odnogi przepony
Odnogi przepony (łac. crura diaphragmatis) stanowią ważną część przepony – głównego mięśnia oddechowego, który oddziela jamę klatki piersiowej od jamy brzusznej. Są to parzyste, mięśniowo-ścięgniste struktury, które wychodzą z centralnej części ścięgnistej przepony i biegną ku dołowi, przyczepiając się do przednio-bocznej powierzchni trzonów kręgów lędźwiowych.
Prawa odnoga przepony jest dłuższa i masywniejsza niż lewa, przyczepiona do trzonów trzech pierwszych kręgów lędźwiowych. Lewa odnoga przepony jest krótsza i cieńsza, przyczepia się do dwóch pierwszych kręgów lędźwiowych. Pomiędzy odnogami przepony znajdują się ważne struktury anatomiczne: rozstęp aortalny (hiatus aorticus), przez który przechodzi aorta i przewód piersiowy, oraz rozstęp przełykowy (hiatus esophageus), przez który przechodzi przełyk i nerwy błędne.
W diagnostyce i terapii schorzeń układu oddechowego i pokarmowego istotna jest ocena prawidłowości budowy i funkcji odnóg przepony. Zaburzenia w tej strukturze mogą prowadzić do nieprawidłowości w funkcjonowaniu przepony, a w konsekwencji do problemów z oddychaniem lub refluksu żołądkowo-przełykowego. Odnogi przepony są widoczne w badaniach obrazowych, takich jak tomografia komputerowa czy rezonans magnetyczny.
Powiązane wpisy
-
Leksykon chorób i schorzeń
Przepuklina przeponowa (hiatal hernia) to patologiczne przemieszczenie górnej części żołądka przez rozwór przełykowy przepony do jamy klatki piersiowej. Etiologia jest wieloczynnikowa, obejmująca zarówno wrodzone wady anatomiczne (np. nieprawidłowo duży rozwór przełykowy, wady rozwojowe przepony i żołądka), jak i czynniki nabyte, takie jak osłabienie mięśni przepony i więzadła przeponowo-przełykowego związane z wiekiem (zwłaszcza po 50. roku życia), podwyższone ciśnienie wewnątrzbrzuszne (np. otyłość, ciąża, przewlekły kaszel, zaparcia), urazy mechaniczne oraz wcześniejsze zabiegi chirurgiczne. Przewlekłe zapalenie przełyku i GERD mogą zarówno predysponować do powstania przepukliny, jak i być jej konsekwencją, tworząc błędne koło patologiczne. Epidemiologicznie przepuklina występuje u 55-60% osób powyżej 50. roku życia, z objawami u około 9%, częściej u kobiet, a jej obecność zwiększa ponad dwukrotnie ryzyko gruczolakoraka przełyku i wpustu żołądka.
choroba refluksowa przełyku, ciśnienie wewnątrzbrzuszne, dolny zwieracz przełyku, ezofagitis, gruczolakorak przełyku, kaszel przewlekły, kifoza, klatka piersiowa, klatka piersiowa lejkowata, odnogi przepony, pectus excavatum, perystaltyka przełyku, połączenie przełykowo-żołądkowe, przepuklina okołoprzełykowa, przepuklina przeponowa, przepuklina rozworu przełykowego, przepuklina ślizgowa, przewlekła obturacyjna choroba płuc, refluks żołądkowo-przełykowy, rozwór przełykowy przepony, skolioza, więzadło przeponowo-przełykowe, wodobrzusze, worek przepuklinowy, zapalenie przełyku, zaparcie przewlekłe -
Leksykon chorób i schorzeń
Przepuklina przeponowa to patologiczne przemieszczenie części żołądka lub innych narządów jamy brzusznej do klatki piersiowej przez rozwór przełykowy przepony, spowodowane osłabieniem tkanek łącznych i defektem więzadła przełykowo-przeponowego. Patogeneza jest wieloczynnikowa, obejmując gradient ciśnienia piersiowo-brzusznego, skrócenie przełyku wtórne do refluksu oraz degenerację tkanek, w tym defekt kolagenu. Wyróżnia się cztery typy przepuklin: typ I (ślizgowa, >95% przypadków) silnie związany z GERD, typ II (okołoprzełykowa), typ III (mieszana) oraz typ IV (złożona, z przemieszczeniem innych narządów). Przepuklina przeponowa istotnie zaburza funkcję dolnego zwieracza przełyku (LES), powodując zmniejszenie jego ciśnienia spoczynkowego i zwiększenie przejściowych relaksacji (TLESR), co sprzyja refluksowi żołądkowo-przełykowemu. Worek przepuklinowy działa jako zbiornik zwiększający ciśnienie, ułatwiając cofanie się treści żołądkowej do przełyku, co prowadzi do objawów GERD i powikłań takich jak zapalenie przełyku, zwężenia czy przełyk Barretta.
