pęcherzyca zakaźna
Pęcherzyca zakaźna (pemphigus contagiosus) to choroba wirusowa dotycząca skóry koni, wywołana przez wirus z rodziny herpeswirusów, najczęściej końskiego herpeswirusa typu 2 (EHV-2). Charakteryzuje się występowaniem pęcherzy i nadżerek na błonach śluzowych jamy ustnej oraz na skórze, głównie w okolicach pyska, chrap i kończyn.
Choroba szerzy się przez bezpośredni kontakt, wspólne korzystanie ze sprzętów czy poprzez owady. Po okresie inkubacji trwającym 4-8 dni, pojawiają się pierwsze objawy w postaci pęcherzy wypełnionych płynem surowiczym, które po pęknięciu tworzą bolesne nadżerki. Może towarzyszyć im gorączka, ogólne osłabienie i niechęć do przyjmowania pokarmu.
Diagnostyka pęcherzycy zakaźnej opiera się na obrazie klinicznym, badaniach wirusologicznych oraz testach serologicznych. W diagnostyce różnicowej należy uwzględnić inne choroby przebiegające z tworzeniem zmian pęcherzowych, jak np. pemfigoid pęcherzowy czy zapalenie skóry.
Leczenie ma charakter objawowy i polega na stosowaniu miejscowych środków antyseptycznych, leków przeciwwirusowych oraz zapewnieniu odpowiednich warunków utrzymania zwierząt. Rokowanie jest zazwyczaj pomyślne, choć choroba może utrzymywać się przez kilka tygodni. Profilaktyka obejmuje izolację chorych zwierząt oraz dezynfekcję sprzętu i pomieszczeń.
Powiązane wpisy
- Leksykon chorób i schorzeń
Orf, choroba zwana również pęcherzycą zakaźną, dermatitis pęcherzycową lub ecthyma contagiosum – Zapobieganie i profilaktyka
Orf, wywoływany przez parapokswirusy, to wirusowa choroba skóry o charakterze zoonotycznym, dotykająca owce, kozy oraz ludzi. Szczepionka atenuowana, zawierająca żywy wirus, jest stosowana profilaktycznie w stadach z historią choroby, podawana przez skaryfikację skóry, z powtarzaniem co 6-8 miesięcy, a u jagniąt od 3 dnia życia. Szczepienie matek zaleca się 7-8 tygodni przed wykotem, aby zapobiec pęcherzycy jamy ustnej u potomstwa. Zaszczepione zwierzęta powinny być izolowane do zagojenia strupów, a osoby wykonujące szczepienia muszą stosować rękawice ochronne, gdyż kontakt z żywym wirusem może wywołać bolesne zmiany skórne u ludzi. W stadach bez historii Orf szczepienia nie są rekomendowane. Kluczowe jest także utrzymanie bioasekuracji, izolacja nowych zwierząt przez minimum 30 dni, dezynfekcja pomieszczeń i sprzętu oraz ograniczenie zagęszczenia zwierząt i wykotów na zewnątrz, co zmniejsza ryzyko rozprzestrzeniania wirusa, który może przetrwać w środowisku przez wiele miesięcy lub lat.
choroba samoograniczająca się, cidofovir, dermatitis pęcherzycowa, diagnostyka molekularna, ecthyma contagiosum, epidemiologia molekularna, idoksurydyna, imikwimod, interferon, kontrola zakażeń, krioterapia, lek przeciwwirusowy, obniżona odporność, odporność stadna, parapokswirus, pęcherzyca zakaźna, skaryfikacja skóry, środek antyseptyczny, środek przeciwdrobnoustrojowy, szczepionka atenuowana, wtórne zakażenie bakteryjne, ziarniniak ropotwórczy - Leksykon chorób i schorzeń
Orf, choroba zwana również pęcherzycą zakaźną, dermatitis pęcherzycową lub ecthyma contagiosum – Diagnostyka i diagnoza
Orf, znana również jako pęcherzyca zakaźna, to wysoce zakaźna zoonoza wirusowa, głównie dotykająca owce i kozy, ale przenosząca się także na ludzi. Diagnostyka opiera się przede wszystkim na wywiadzie epidemiologicznym i charakterystycznych zmianach skórnych, które przechodzą przez sześć stadiów klinicznych, obejmujących guzki o średnicy od 5 mm do kilku centymetrów, lokalizujące się głównie na palcach, dłoniach i przedramionach. W przypadkach niejednoznacznych lub atypowych wskazane jest zastosowanie metod laboratoryjnych, takich jak PCR (w tym ilościowy qPCR), mikroskopia elektronowa oraz badanie histopatologiczne biopsji skóry, które pozwalają na potwierdzenie obecności wirusa i różnicowanie z innymi chorobami skórnymi, np. pryszczycą, wąglikiem czy pemfigoidem pęcherzowym. Hodowla wirusa jest możliwa, lecz ze względu na powolny wzrost nie jest rutynowo stosowana. Badania serologiczne, choć dostępne, mają ograniczoną specyficzność i wymagają interpretacji w kontekście klinicznym.
