flora jelita grubego
Flora jelita grubego (mikrobiota jelitowa) to złożony ekosystem mikroorganizmów zasiedlających przewód pokarmowy, składający się głównie z bakterii, ale także grzybów, wirusów i archeonów. U zdrowego człowieka dominują bakterie z rodzajów Bacteroides, Bifidobacterium, Eubacterium, Lactobacillus i Faecalibacterium. Łączna liczba komórek bakteryjnych w jelicie grubym wynosi około 10^14, co dziesięciokrotnie przewyższa liczbę komórek ludzkiego organizmu.
Mikrobiota jelitowa pełni kluczowe funkcje metaboliczne, ochronne i strukturalne. Odpowiada za fermentację niestrawionych resztek pokarmowych, syntezę witamin (głównie z grupy B i K), rozkład toksyn, modulację układu odpornościowego oraz utrzymanie integralności bariery jelitowej. Zaburzenia składu flory jelitowej (dysbioza) wiążą się z patogenezą licznych chorób, w tym zespołu jelita drażliwego, nieswoistych chorób zapalnych jelit, otyłości, cukrzycy typu 2 oraz niektórych zaburzeń neuropsychiatrycznych.
Skład mikrobioty jelitowej jest indywidualny i determinowany przez czynniki genetyczne, środowiskowe oraz dietę. Badania wykazują, że dieta bogata w błonnik, probiotyki i prebiotyki sprzyja rozwojowi korzystnych dla zdrowia bakterii. W praktyce klinicznej coraz większe znaczenie zyskują metody manipulacji mikrobiotą jelitową, takie jak stosowanie probiotyków, prebiotyków, synbiotyków oraz przeszczep mikrobioty kałowej (FMT), które znajdują zastosowanie w leczeniu nawracających zakażeń Clostridioides difficile i innych schorzeń związanych z dysbiozą.