gruczolistość macicy
Gruczolistość macicy (endometrioza) to przewlekła choroba charakteryzująca się występowaniem tkanki podobnej do błony śluzowej macicy (endometrium) poza jej jamą. Najczęściej dotyczy narządów miednicy mniejszej, w tym jajników, więzadeł macicy, przegrody odbytniczo-pochwowej i otrzewnej.
Główne objawy gruczolistości obejmują bolesne miesiączkowanie (dysmenorrhea), przewlekły ból miednicy, bolesne współżycie (dyspareunia), problemy z płodnością oraz objawy związane z cyklem miesiączkowym. Nasilenie objawów nie zawsze koreluje ze stopniem zaawansowania choroby.
Diagnostyka gruczolistości macicy opiera się na wywiadzie, badaniu ginekologicznym, badaniach obrazowych (USG, MRI) oraz laparoskopii, która pozostaje złotym standardem diagnostycznym. Leczenie obejmuje farmakoterapię (leki przeciwbólowe, hormony) oraz interwencje chirurgiczne, dostosowane do nasilenia objawów i planów prokreacyjnych pacjentki.
Powiązane wpisy
- Leksykon substancji czynnych
Dienogest – Specjalne ostrzeżenia i środki ostrożności
Dienogest, będący progestagenem stosowanym zarówno w monoterapii (2 mg), jak i w połączeniu z estrogenami, wymaga indywidualnej oceny stosunku korzyści do ryzyka przed rozpoczęciem terapii. U pacjentek z gruczolistością lub mięśniakami macicy może dojść do nasilenia krwawień, co w ciężkich przypadkach prowadzi do niedokrwistości. Zmiany w profilu krwawień menstruacyjnych, takie jak nieregularne krwawienia śródcykliczne lub brak miesiączki, są częste. Ryzyko sercowo-naczyniowe, w tym udaru i zawału, jest związane głównie z wiekiem, nadciśnieniem i paleniem, a stosowanie dienogestu może nieznacznie zwiększać ryzyko żylnej choroby zakrzepowo-zatorowej (VTE), szczególnie u pacjentek z dodatnim wywiadem rodzinnym, otyłością (BMI >30 kg/m²), długotrwałym unieruchomieniem lub po dużych zabiegach chirurgicznych. W przypadku planowanych operacji zaleca się przerwanie terapii co najmniej 4 tygodnie wcześniej i niewznawianie jej przed upływem 2 tygodni od odzyskania sprawności ruchowej. Wystąpienie objawów zakrzepowych wymaga natychmiastowego odstawienia leku.
ból miednicy, choroba Leśniowskiego-Crohna, ciąża pozamaciczna, cukrzyca, depresja, dienogest, dyslipoproteinemia, gęstość mineralna kości, gruczolistość macicy, guz wątroby, hiperhomocysteinemia, insulinooporność, krwawienie do jamy brzusznej, mięśniak macicy, migotanie przedsionków, nadciśnienie tętnicze, niedokrwistość, niedokrwistość sierpowatokrwinkowa, osteoporoza, ostuda, pęcherzyk jajnikowy, progestagen, rak piersi, toczeń rumieniowaty układowy, tolerancja glukozy, torbiel czynnościowa jajnika, udar mózgu, wada zastawkowa serca, wrzodziejące zapalenie jelita grubego, zaburzenia zakrzepowe, zachowanie samobójcze, zakrzepica żył głębokich, zatorowość płucna, zawał mięśnia sercowego, zespół hemolityczno-mocznicowy, złamanie, żółtaczka zastoinowa, żylna choroba zakrzepowo-zatorowa - Leksykon leków
Specjalne ostrzeżenia – Endovelle
Produkt leczniczy Endovelle zawiera dienogest w dawce 2 mg i jest preparatem wyłącznie progestagenowym. Przed rozpoczęciem terapii konieczna jest indywidualna ocena stosunku korzyści do ryzyka, zwłaszcza u pacjentek z chorobami lub czynnikami ryzyka, takimi jak gruczolistość czy mięśniaki macicy, które mogą powodować nasilenie krwawień, prowadzące do niedokrwistości. Zmiany w profilu krwawienia menstruacyjnego są powszechne i obejmują modyfikacje częstości, regularności oraz nasilenia krwawień. U pacjentek z nadciśnieniem tętniczym stosowanie preparatu może nieznacznie zwiększać ryzyko udaru mózgu. Dane epidemiologiczne wskazują na nieznacznie podwyższone ryzyko względne (RR = 1,24) rozwoju raka piersi u kobiet stosujących doustne środki antykoncepcyjne, zwłaszcza estrogenowo-progestagenowe, z ryzykiem stopniowo zanikaącym w ciągu 10 lat po zaprzestaniu terapii.