ciśnienie wewnątrzbrzuszne, dolny zwieracz przełyku, fundoplikacja Nissena, GERD, inhibitor pompy protonowej, kąt Hisa, nadciśnienie wrotne, naprawa chirurgiczna, odnogi przepony, POChP, połączenie żołądkowo-przełykowe, przełyk Barretta, przepuklina mieszana, przepuklina okołoprzełykowa, przepuklina przeponowa, przepuklina ślizgowa, refluks żołądkowo-przełykowy, rozwór przełykowy przepony, skręt żołądka, TLESR, worek przepuklinowy, zapalenie przełyku, zapalenie trzustki -
Leksykon chorób i schorzeń
Przepuklina przełykowa (hiatus hernia) to patologiczne przemieszczenie części żołądka lub innych narządów jamy brzusznej przez rozwór przełykowy przepony do klatki piersiowej, wynikające z osłabienia więzadła przeponowo-przełykowego, niedoboru elastyny oraz zwiększonego ciśnienia wewnątrzbrzusznego (np. otyłość, ciąża, przewlekły kaszel). Patogeneza obejmuje rozdzielenie mechanizmów zwieraczowych dolnego zwieracza przełyku (LES) i odnóg przepony, co prowadzi do obniżenia ciśnienia spoczynkowego LES, utraty jego wewnątrzbrzusznego odcinka oraz zaburzenia kąta Hisa. Przepuklina wślizgowa stanowi około 95% przypadków, a przezrozworowa 5%, z tym że ta druga wiąże się z wyższym ryzykiem powikłań takich jak uwięźnięcie czy skręcenie narządów. Częstość występowania wzrasta z wiekiem, sięgając 55-60% u osób powyżej 50. roku życia, co jest związane z degeneracją tkanek i utratą elastyczności.
achalazja, bariera antyrefluksowa, błona przeponowo-przełykowa, ciśnienie wewnątrzbrzuszne, dolny zwieracz przełyku, gruczolakorak przełyku, kąt Hisa, metaplazja jelitowa, migotanie przedsionków, odnogi przepony, otyłość, połączenie przełykowo-żołądkowe, przełyk Barretta, przepuklina przełykowa, przewlekły kaszel, refluks żołądkowo-przełykowy, rozwór przełykowy przepony, tkanka łączna, więzadło przeponowo-przełykowe, zaburzenia rytmu serca, zapalenie przełyku -
Leksykon chorób i schorzeń
Zespół więzadła łukowatego środkowego (MALS), zwany także zespołem ucisku tętnicy trzewnej (CACS) lub zespołem Dunbara, to rzadkie schorzenie charakteryzujące się przewlekłym bólem brzucha wynikającym z ucisku tętnicy trzewnej i splotu trzewnego przez więzadło łukowate środkowe (MAL). Patofizjologia MALS jest wieloczynnikowa i obejmuje zarówno mechanizmy naczyniowe, jak i neurogenne. Ucisk tętnicy trzewnej, nasilający się podczas wydechu, prowadzi do zwężenia światła naczynia, zmian włóknistych ściany tętnicy oraz rozwoju krążenia obocznego, co może skutkować niedokrwieniem narządów jamy brzusznej, zwłaszcza po posiłkach. Jednocześnie ucisk splotu trzewnego powoduje drażnienie włókien współczulnych, co skutkuje bólem neurogennym i zaburzeniami motoryki żołądka. Warto podkreślić, że radiologiczne cechy ucisku tętnicy trzewnej występują u 13-50% osób zdrowych, jednak tylko około 1% populacji manifestuje objawy kliniczne, co wskazuje na złożoność i kontrowersje dotyczące etiologii MALS.
ból brzucha, ból neurogenny, gastropareza, hiperplazja błony wewnętrznej, krążenie oboczne, model diateza-stres, neuroliza splotu trzewnego, niedokrwienie, nieprawidłowość anatomiczna, odnogi przepony, poszerzenie postenotyczne, rozwarstwienie tętnicy trzewnej, splot trzewny, tętnica krezkowa górna, tętnica trzewna, uraz jamy brzusznej, więzadło łukowate środkowe, zespół Dunbara, zespół ucisku tętnicy trzewnej, zespół więzadła łukowatego środkowego, zjawisko podkradania, zwój trzewny
