onkogen BCL-2
Onkogen BCL-2 (B-cell lymphoma 2) to kluczowy gen zaangażowany w regulację procesu apoptozy – programowanej śmierci komórki. Został po raz pierwszy zidentyfikowany w chłoniakach B-komórkowych, gdzie jego nadekspresja wynika z translokacji chromosomowej t(14;18).
Białko BCL-2 należy do rodziny białek regulujących apoptozę, działając jako inhibitor tego procesu. Chroni komórki przed śmiercią poprzez blokowanie uwalniania cytochromu c z mitochondriów, kluczowego etapu w wewnątrzpochodnej ścieżce apoptozy. Nadekspresja BCL-2 prowadzi do nieprawidłowego przeżycia komórek, które normalnie powinny ulec apoptozie.
W kontekście klinicznym, zwiększona ekspresja BCL-2 jest obserwowana w wielu nowotworach, w tym chłoniakach, białaczkach, raku piersi, prostaty i płuc. Nadekspresja tego onkogenu wiąże się z opornością na chemioterapię i radioterapię, co czyni go ważnym markerem prognostycznym i potencjalnym celem terapeutycznym.
Inhibitory BCL-2, takie jak wenetoklaks (Venclexta), są stosowane w leczeniu przewlekłej białaczki limfocytowej i ostrej białaczki szpikowej. Te ukierunkowane terapie działają poprzez wiązanie się z białkiem BCL-2, uniemożliwiając jego antyapoptotyczne działanie i przywracając zdolność komórek nowotworowych do apoptozy.
Powiązane wpisy
- Leksykon chorób i schorzeń
Mięsak stawowy – Patofizjologia i mechanizm
Mięsak stawowy (synovial sarcoma) to złośliwy nowotwór tkanek miękkich, stanowiący 5-10% mięsaków, charakteryzujący się patognomoniczną translokacją t(X;18)(p11.2;q11.2) obecna w ponad 90% przypadków. Translokacja ta prowadzi do powstania białek fuzyjnych SS18-SSX, które modyfikują funkcję kompleksu remodelującego chromatynę SWI/SNF (BAF), wypierając supresorowe białko BAF47 i aktywując ekspresję genu Sox2, kluczowego dla proliferacji komórek nowotworowych. Białka fuzyjne działają jako nieprawidłowe regulatory transkrypcji, zaburzając równowagę między kompleksami Trithorax (TrxG) a Polycomb (PcG), co prowadzi do epigenetycznej deregulacji i aktywacji onkogenów oraz zahamowania genów supresorowych. Wyróżnia się podtypy molekularne mięsaka stawowego (SSC-I, SSC-II, SSC-III) o różnym rokowaniu, a obecność fuzji SS18-SSX1 koreluje z gorszym przeżyciem i agresywniejszym fenotypem guza.
aberracja cytogenetyczna, błona maziowa stawu, dehydroepiandrosteron, dehydrogenaza glukozo-6-fosforanowa, gen Sox2, gen SS18, gen SSX, infiltracja limfocytów, inhibitor deacetylazy histonowej, inhibitor punktów kontrolnych, komórka mezenchymalna, kompleks remodelujący chromatynę, kompleks SWI/SNF, mechanizm epigenetyczny, mięsak stawowy, nowotwór tkanek miękkich, onkogen BCL-2, podtyp molekularny, proliferacja komórek, receptor czynnika wzrostu, szlak sygnałowy, transformacja nowotworowa, translokacja chromosomowa, wyspa CpG