depresja, dienogest, doustny środek antykoncepcyjny, gęstość mineralna kości, gruczolistość macicy, krwawienie z macicy, mięśniak macicy, nadciśnienie tętnicze, niedobór laktazy, niedokrwistość, nietolerancja galaktozy, preparat estrogenowo-progestagenowy, progestagen, rak piersi, udar mózgu, zaburzenie krążenia krwi, zawał mięśnia sercowego, zespół złego wchłaniania glukozy-galaktozy, złożony doustny środek antykoncepcyjny - Leksykon leków
Specjalne ostrzeżenia – Endofemine
Produkt leczniczy Endofemine zawiera dienogest 2 mg i wymaga szczególnej ostrożności ze względu na potencjalne ryzyko związane z progestagenami. Przed rozpoczęciem terapii należy indywidualnie ocenić stosunek korzyści do ryzyka, zwłaszcza u pacjentek z gruczolistością lub mięśniakami macicy, gdzie może dojść do nasilonego krwawienia prowadzącego do niedokrwistości. Istnieją epidemiologiczne dowody na możliwe zwiększenie ryzyka incydentów sercowo-naczyniowych, takich jak zawał mięśnia sercowego czy udar mózgu, szczególnie u kobiet z nadciśnieniem tętniczym i palących. Ryzyko żylnej choroby zakrzepowo-zatorowej może być nieznacznie podwyższone, zwłaszcza przy obecności czynników ryzyka takich jak otyłość, unieruchomienie czy duże zabiegi chirurgiczne. Zaleca się przerwanie stosowania Endofemine na co najmniej 4 tygodnie przed planowaną operacją i wznowienie po 2 tygodniach od pełnej mobilizacji. W przypadku objawów zakrzepowych leczenie należy natychmiast przerwać.
brak laktazy, choroba zakrzepowo-zatorowa, ciąża pozamaciczna, ciśnienie tętnicze krwi, cukrzyca ciążowa, doustny środek antykoncepcyjny, gęstość mineralna kości, gruczolistość macicy, insulinooporność, krwawienie do jamy brzusznej, krwawienie maciczne, łagodny guz wątroby, mięśniak macicy, nadciśnienie tętnicze, niedokrwistość, nietolerancja galaktozy, osteoporoza, ostuda, progestagen, przetrwały pęcherzyk jajnikowy, rak piersi, tolerancja glukozy, torbiel czynnościowa jajnika, udar naczyniowy mózgu, zakrzepica żył głębokich, zatorowość płucna, zawał mięśnia sercowego, zespół złego wchłaniania glukozy-galaktozy, złośliwy guz wątroby, żółtaczka zastoinowa, żylna choroba zakrzepowo-zatorowa - Leksykon leków
Specjalne ostrzeżenia – Zafrilla
Zafrilla, zawierająca 2 mg dienogestu jako jedyny progestagen, wymaga szczegółowej oceny korzyści i ryzyka przed rozpoczęciem terapii, zwłaszcza u pacjentek z chorobami współistniejącymi lub czynnikami ryzyka. Stosowanie leku może prowadzić do nasilenia krwawień z macicy, szczególnie u kobiet z gruczolistością lub mięśniakami, co może skutkować niedokrwistością. Zmiany w profilu krwawienia menstruacyjnego są powszechne. Istnieje niewielkie, nieistotne statystycznie ryzyko żylnej choroby zakrzepowo-zatorowej (VTE), zwłaszcza u pacjentek z dodatnim wywiadem rodzinnym, otyłością, długotrwałym unieruchomieniem czy w okresie połogu. W przypadku długotrwałego unieruchomienia zaleca się przerwanie terapii co najmniej 4 tygodnie przed planowaną operacją i niewznawianie jej przez 2 tygodnie po pełnym uruchomieniu. Ryzyko zawału mięśnia sercowego i udaru mózgu jest bardziej związane z wiekiem, nadciśnieniem i paleniem tytoniu niż z samym stosowaniem dienogestu.
ciąża pozamaciczna, cukrzyca, cukrzyca ciążowa, gęstość mineralna kości, gruczolistość macicy, insulinooporność, krwawienie do jamy brzusznej, łagodny guz wątroby, mięśniak macicy, nadciśnienie tętnicze, niedobór laktazy, niedokrwistość, nietolerancja galaktozy, osteoporoza, ostuda, przetrwały pęcherzyk jajnikowy, rak piersi, tolerancja glukozy, torbiel czynnościowa jajnika, udar mózgu, zakrzepica żył głębokich, zatorowość płucna, zawał mięśnia sercowego, zespół złego wchłaniania glukozy-galaktozy, złośliwy guz wątroby, żółtaczka zastoinna, żylna choroba zakrzepowo-zatorowa