inhibitory MAO typu B
Inhibitory monoaminooksydazy typu B (MAO-B) to klasa leków stosowanych głównie w leczeniu choroby Parkinsona i niektórych innych zaburzeń neurologicznych. MAO-B to enzym występujący głównie w mózgu, odpowiedzialny za rozkład dopaminy – neuroprzekaźnika, którego niedobór jest kluczowy w patofizjologii choroby Parkinsona.
Mechanizm działania inhibitorów MAO-B polega na selektywnym blokowaniu enzymu MAO-B, co prowadzi do zwiększenia stężenia dopaminy w przestrzeni synaptycznej w mózgu. W przeciwieństwie do nieselektywnych inhibitorów MAO, leki z grupy inhibitorów MAO-B wykazują znacznie mniejsze ryzyko wystąpienia tzw. „reakcji serowej” (przełomu nadciśnieniowego po spożyciu pokarmów bogatych w tyraminę).
Do najczęściej stosowanych inhibitorów MAO-B należą selegilina, rasagilina i safinamid. Mogą być stosowane w monoterapii we wczesnych stadiach choroby Parkinsona lub jako leczenie wspomagające w skojarzeniu z lewodopą w bardziej zaawansowanych stadiach. Wykazano, że leki te nie tylko łagodzą objawy motoryczne choroby, ale mogą również wykazywać działanie neuroprotekcyjne, potencjalnie spowalniając progresję choroby.
Profil działań niepożądanych inhibitorów MAO-B obejmuje głównie bezsenność, nudności, zawroty głowy, dyskinezę (przy stosowaniu z lewodopą) oraz możliwe interakcje z innymi lekami, szczególnie z selektywnymi inhibitorami wychwytu zwrotnego serotoniny (SSRI), które mogą prowadzić do zespołu serotoninowego. Istotną zaletą tych leków jest dobra tolerancja u osób starszych oraz stosunkowo niskie ryzyko interakcji z pokarmami.
Powiązane wpisy
- Leksykon leków
Przeciwwskazania – Parkador 12,5 mg + 50 mg
Lek Parkador, zawierający karbidopę i lewodopę w dawkach 12,5 mg + 50 mg lub 25 mg + 100 mg, posiada szereg przeciwwskazań, które należy uwzględnić w praktyce klinicznej. Bezwzględnym przeciwwskazaniem jest nadwrażliwość na substancje czynne lub pomocnicze, a także jednoczesne stosowanie z nieselektywnymi inhibitorami MAO, które wymaga przerwania terapii na co najmniej 2 tygodnie przed rozpoczęciem leczenia Parkadorem. Przeciwwskazania obejmują również stany kliniczne takie jak guz chromochłonny, nadczynność tarczycy, zespół Cushinga oraz ciężkie choroby układu krążenia, ze względu na ryzyko nasilenia objawów sympatykomimetycznych i obciążenia sercowo-naczyniowego. Ponadto, lek jest przeciwwskazany u pacjentów z jaskrą z wąskim kątem przesączania, gdyż może powodować wzrost ciśnienia wewnątrzgałkowego.
choroba Parkinsona, choroby układu krążenia, ciśnienie wewnątrzgałkowe, czerniak złośliwy, guz chromochłonny, hiperkortyzolemii, inhibitory MAO typu B, inhibitory monoaminooksydazy, jaskra z wąskim kątem przesączania, karbidopa i lewodopa, lek Parkador, leki sympatykomimetyczne, nadczynność tarczycy, nadwrażliwość, przełom nadciśnieniowy, selegilina, zespół Cushinga - Leksykon leków
Przeciwwskazania – Parkador 25 mg + 100 mg
Parkador to lek zawierający karbidopę i lewodopę, dostępny w dawkach 25 mg + 100 mg oraz 12,5 mg + 50 mg, stosowany w terapii chorób neurologicznych. Przeciwwskazania obejmują nadwrażliwość na składniki leku, jednoczesne stosowanie z nieselektywnymi inhibitorami MAO (konieczne odstawienie na minimum 2 tygodnie przed terapią), a także stany kliniczne takie jak guz chromochłonny, nadczynność tarczycy, zespół Cushinga, ciężkie choroby układu krążenia oraz jaskra z wąskim kątem przesączania. Lewodopa może nasilać objawy jaskry i wywoływać gwałtowny wzrost ciśnienia tętniczego u pacjentów z guzem chromochłonnym, co stanowi bezwzględne przeciwwskazanie do stosowania Parkadora.
choroby układu krążenia, ciśnienie wewnątrzgałkowe, czerniak złośliwy, guz chromochłonny, inhibitory MAO typu B, inhibitory monoaminooksydazy, jaskra z wąskim kątem przesączania, karbidopa, lewodopa, nadczynność tarczycy, nadwrażliwość, niestabilna choroba wieńcowa, niewydolność serca, przełom nadciśnieniowy, schorzenia towarzyszące, selegilina, wywiad alergologiczny, zaburzenia rytmu serca, zawał mięśnia sercowego, zespół Cushinga - Leksykon substancji czynnych
Terbinafina – Specjalne ostrzeżenia i środki ostrożności
Terbinafina, stosowana doustnie i miejscowo, wymaga szczególnej ostrożności ze względu na ryzyko hepatotoksyczności, zwłaszcza u pacjentów z istniejącą chorobą wątroby. Przed rozpoczęciem terapii konieczne jest wykonanie badań czynności wątroby, a następnie monitorowanie enzymów wątrobowych po 4-6 tygodniach leczenia. W przypadku wzrostu aktywności enzymów lub wystąpienia objawów takich jak nudności, żółtaczka, ciemny mocz czy bóle w nadbrzuszu, należy natychmiast przerwać terapię i przeprowadzić dalszą diagnostykę. U pacjentów z niewydolnością nerek (klirens kreatyniny <50 ml/min lub stężenie kreatyniny >300 μmol/l) zaleca się redukcję dawki o połowę, a stosowanie u tej grupy jest ograniczone z powodu braku danych klinicznych. Terbinafina jest silnym inhibitorem CYP2D6, co wymaga uwagi przy jednoczesnym stosowaniu leków metabolizowanych przez ten izoenzym, zwłaszcza o wąskim indeksie terapeutycznym (np. trójpierścieniowe leki przeciwdepresyjne, β-blokery, inhibitory MAO typu B).
agranulocytoza, badanie czynności wątroby, badanie farmakokinetyczne, cholestaza i zapalenie wątroby, ciężka niewydolność wątroby, hepatotoksyczność, inhibitor CYP2D6, inhibitory MAO typu B, inhibitory wychwytu zwrotnego serotoniny, klirens kreatyniny, klirens terbinafiny, kontaktowe zapalenie skóry, leki przeciwarytmiczne, łuszczyca, martwica toksyczno-rozpływna naskórka, neutropenia, niedokrwistość aplastyczna, niewydolność nerek, pancytopenia, przeszczep wątroby, przewlekła choroba wątroby, stężenie kreatyniny, substancja przeciwgrzybicza, toczeń rumieniowaty, trójpierścieniowe leki przeciwdepresyjne, trombocytopenia, wąski indeks terapeutyczny, wysypka polekowa z eozynofilią, zaburzenie czynności nerek, zaostrzenie łuszczycy, zespół Stevensa-Johnsona