczna
Neutropenia cykliczna to rzadkie zaburzenie hematologiczne charakteryzujące się regularnie powtarzającymi się epizodami znacznego spadku liczby neutrofili we krwi obwodowej. Typowo, cykle występują co 21 dni, ale mogą wahać się od 14 do 35 dni. Podczas nadir neutropenii pacjenci są szczególnie podatni na infekcje bakteryjne.
Choroba najczęściej ma podłoże genetyczne i związana jest z mutacją w genie ELANE (dawniej ELA2), kodującym elastazę neutrofilową. Mutacje te prowadzą do zaburzeń dojrzewania neutrofili w szpiku kostnym poprzez indukcję stresu retikulum endoplazmatycznego i apoptozę prekursorów granulocytów.
Klinicznie neutropenia cykliczna objawia się nawracającymi epizodami gorączki, zapalenia gardła, owrzodzeń jamy ustnej, limfadenopatii i czasem ciężkich infekcji zagrażających życiu. Diagnostyka opiera się na seryjnych pomiarach liczby neutrofili przez 6-8 tygodni, które ukazują charakterystyczny cykliczny wzorzec.
Leczenie obejmuje przede wszystkim stosowanie rekombinowanego czynnika stymulującego tworzenie kolonii granulocytów (G-CSF), który zmniejsza nasilenie i czas trwania neutropenii, a tym samym redukuje ryzyko infekcji. W przypadkach opornych rozważa się transplantację szpiku kostnego. Ważna jest również profilaktyka antybiotykowa w okresach głębokiej neutropenii oraz wdrożenie odpowiednich zasad higieny.
Powiązane wpisy
- Leksykon leków
Dawkowanie i sposób podawania – Neupogen 960 mcg/ml (48 mln j.m./0,5 ml)
Terapia Neupogenem powinna być prowadzona w ścisłej współpracy z ośrodkiem onkologicznym/hematologicznym dysponującym odpowiednim zapleczem diagnostycznym i doświadczeniem w stosowaniu G-CSF. Zalecana dawka wynosi 5 µg/kg mc./dobę, podawana podskórnie lub dożylnie, rozpoczynając nie wcześniej niż 24 godziny po zakończeniu chemioterapii cytotoksycznej. Leczenie kontynuuje się do powrotu liczby granulocytów obojętnochłonnych (ANC) do wartości prawidłowych, co może trwać do 14 dni po chemioterapii guzów litych, chłoniaków i białaczki limfatycznej, a nawet do 38 dni po leczeniu ostrej białaczki szpikowej. Dawkę należy dostosowywać w zależności od ANC, zmniejszając ją do 5 µg/kg mc./dobę, gdy ANC > 1,0 × 10⁹/l przez 3 dni, a następnie odstawiając lek, jeśli utrzymuje się powyżej tej wartości. Neupogen stosuje się także w mobilizacji komórek progenitorowych krwi obwodowej (PBPC) w dawce 10 µg/kg mc./dobę przez 5-7 dni, z leukaferezą wykonywaną w 5. i 6. dniu, lub 5 µg/kg mc./dobę po chemioterapii mielosupresyjnej, aż do powrotu ANC do normy.
5% roztwór glukozy, ANC, bezwzględna liczba granulocytów obojętnochłonnych, białaczka limfatyczna, chemioterapia cytotoksyczna, chemioterapia mielosupresyjna, chłoniak, ciężka przewlekła neutropenia, czynnik stymulujący tworzenie kolonii granulocytów, G-CSF, guz lity, hematopoetyczne komórki progenitorowe, infuzja dożylna, infuzja podskórna, komórki CD34+, komórki progenitorowe, komórki progenitorowe krwi obwodowej, leczenie indukcyjne, leczenie mieloablacyjne, leukafereza, mobilizacja komórek progenitorowych krwi obwodowej, mobilizacja PBPC, monoterapia, nadir granulocytów obojętnochłonnych, Neupogen, neutropenia cykliczna, neutropenia idiopatyczna, neutropenia wrodzona, ostra białaczka szpikowa, PBPC, przeszczepienie allogeniczne, przeszczepienie szpiku kostnego, wstrzyknięcie podskórne, zakażenie HIV - Leksykon leków
Dawkowanie i sposób podawania – Neupogen 300 mcg/ml (30 mln j.m./ml)
Neupogen (filgrastym) w dawce 300 mikrogramów/ml (30 mln j.m./ml) stosowany jest w różnych wskazaniach hematologicznych i onkologicznych, z dawkowaniem dostosowanym do masy ciała pacjenta oraz specyfiki terapii. Standardowa dawka wynosi 5 mikrogramów (0,5 mln j.m.)/kg mc./dobę, podawana podskórnie lub dożylnie, rozpoczynając co najmniej 24 godziny po zakończeniu chemioterapii cytotoksycznej. W leczeniu neutropenii po chemioterapii dawkę kontynuuje się do powrotu liczby granulocytów obojętnochłonnych (ANC) do wartości prawidłowych, zwykle do 14 dni dla guzów litych i chłoniaków, a do 38 dni w ostrej białaczce szpikowej. W przypadku mobilizacji komórek progenitorowych (PBPC) dawka wynosi 5 mikrogramów (0,5 mln j.m.)/kg mc./dobę, a u zdrowych dawców 10 mikrogramów (1,0 mln j.m.)/kg mc./dobę przez 4-5 dni, z leukaferezą rozpoczynaną 5. dnia. Dawkowanie wymaga modyfikacji w zależności od wartości ANC, z zaleceniem zmniejszenia dawki do 5 mikrogramów/kg przy utrzymującym się ANC > 1,0 × 10⁹/l przez 3 dni oraz odstawienia leku po kolejnych 3 dniach stabilnego ANC powyżej tej wartości.
