motoryka jelita
Motoryka jelita to skoordynowany zespół ruchów mięśni gładkich przewodu pokarmowego, które odpowiadają za przesuwanie treści pokarmowej przez światło jelita. Proces ten jest kontrolowany przez autonomiczny układ nerwowy (splot mięśniowy Auerbacha i podśluzówkowy Meissnera) oraz hormony przewodu pokarmowego.
W jelicie cienkim występują trzy główne rodzaje ruchów: segmentacyjne (mieszające treść pokarmową), wahadłowe (przesuwające treść w obu kierunkach) oraz perystaltyczne (propulsywne, jednokierunkowe). Podstawowy rytm elektryczny jelita (fale wolne) generowany jest przez komórki Cajala, działające jako rozrusznik.
W jelicie grubym obserwuje się ruchy segmentacyjne (haustracje), masowe ruchy perystaltyczne oraz ruchy antyperystaltyczne. Zaburzenia motoryki jelitowej mogą prowadzić do dysfunkcji pasażu jelitowego, manifestujących się biegunką, zaparciem lub niedrożnością. Diagnostyka obejmuje manometrię, badania radiologiczne pasażu oraz elektrogastrografię.
Powiązane wpisy
- Leksykon substancji czynnych
Alona – Właściwości farmakodynamiczne
Aloina, główny składnik aktywny produktu leczniczego Boldovera, jest hydroksyantrachinonem pochodzącym z Aloe ferox Miller, wykazującym działanie przeczyszczające. Po doustnym podaniu glikozydy aloiny nie ulegają wchłonięciu w górnym odcinku przewodu pokarmowego, a ich aktywne metabolity, głównie aloe-emodyna-9-antron, powstają w okrężnicy pod wpływem flory jelitowej. Mechanizm działania aloiny obejmuje zwiększenie motoryki jelita grubego oraz stymulację sekrecji wody i elektrolitów (Na, Cl) do światła jelita poprzez hamowanie ich wchłaniania i zwiększenie przepuszczalności nabłonka. Efekt przeczyszczający pojawia się po 6-12 godzinach od podania, co jest istotne przy planowaniu terapii zaparć. W jednej tabletce Boldovera znajduje się 15 mg wyciągu z Aloe ferox Miller, co odpowiada 3,150-3,745 mg hydroksyantrachinonów w przeliczeniu na aloinę.
Aloe ferox Miller, aloe-emodyna-9-antron, aloina, boldyna, drogi żółciowe, działanie cholagogiczne, działanie diuretyczne, działanie przeczyszczające, działanie sekrecyjne, działanie spazmolityczne, działanie żółciopędne, flora jelitowa, glikozydy dihydroksyantracenowe, hydroksyantrachinony, liście boldo, motoryka jelita, pęcherzyk żółciowy, śluzówka jelita grubego, zaparcia, ziele dymnicy - Leksykon leków
Właściwości farmakodynamiczne – Senefol 7,5 mg pochodnych hydroksyantracenu w przeliczeniu na sennozyd B/tabletkę
Senefol jest lekiem kontaktowym z grupy sennozydów (kod ATC: A06AB06), zawierającym 300 mg Cassia senna L. i/lub Cassia angustifolia Vahl, co odpowiada 7,5 mg pochodnych hydroksyantracenu w przeliczeniu na sennozyd B w każdej tabletce. Substancje czynne nie ulegają wchłanianiu w jelicie cienkim, a ich aktywacja następuje w jelicie grubym pod wpływem bakterii jelitowych, które przekształcają sennozydy w aktywne metabolity – antrony reiny. Mechanizm działania opiera się na stymulacji perystaltyki jelita grubego oraz zwiększeniu sekrecji wody i elektrolitów (Na⁺, Cl⁻) do światła jelita, co prowadzi do skrócenia czasu pasażu jelitowego i rozmiękczenia mas kałowych.
