nabłonek nosowy
Nabłonek nosowy to wyspecjalizowana tkanka wyściełająca jamę nosową, stanowiąca pierwszą linię obrony układu oddechowego przed czynnikami zewnętrznymi. Ma budowę wielorzędową, walcowatą, z licznymi komórkami urzęsionymi, które poprzez ruch rzęsek transportują śluz wraz z zanieczyszczeniami w kierunku gardła.
W strukturze nabłonka nosowego wyróżniamy kilka typów komórek: urzęsione (odpowiedzialne za transport śluzu), kubkowe (wydzielające śluz), podstawne (komórki macierzyste nabłonka) oraz komórki szczotkowe (pełniące funkcje chemoreceptorowe). Nabłonek ten przechodzi w nabłonek węchowy w górnej części jamy nosowej, który zawiera wyspecjalizowane neurony węchowe.
Prawidłowe funkcjonowanie nabłonka nosowego jest kluczowe dla oczyszczania, nawilżania i ogrzewania wdychanego powietrza. Uszkodzenia tej tkanki, występujące np. w przewlekłym zapaleniu zatok, alergicznym nieżycie nosa czy po ekspozycji na toksyny, mogą prowadzić do upośledzenia funkcji obronnych górnych dróg oddechowych i zwiększać podatność na infekcje.
Powiązane wpisy
- Leksykon chorób i schorzeń
Przewlekły katar u niemowląt – Patofizjologia i mechanizm
Przewlekły katar u niemowląt jest najczęściej wywoływany przez wirusy górnych dróg oddechowych, z rhinowirusami stanowiącymi do 50% przypadków. Infekcja rozpoczyna się od przyłączenia wirusa do receptorów ICAM-1, CDHR3 lub LDL na błonie śluzowej nosa, co prowadzi do aktywacji wrodzonej odpowiedzi immunologicznej, uwolnienia interferonu typu 1, napływu leukocytów wielojądrzastych oraz wydzielania prozapalnych cytokin, zwłaszcza IL-8. Objawy kliniczne, takie jak wyciek z nosa, kaszel i gorączka (38-39°C), wynikają głównie z reakcji zapalnej, a nie bezpośredniego uszkodzenia nabłonka, które jest bardziej charakterystyczne dla RSV. Przebieg choroby trwa zwykle 10-14 dni, z wyciekiem z nosa utrzymującym się do 14 dni i kaszlem nawet do 3 tygodni. Niemowlęta, ze względu na niedojrzały układ odpornościowy i anatomiczne cechy dróg oddechowych, są szczególnie podatne na częste infekcje (6-8 rocznie) oraz powikłania, takie jak zapalenie ucha środkowego, zatok, oskrzelików i płuc.
adenowirus, błona śluzowa nosa, cytokina prozapalna, enterowirus, immunoglobulina, interferon typu 1, interleukina-8, katar przewlekły, koronawirus, leukocyt wielojądrzasty, nabłonek nosowy, nabyta odporność, odporność komórkowa, polimorfizm genu, prostaglandyna, przeciwciało IgA, przeciwciało neutralizujące, przeziębienie, receptor ICAM-1, receptor LDL, rhinowirus, sezonowość choroby, świszczący oddech, wirus syncytium oddechowego, wrodzona odpowiedź immunologiczna, zakażenie górnych dróg oddechowych, zakażenie wirusowe, zapalenie oskrzelików, zapalenie płuc, zapalenie ucha środkowego, zapalenie zatok