analiza filogenetyczna, badanie histopatologiczne, choroba zoonotyczna, dermatitis pęcherzycowa, ecthyma contagiosum, hiperplazja naskórka, ilościowy PCR, kandydoza, mikroskopia elektronowa, parapokswirus, pęcherzyca zakaźna, pemfigoid pęcherzowy, penicylina prokainowa, reakcja łańcuchowa polimerazy, rumień wielopostaciowy, Staphylococcus, test hemaglutynacji, test wiązania dopełniacza, Western blot, wirus opryszczki zwykłej, wirus orf, wtórne zakażenie bakteryjne, zwyrodnienie balonowate - Leksykon chorób i schorzeń
Orf, choroba zwana również pęcherzycą zakaźną, dermatitis pęcherzycową lub ecthyma contagiosum – Etiologia i przyczyny
Orf, znany również jako pęcherzyca zakaźna, jest chorobą wirusową wywoływaną przez podwójnoniciowy DNA wirus orf (ORFV) z rodzaju Parapoxvirus, rodziny Poxviridae. Wirus ten jest epiteliotropowy, zakażając głównie owce i kozy, ale może przenosić się na ludzi oraz inne gatunki zwierząt. Transmisja odbywa się przez bezpośredni kontakt z zakażonymi zwierzętami lub zanieczyszczonymi fomity, a infekcja rozwija się w miejscach uszkodzonej skóry. ORFV wykazuje wysoką odporność środowiskową, utrzymując się w strupach i materiale organicznym przez wiele miesięcy. Patogeneza obejmuje złożone mechanizmy immunomodulacyjne, takie jak produkcja homologu IL-10, inhibitory NF-κB oraz białka wiążące chemokiny, które hamują lokalną odpowiedź immunologiczną i sprzyjają utrzymaniu zakażenia. Klinicznie u zwierząt obserwuje się zmiany od pęcherzyków do guzopodobnych zmian skórnych, a u ludzi najczęściej występują pojedyncze, samoograniczające się zmiany skórne, choć u osób immunosupresyjnych mogą pojawić się cięższe, destrukcyjne zmiany wymagające terapii przeciwwirusowej i interwencji chirurgicznej.
amplifikacja izotermiczna, analiza filogenetyczna, brodawczak, choroba odzwierzęca, corynebacterium, czynnik wirulencji, czynnik wzrostu śródbłonka naczyniowego, dermatitis pęcherzycowa, Dermatophilus congolensis, działanie przeciwzwłóknieniowe, ecthyma contagiosum, Fusobacterium, interleukina-10, makroautofagia, naczyniak skóry, odporność immunologiczna, paciorkowiec, parapoxvirus, pęcherzyca zakaźna, poxviridae, Staphylococcus aureus, wirus orf, zakażenie bakteryjne, zapalenie gardła, zapalenie skóry, zapalenie wątroby typu B, zapalenie wymienia, zmiana skórna, zoonoza - Leksykon chorób i schorzeń
Orf, choroba zwana również pęcherzycą zakaźną, dermatitis pęcherzycową lub ecthyma contagiosum – Charakterystyka, pielęgnacja i opieka
Orf, wywoływany przez wirusa z rodziny Poxviridae, jest chorobą odzwierzęcą przenoszoną głównie z owiec i kóz na ludzi przez kontakt z uszkodzoną skórą, najczęściej na dłoniach, przedramionach lub twarzy. U ludzi przebiega samoograniczająco się, z typowym czasem trwania 3-6 tygodni, manifestując się zmianami grudkowo-pęcherzykowymi przechodzącymi przez stadia maculopapularne, grudkowo-pęcherzykowe, owrzodzenia i regeneracji. Opieka pielęgniarska powinna obejmować dokładną ocenę epidemiologiczną, monitorowanie zmian skórnych pod kątem wtórnych zakażeń bakteryjnych, stosowanie łagodnych środków antyseptycznych (np. 0,9% roztwór NaCl, chlorheksydyna), oraz odpowiednie zabezpieczenie zmian sterylnymi opatrunkami. Leczenie farmakologiczne jest objawowe, z zastosowaniem leków przeciwbólowych i przeciwzapalnych (np. paracetamol, NLPZ) oraz antybiotyków w przypadku infekcji bakteryjnej. W ciężkich lub przewlekłych przypadkach, zwłaszcza u pacjentów z immunosupresją, rozważa się terapię przeciwwirusową pod ścisłym nadzorem lekarskim.