absorpcja wody, antron reiny, bakterie jelitowe, Cassia senna, lek przeczyszczający, motoryka jelita, nabłonek jelitowy, odruch defekacyjny, pasaż jelitowy, perystaltyka jelita grubego, pochodne dihydroksyantracenu, połączenia ścisłe, sekrecja jelitowa, sennozyd B, środek przeczyszczający, wchłanianie elektrolitów, zaparcie - Leksykon chorób i schorzeń
Zespół krótkiego jelita – Rokowania, prognozy i postęp choroby
Zespół krótkiego jelita (ZKJ) charakteryzuje się upośledzonym wchłanianiem składników odżywczych z powodu zmniejszonej powierzchni jelita cienkiego, a rokowanie zależy od wieku pacjenta, choroby podstawowej oraz czasu trwania żywienia pozajelitowego. Śmiertelność wynosi od 15 do 25% u niemowląt oraz od 15 do 47% u dorosłych, a 5-letni wskaźnik przeżycia pacjentów na domowym żywieniu pozajelitowym (HPN) to około 30%. Kluczowymi powikłaniami wpływającymi na przeżywalność są cholestaza związana z żywieniem pozajelitowym, nawracająca posocznica oraz zakażenia centralnych cewników żylnych. Autonomia jelitowa (EA) osiągana jest u około 62% pacjentów, ze średnim czasem do uzyskania EA wynoszącym 420 dni, a długość pozostałego jelita cienkiego i grubego odgrywa istotną rolę w procesie rekonwalescencji i rokowaniu, szczególnie u dzieci.
autonomia jelitowa, cholestaza, domowe żywienie pozajelitowe, dysfagia, jelito cienkie, motoryka jelita, niedożywienie, niewydolność jelit, niewydolność wątroby, oczekiwana długość życia, odwodnienie, okrężnica, posocznica, powikłanie septyczne, przeszczep jelita, przeszczepienie narządów, śmiertelność pooperacyjna, transplantacja jelita, zakażenie, zespół krótkiego jelita, żywienie pozajelitowe - Leksykon chorób i schorzeń
Choroba hirschsprunga – Etiologia i przyczyny
Choroba Hirschsprunga (HD) to wrodzona aganglionoza dystalnej części jelita grubego, wynikająca z zaburzenia migracji lub przeżycia komórek zwojowych pochodzących z grzebienia nerwowego, co prowadzi do funkcjonalnej niedrożności jelita. Etiologia HD jest wielogenowa, z dominującą rolą mutacji w genie protoonkogenu RET (chromosom 10q11.2), obecnych w 35% przypadków sporadycznych i 49% rodzinnych. Inne geny zaangażowane to EDNRB, EDN3, SOX10, PHOX2B oraz warianty w loci SEMA3 i NRG1. Choroba może występować w formie izolowanej lub syndromicznej, często współistniejąc z zespołem Downa (10-15% pacjentów) oraz innymi zespołami genetycznymi i wadami wrodzonymi. Dziedziczenie jest najczęściej autosomalne dominujące z niepełną penetracją (50-70%), a ryzyko wystąpienia u potomstwa wynosi około 1-5%, zależnie od historii rodzinnej i długości segmentu aganglionarnego.
apoptoza, choroba Hirschsprunga, czynnik neurotroficzny, dziedziczenie autosomalne dominujące, endotelina-3, fibronektyna, GDNF, gen RET, grzebień nerwowy, GWAS, HAEC, hipowentylacja pęcherzykowa, komórka zwojowa, komórki zwojowe, laminina, megacolon, motoryka jelita, neuroblasty, niedrożność jelita, perforacja jelita, PHOX2B, rak rdzeniasty tarczycy, receptor endoteliny, trisomia 21, uchyłek Meckela, wodogłowie, zespół Downa, zespół Mowata-Wilsona, zespół Ondyny, zespół Waardenburga - Leksykon leków
Właściwości farmakodynamiczne – Liść Senesu 25-30 mg glikozydów hydroksyantracenowych w przeliczeniu sennozyd B/g
Liść senesu, należący do grupy leków przeczyszczających kontaktowych (kod ATC A06AB06), zawiera pochodne 1,8-dihydroksyantracenu, głównie β-O-glikozydy (sennozydy), które nie są absorbowane w górnym odcinku przewodu pokarmowego. Aktywacja substancji następuje w jelicie grubym, gdzie bakterie przekształcają sennozydy do antronu reiny – aktywnego metabolitu odpowiedzialnego za efekt terapeutyczny. Mechanizm działania obejmuje stymulację perystaltyki jelita grubego, co przyspiesza pasaż jelitowy, oraz modulację procesów wydzielniczych, w tym hamowanie absorpcji wody i elektrolitów (Na⁺, Cl⁻) oraz zwiększenie przepuszczalności tight junctions, co prowadzi do zwiększenia objętości płynu w świetle jelita i ułatwia defekację.
antron reiny, biotransformacja, defekacja, efekt antyabsorpcyjny, flora bakteryjna jelita, glikozydy hydroksyantracenowe, lek przeczyszczający kontaktowy, liść senesu, motoryka jelita, pasaż jelitowy, perystaltyka jelita grubego, pochodne dihydroksyantracenu, połączenia międzykomórkowe, sennozyd B, sennozydy, zioła do zaparzania