operacja przełożenia tętnic
Operacja przełożenia tętnic (arterial switch operation, ASO) to procedura kardiochirurgiczna wykonywana u noworodków z wrodzoną wadą serca typu przełożenia wielkich naczyń (transpozycja wielkich pni tętniczych, TGA). W tej wadzie aorta odchodzi od prawej komory, a tętnica płucna od lewej komory, co prowadzi do utworzenia dwóch niezależnych obiegów krwi – systemowego i płucnego.
Zabieg polega na przecięciu aorty i tętnicy płucnej powyżej zastawek, a następnie ich zamianie (przełożeniu) i ponownym zespoleniu, dzięki czemu aorta zostaje połączona z lewą komorą, a tętnica płucna z prawą. Istotnym elementem procedury jest także przeniesienie tętnic wieńcowych z opuszki aorty do nowej aorty (dawnej tętnicy płucnej), co stanowi najtrudniejszy technicznie aspekt operacji.
Operacja przełożenia tętnic wykonywana jest najczęściej w pierwszych dniach życia noworodka, optymalnie w pierwszym tygodniu życia. Jest to procedura z wyboru w leczeniu prostej transpozycji wielkich naczyń, zapewniająca anatomiczną korekcję wady. Zabieg ten zastąpił stosowane wcześniej korekcje fizjologiczne (operacja Mustarda lub Senninga), które wiązały się z większą liczbą powikłań odległych.
Mimo wysokiego stopnia skomplikowania, operacja przełożenia tętnic charakteryzuje się obecnie niską śmiertelnością (poniżej 5% w wiodących ośrodkach) i dobrymi wynikami odległymi. Pacjenci wymagają jednak regularnych kontroli kardiologicznych ze względu na możliwe późne powikłania, takie jak zwężenie tętnic płucnych, niewydolność zastawki aortalnej czy problemy z ukrwieniem mięśnia sercowego z powodu zwężenia przeszczepionych tętnic wieńcowych.
Powiązane wpisy
- Leksykon chorób i schorzeń
Transpozycja wielkich naczyń – Epidemiologia
Transpozycja wielkich naczyń (TGA), w szczególności jej najczęstsza forma D-TGA, stanowi około 3% wszystkich wrodzonych wad serca i 20% wad siniczych, z częstością występowania 20-30 przypadków na 100 000 żywych urodzeń (około 1 na 3000-5000). Występuje z przewagą u płci męskiej (stosunek 1,5-3:1). Etiopatogeneza jest wieloczynnikowa, z czynnikami ryzyka takimi jak cukrzyca matki, wiek powyżej 40 lat, palenie tytoniu, infekcje wirusowe i alkoholizm. TGA może występować jako wada izolowana (90%) lub z towarzyszącymi anomaliami, najczęściej ubytkiem przegrody międzykomorowej (30-50%), zwężeniem drogi odpływu lewej komory (do 25%) oraz innymi wadami serca. Diagnostyka prenatalna opiera się na echokardiografii płodowej, jednak wykrywalność prenatalna pozostaje niska (<40% w wielu krajach europejskich). Po urodzeniu rozpoznanie wspomaga pulsoksymetria, echokardiografia, EKG i RTG klatki piersiowej.
choroba wirusowa, cukrzyca ciążowa, dekstro-transpozycja wielkich naczyń, delecja 22q11, echokardiografia, echokardiografia płodowa, kardiomegalia, koarktacja aorty, krytyczna wrodzona wada serca, niewydolność serca, nikotynizm, operacja przełożenia tętnic, przerost prawej komory, różyczka, sinicza wada serca, transpozycja wielkich naczyń, ubytek przegrody międzykomorowej, wrodzona wada serca, zespół DiGeorge’a, zespół hipoplazji lewego serca, zwężenie drogi odpływu lewej komory, zwężenie zastawki płucnej - Leksykon chorób i schorzeń
Transpozycja wielkich naczyń – Leczenie
Transpozycja wielkich naczyń (TGA) to krytyczna wada wrodzona serca, wymagająca natychmiastowej interwencji. W przypadku całkowitej transpozycji (D-TGA) standardem jest operacja przełożenia tętnic (arterial switch operation, ASO), wykonywana zwykle w pierwszych 4 tygodniach życia, aby uniknąć niewydolności lewej komory. Przedoperacyjnie stosuje się dożylne podawanie Prostaglandyny E1 (alprostadil) w celu utrzymania drożności przewodu tętniczego, wentylację wspomagającą oraz leki wspomagające funkcję serca i płuc. W sytuacjach krytycznego niedotlenienia wykonuje się septostomię balonową przedsionka (BAS) w celu poprawy mieszania krwi. Alternatywne procedury chirurgiczne, takie jak operacja przełożenia przedsionków (Mustard/Senning) czy procedura Rastelliego, są stosowane w wybranych przypadkach, zwłaszcza przy współistniejących wadach, takich jak ubytek przegrody międzykomorowej (VSD) i zwężenie tętnicy płucnej.
ablacja serca, cewnikowanie serca, D-TGA, implantacja rozrusznika serca, infekcyjne zapalenie wsierdzia, kardiolog interwencyjny, kardiolog wad wrodzonych, kardiologia dziecięca, kardiomiopatia, kardiowerter-defibrylator, L-TGA, niedomykalność zastawki trójdzielnej, niewydolność serca, operacja arterial switch, operacja atrial switch, operacja przełożenia tętnic, procedura Rastelliego, prostaglandyna E1, przegroda międzyprzedsionkowa, przeszczep serca, przewód tętniczy, transpozycja wielkich naczyń, ubytek przegrody międzykomorowej