antybiotykoterapia, badanie mikrobiologiczne, chlorheksydyna, choroba odzwierzęca, dermatitis pęcherzycowa, dyskomfort fizyczny, ecthyma contagiosum, etiologia choroby, lek przeciwwirusowy, limfadenopatia, niesteroidowy lek przeciwzapalny, obrzęk, opatrunek okluzyjny, patogeneza, pęcherzyca zakaźna, powikłanie, reakcja alergiczna, środek antyseptyczny, stadium regeneracyjne, wirus Poxviridae, wtórne zakażenie bakteryjne, wydzielina ropna, wywiad epidemiologiczny - Leksykon chorób i schorzeń
Orf, choroba zwana również pęcherzycą zakaźną, dermatitis pęcherzycową lub ecthyma contagiosum – Objawy
Orf to wysoce zakaźna choroba wirusowa skóry wywoływana przez Parapoxvirus, przenoszona na człowieka głównie przez kontakt z zakażonymi owcami i kozami. Okres inkubacji wynosi 3-7 dni, a zmiany skórne lokalizują się najczęściej na dłoniach, palcach, przedramionach lub twarzy. Typowa zmiana ma postać grudki o średnicy 2-3 cm, mogącej powiększyć się do 5 cm, z charakterystycznym układem tarczowym (czerwone centrum, biały pierścień, czerwona obwódka). Przebieg choroby obejmuje sześć etapów trwających około tygodnia każdy: plamisto-grudkowe, tarczowate, ostre (sączenie się pęcherzyków), regeneracyjne (wysychanie i strup z czarnymi punktami), brodawkowate oraz ustępowania. Całkowity czas trwania choroby wynosi 4-8 tygodni, a zmiany zwykle goją się bez blizn. Towarzyszące objawy ogólnoustrojowe to łagodna gorączka (3-4 dni), astenia, powiększenie węzłów chłonnych i limfangiopatia.
bullous pemphigoid, ecthyma contagiosum, erythema multiforme, fomit, niedobór odporności, okres inkubacji, osłabiony układ immunologiczny, parapoxvirus, pęcherz skórny, pęcherzyca zakaźna, pemfigoid pęcherzowy, powiększenie węzłów chłonnych, rumień wielopostaciowy, stadium ostre, stadium regeneracyjne, uszkodzenie skóry, wirus orf, wtórne zakażenie bakteryjne, zaburzenie odporności komórkowej, zapalenie wymienia, zmiana skórna - Leksykon chorób i schorzeń
Orf, choroba zwana również pęcherzycą zakaźną, dermatitis pęcherzycową lub ecthyma contagiosum – Patofizjologia i mechanizm
Orf, znany również jako pęcherzyca zakaźna, jest wirusową chorobą skóry wywołaną przez Parapoxvirus z rodziny Orfviridae, naturalnie występującą u młodych owiec i kóz. Zakażenie u ludzi następuje przez kontakt z zakażonymi zwierzętami lub skażonymi materiałami. Wirus o wymiarach 260 x 160 nm replikuje się w komórkach warstwy zastępczej naskórka pochodzących ze ścian mieszków włosowych, powodując zmiany skórne takie jak pęcherzyki, grudki i strupy, głównie na granicy śluzówkowo-skórnej warg i wokół siekaczy. Patogeneza obejmuje odpowiedź komórkową z martwicą i złuszczaniem naskórka oraz proliferację naczyń włosowatych, co sprzyja replikacji wirusa i gojeniu ran. Wirus wykorzystuje makroautofagię i indukuje złożoną odpowiedź cytokinową, początkowo Th1, a następnie Th2, co umożliwia mu unikanie układu odpornościowego gospodarza.
