wirus syncytium oddechowego
Wirus syncytium oddechowego (RSV, Respiratory Syncytial Virus) to jednoniciowy wirus RNA należący do rodziny Pneumoviridae, będący jednym z najważniejszych patogenów układu oddechowego. Jest główną przyczyną ostrych zakażeń dolnych dróg oddechowych u niemowląt i małych dzieci, powodując zapalenie oskrzelików i zapalenie płuc.
Zakażenie RSV charakteryzuje się sezonowością, z nasileniem przypadków w okresie jesienno-zimowym. Wirus przenosi się drogą kropelkową oraz przez bezpośredni kontakt z wydzielinami dróg oddechowych osoby zakażonej. Okres inkubacji wynosi zwykle 4-6 dni, a zakaźność utrzymuje się przez około 3-8 dni od wystąpienia objawów, choć u niemowląt i osób z niedoborami odporności może trwać nawet kilka tygodni.
Objawy zakażenia RSV obejmują początkowo objawy przypominające przeziębienie – katar, kaszel, nieznacznie podwyższoną temperaturę ciała. U niemowląt i małych dzieci zakażenie może szybko postępować, prowadząc do duszności, świszczącego oddechu, przyspieszonego oddechu i trudności w karmieniu. W ciężkich przypadkach może wystąpić sinica i niewydolność oddechowa wymagająca hospitalizacji.
Diagnostyka RSV opiera się na metodach molekularnych (PCR), szybkich testach antygenowych oraz hodowli wirusa. Leczenie jest głównie objawowe i podtrzymujące, obejmujące odpowiednie nawodnienie, oczyszczanie dróg oddechowych i tlenoterapię w razie potrzeby. W przypadku ciężkich zakażeń u pacjentów wysokiego ryzyka stosuje się ribawirinę w nebulizacji oraz immunoprofilaktykę z użyciem paliwizumabu.
Szczególnie narażone na ciężki przebieg zakażenia RSV są wcześniaki, niemowlęta z dysplazją oskrzelowo-płucną, wadami serca, chorobami nerwowo-mięśniowymi oraz osoby starsze i z obniżoną odpornością. U osób, które przebyły zakażenie RSV w dzieciństwie, istnieje zwiększone ryzyko wystąpienia nawracających świstów i astmy oskrzelowej w późniejszym okresie życia.
Powiązane wpisy
- Leksykon chorób i schorzeń
Katar – Etiologia i przyczyny
Katar, definiowany jako nadmierna produkcja śluzu w drogach oddechowych, jest objawem zapalnej reakcji błony śluzowej nosa, zatok i gardła, wywołanej przez infekcje wirusowe (np. rhinowirusy, RSV), bakteryjne (Streptococcus pneumoniae, Haemophilus influenzae) lub alergiczne (pyłki, roztocza). Proces zapalny prowadzi do obrzęku błony śluzowej, zwiększonej produkcji śluzu przez komórki kubkowe oraz dysfunkcji rzęsek, co utrudnia usuwanie wydzieliny. Ostry katar zwykle ustępuje po eliminacji czynnika wywołującego, natomiast przewlekły katar (>8 tygodni) może być związany z przewlekłym zapaleniem zatok, wadami anatomicznymi (skrzywienie przegrody, polipy), chorobami refluksowymi (GERD, LPR) lub niealergicznym nieżytem nosa. W diagnostyce istotne jest rozróżnienie etiologii na podstawie charakterystyki wydzieliny (np. gęsty, żółty śluz sugerujący infekcję bakteryjną) oraz identyfikacja czynników ryzyka, takich jak palenie tytoniu, ekspozycja na zanieczyszczenia czy choroby genetyczne (mukowiscydoza, pierwotna dyskineza rzęsek).
alergiczny nieżyt nosa, beta-bloker, choroba refluksowa przełyku, dyskineza rzęsek, Haemophilus influenzae, infekcja bakteryjna, infekcja wirusowa, inhibitor ACE, katar, katar sienny, komórki kubkowe, mediatory zapalenia, Moraxella catarrhalis, mukowiscydoza, niealergiczny nieżyt nosa, obrzęk błony śluzowej nosa, polipy nosa, proces zapalny, przerost małżowin nosowych, przeziębienie, refluks krtaniowo-gardłowy, rhinowirus, roztocze kurzu domowego, skrzywienie przegrody nosowej, Streptococcus pneumoniae, wirus syncytium oddechowego, zapalenie zatok, zapalenie zatok przynosowych, zwłóknienie torbielowate - Leksykon chorób i schorzeń
Przewlekły katar u niemowląt – Patofizjologia i mechanizm
Przewlekły katar u niemowląt jest najczęściej wywoływany przez wirusy górnych dróg oddechowych, z rhinowirusami stanowiącymi do 50% przypadków. Infekcja rozpoczyna się od przyłączenia wirusa do receptorów ICAM-1, CDHR3 lub LDL na błonie śluzowej nosa, co prowadzi do aktywacji wrodzonej odpowiedzi immunologicznej, uwolnienia interferonu typu 1, napływu leukocytów wielojądrzastych oraz wydzielania prozapalnych cytokin, zwłaszcza IL-8. Objawy kliniczne, takie jak wyciek z nosa, kaszel i gorączka (38-39°C), wynikają głównie z reakcji zapalnej, a nie bezpośredniego uszkodzenia nabłonka, które jest bardziej charakterystyczne dla RSV. Przebieg choroby trwa zwykle 10-14 dni, z wyciekiem z nosa utrzymującym się do 14 dni i kaszlem nawet do 3 tygodni. Niemowlęta, ze względu na niedojrzały układ odpornościowy i anatomiczne cechy dróg oddechowych, są szczególnie podatne na częste infekcje (6-8 rocznie) oraz powikłania, takie jak zapalenie ucha środkowego, zatok, oskrzelików i płuc.
adenowirus, błona śluzowa nosa, cytokina prozapalna, enterowirus, immunoglobulina, interferon typu 1, interleukina-8, katar przewlekły, koronawirus, leukocyt wielojądrzasty, nabłonek nosowy, nabyta odporność, odporność komórkowa, polimorfizm genu, prostaglandyna, przeciwciało IgA, przeciwciało neutralizujące, przeziębienie, receptor ICAM-1, receptor LDL, rhinowirus, sezonowość choroby, świszczący oddech, wirus syncytium oddechowego, wrodzona odpowiedź immunologiczna, zakażenie górnych dróg oddechowych, zakażenie wirusowe, zapalenie oskrzelików, zapalenie płuc, zapalenie ucha środkowego, zapalenie zatok