5% roztwór glukozy, bezwzględna liczba granulocytów obojętnochłonnych, białaczka limfatyczna, chemioterapia cytotoksyczna, chemioterapia mielosupresyjna, chłoniak, ciężka przewlekła neutropenia, czynnik stymulujący tworzenie kolonii granulocytów, filgrastym, G-CSF, guz lity, infuzja dożylna, infuzja podskórna, komórki CD34+, leczenie mieloablacyjne, leukafereza, mobilizacja komórek progenitorowych krwi obwodowej, nadir granulocytów obojętnochłonnych, Neupogen, neutropenia cykliczna, neutropenia idiopatyczna, neutropenia wrodzona, ostra białaczka szpikowa, PBPC, przeszczepienie allogeniczne, przeszczepienie szpiku kostnego, wstrzyknięcie podskórne, zakażenie HIV - Leksykon leków
Wskazania do stosowania – Neupogen 960 mcg/ml (48 mln j.m./0,5 ml)
Neupogen (filgrastym) w dawce 960 µg/ml (48 mln j.m./0,5 ml) jest rekombinowanym ludzkim czynnikiem pobudzającym tworzenie kolonii granulocytów, produkowanym metodą r-DNA w E. coli. Lek jest wskazany do skracania czasu neutropenii i zmniejszania częstości gorączki neutropenicznej u pacjentów po chemioterapii cytotoksycznej (z wyłączeniem przewlekłej białaczki szpikowej i zespołów mielodysplastycznych), zarówno u dorosłych, jak i dzieci. Ponadto stosuje się go po chemioterapii mieloablacyjnej przed przeszczepieniem szpiku, w celu redukcji ciężkiej neutropenii i powikłań infekcyjnych, a także do mobilizacji komórek progenitorowych krwi obwodowej (PBPC) przed transplantacją. Długotrwała terapia jest zalecana u pacjentów z ciężką wrodzoną, cykliczną lub idiopatyczną neutropenią (ANC ≤ 0,5 × 10⁹/l) z nawracającymi zakażeniami oraz u chorych z zaawansowanym zakażeniem HIV i uporczywą neutropenią (ANC ≤ 1,0 × 10⁹/l), gdzie celem jest zmniejszenie ryzyka infekcji bakteryjnych.
bezwzględna liczba granulocytów obojętnochłonnych, białaczka szpikowa, chemioterapia cytotoksyczna, ciężka neutropenia, filgrastym, gorączka neutropeniczna, granulocyty obojętnochłonne, komórki progenitorowe krwi obwodowej, koncentrat do sporządzania roztworu, mobilizacja komórek progenitorowych, neutropenia cykliczna, neutropenia idiopatyczna, neutropenia wrodzona, nowotwór złośliwy, powikłanie infekcyjne, przeszczep komórek macierzystych, przeszczepienie szpiku kostnego, roztwór do wstrzykiwań, sorbitol, terapia mieloablacyjna, zakażenie HIV, zespół mielodysplastyczny - Leksykon leków
Dawkowanie i sposób podawania – Neupogen 600 mcg/ml (30 mln j.m./0,5 ml)
Neupogen, czynnik stymulujący tworzenie kolonii granulocytów (G-CSF), powinien być stosowany wyłącznie we współpracy ze specjalistycznym ośrodkiem onkologicznym lub hematologicznym z odpowiednim zapleczem diagnostycznym i doświadczeniem w monitorowaniu hematopoetycznych komórek progenitorowych. Standardowa dawka w terapii po chemioterapii cytotoksycznej wynosi 5 μg/kg mc./dobę, podawana podskórnie lub w infuzji dożylnej, rozpoczynając nie wcześniej niż 24 godziny po zakończeniu chemioterapii. Leczenie kontynuuje się do przeminięcia nadiru granulocytów obojętnochłonnych i powrotu ich liczby do normy, co może trwać do 14 dni (w leczeniu guzów litych, chłoniaków, białaczki limfatycznej) lub do 38 dni (w ostrej białaczce szpikowej). W przypadku przeszczepienia szpiku dawka początkowa wynosi 10 μg/kg mc./dobę, z dalszym dostosowaniem dawki na podstawie ANC (bezwzględnej liczby granulocytów obojętnochłonnych). Mobilizacja obwodowych komórek progenitorowych krwi (PBPC) wymaga podawania Neupogenu w dawce 10 μg/kg mc./dobę przez 5-7 dni (monoterapia) lub 5 μg/kg mc./dobę po chemioterapii mielosupresyjnej, z odpowiednim harmonogramem leukaferezy.
bezwzględna liczba granulocytów obojętnochłonnych, białaczka limfatyczna, chemioterapia cytotoksyczna, chemioterapia mielosupresyjna, chłoniak, ciężka przewlekła neutropenia, czynnik stymulujący tworzenie kolonii granulocytów, guz lity, hematopoetyczne komórki progenitorowe, infuzja dożylna, infuzja podskórna, komórki CD34+, leczenie hematologiczne, leczenie mieloablacyjne, leukafereza, nadir granulocytów obojętnochłonnych, neutropenia cykliczna, neutropenia idiopatyczna, neutropenia wrodzona, ostra białaczka szpikowa, przeszczep allogeniczny, przeszczep szpiku kostnego, wstrzyknięcie podskórne, zakażenie HIV