białko wirulencji, choroba odzwierzęca, choroba wirusowa skóry, czynnik wzrostu śródbłonka naczyniowego, czynnik zjadliwości, dermatitis pęcherzycowa, działanie przeciwzwłóknieniowe, ecthyma contagiosum, indukcja apoptozy, komórka dendrytyczna, komórka prezentująca antygen, makroautofagia, modulacja odpowiedzi immunologicznej, odpowiedź cytokinowa, odpowiedź humoralna, parapoxvirus, pęcherzyca zakaźna, przepuszczalność naczyń, wirus orf, wirus zapalenia wątroby typu B, wirus zapalenia wątroby typu C - Leksykon chorób i schorzeń
Orf, choroba zwana również pęcherzycą zakaźną, dermatitis pęcherzycową lub ecthyma contagiosum – Epidemiologia
Orf, znana również jako pęcherzyca zakaźna, to wysoce zakaźna choroba wirusowa małych przeżuwaczy, głównie owiec i kóz, o znaczeniu ekonomicznym w hodowli zwierząt gospodarskich. Występuje globalnie, z częstością zakażeń sięgającą do 70% w niektórych populacjach, np. w Nigerii, oraz 22,8% w Malezji. Choroba jest endemiczna w wielu regionach Azji i Afryki, z wyższą zachorowalnością w chłodniejszych miesiącach. Śmiertelność waha się od 0% do 8%, przy czym młode osobniki, zwłaszcza nowonarodzone kozy, wykazują najwyższe wskaźniki śmiertelności (do 25,4% w marcu). Wirus przenosi się głównie przez bezpośredni kontakt z zakażonymi zwierzętami lub skażonym środowiskiem, a jego trwałość w wysuszonych strupach sięga do 6 tygodni. Diagnostyka opiera się na objawach klinicznych, PCR ukierunkowanym na gen B2L oraz metodach molekularnych i mikroskopii elektronowej. Nadzór seroepidemiologiczny jest utrudniony, jednak aktywny nadzór w rzeźniach może efektywnie identyfikować krążące szczepy wirusa.
analiza filogenetyczna, analiza molekularna, badanie epidemiologiczne, choroba endemiczna, choroba zoonotyczna, czynnik chorobotwórczy, czynnik etiologiczny, dermatitis pęcherzycowa, ecthyma contagiosum, hodowla komórkowa, ilościowa PCR, kontrola choroby, mikroskopia elektronowa, odporność ochronna, parapoxvirus, pęcherzyca zakaźna, potencjał zoonotyczny, reakcja łańcuchowa polimerazy, reakcja nadwrażliwości, różnorodność genetyczna, rumień wielopostaciowy, sekwencjonowanie genomu, wirus orf, zachorowalność i śmiertelność, zakażenie zoonotyczne - Leksykon chorób i schorzeń
Orf, choroba zwana również pęcherzycą zakaźną, dermatitis pęcherzycową lub ecthyma contagiosum – Rokowania, prognozy i postęp choroby
Orf, znana również jako pęcherzyca zakaźna, to wysoce zakaźna zoonoza wywoływana przez wirusa Orf (ORFV), dotykająca głównie owce i kozy, z możliwością przeniesienia na ludzi. U osób immunokompetentnych przebieg jest łagodny i samoograniczający się, z ustąpieniem zmian skórnych w ciągu 4-6 tygodni, bez blizn i niskim ryzykiem transmisji między ludźmi. U zwierząt choroba może trwać 6-8 tygodni, z ryzykiem wtórnych zakażeń bakteryjnych, które mogą prowadzić do powikłań, a nawet śmierci młodych jagniąt. Czynniki wpływające na rokowanie to stan immunologiczny, gatunek (częstość zakażeń: 16,8% u owiec, 25,1% u kóz), wiek, płeć oraz zasięg zmian skórnych. Leczenie jest głównie objawowe, z zastosowaniem miejscowych środków antyseptycznych i opatrunków; u immunosupresyjnych pacjentów stosowano 1% miejscowy cidofovir. Profilaktyka opiera się na szczepieniach żywymi szczepionkami, które zmniejszają nasilenie choroby i ograniczają rozprzestrzenianie się wirusa w stadzie.
antybiotyk ogólnoustrojowy, chirurgiczne oczyszczanie, choroba samoograniczająca się, choroba skórna, cidofovir, dermatitis pęcherzycowa, ecthyma contagiosum, komórki NK, komórki T CD8+, leczenie objawowe, mikrośrodowisko guza, niedobór odporności komórkowej, odpowiedź immunologiczna, pęcherzyca zakaźna, rak jajnika, rak piersi, środek antyseptyczny, terapia przeciwnowotworowa, terapia przeciwwirusowa, układ odpornościowy, wirus onkolityczny, wirus orf, wtórne zakażenie bakteryjne