cytochrom P450 2C9/19
Cytochromy P450 2C9 i 2C19 to kluczowe enzymy z rodziny cytochromu P450, odgrywające istotną rolę w metabolizmie wielu leków i substancji endogennych. CYP2C9 i CYP2C19 należą do podrodziny CYP2C i są kodowane przez geny zlokalizowane na chromosomie 10.
CYP2C9 odpowiada za metabolizm około 15-20% wszystkich leków, w tym warfaryny, fenytoiny, niesteroidowych leków przeciwzapalnych, doustnych leków przeciwcukrzycowych oraz niektórych inhibitorów konwertazy angiotensyny. Polimorfizmy genetyczne CYP2C9 (szczególnie warianty *2 i *3) mogą znacząco wpływać na aktywność enzymu, prowadząc do zmienionego metabolizmu substratów.
CYP2C19 metabolizuje wiele leków przeciwdepresyjnych, inhibitorów pompy protonowej, przeciwdrgawkowych oraz klopidogrelu. Występowanie wariantów allelicznych CYP2C19 (*2, *3 – nieaktywne oraz *17 – o zwiększonej aktywności) determinuje fenotyp metaboliczny pacjenta od ultraszybkiego do wolnego metabolizera.
Znajomość statusu metabolicznego pacjenta w zakresie CYP2C9/19 ma istotne znaczenie w farmakoterapii, umożliwiając personalizację leczenia i ograniczenie ryzyka działań niepożądanych. Badania farmakogenetyczne tych enzymów są coraz częściej wykorzystywane w praktyce klinicznej do optymalizacji dawkowania leków o wąskim indeksie terapeutycznym.
Powiązane wpisy
- Leksykon leków
Interakcje leku – Agomelatine NeuroPharma 25 mg
Agomelatyna jest metabolizowana głównie przez izoenzym CYP1A2 (90%) oraz w mniejszym stopniu przez CYP2C9/19 (10%). Silni inhibitory CYP1A2, takie jak fluwoksamina i cyprofloksacyna, powodują znaczące zwiększenie ekspozycji na agomelatynę, nawet do 60-krotnego wzrostu stężenia w osoczu (zakres 12-412 razy), co stanowi przeciwwskazanie do jednoczesnego stosowania. Umiarkowani inhibitory CYP1A2, w tym estrogeny, propranolol i enoksacyna, mogą kilkukrotnie zwiększać biodostępność agomelatyny, dlatego wymagana jest ostrożność i monitorowanie pacjentów. Induktory enzymów, takie jak ryfampicyna oraz palenie tytoniu (≥15 papierosów/dobę), obniżają stężenie agomelatyny, co może zmniejszać jej skuteczność terapeutyczną. Agomelatyna nie wykazuje indukcji ani hamowania CYP450 in vivo, co minimalizuje ryzyko interakcji farmakokinetycznych z innymi lekami metabolizowanymi przez te enzymy.
agomelatyna, biodostępność agomelatyny, cyprofloksacyna, cytochrom P450 1A2, cytochrom P450 2C9/19, depresja OUN, enoksacyna, estrogen, flukonazol, fluwoksamina, funkcja poznawcza, funkcja psychomotoryczna, induktor enzymatyczny, inhibitor CYP1A2, inhibitor CYP2C9, inhibitor enzymatyczny, interakcja farmakodynamiczna, interakcja farmakokinetyczna, interakcja lekowa, lit, ośrodkowy układ nerwowy, palenie tytoniu, paroksetyna, pochodna benzodiazepiny, propranolol, receptor melatoninergiczny, receptor serotoninergiczny, ryfampicyna, teofilina, terapia elektrowstrząsowa