przerwanie ścięgna prostownika
Przerwanie ścięgna prostownika to uraz polegający na całkowitym lub częściowym zerwaniu ścięgien mięśni prostowników, które umożliwiają wyprost palców ręki. Najczęściej dotyczy palca długiego (palca trzeciego) lub kciuka, choć może wystąpić w każdym palcu. Do mechanizmów urazu należą bezpośredni uraz, przeciążenie lub uszkodzenie degeneracyjne tkanki ścięgnistej.
W obrazie klinicznym dominuje niemożność aktywnego wyprostu palca w stawie międzypaliczkowym dystalnym (DIP) przy zachowanej możliwości wyprostu w stawie międzypaliczkowym proksymalnym (PIP). Pacjent prezentuje charakterystyczny „palec młoteczkowaty” (mallet finger), gdzie końcowy paliczek jest zgięty, a pacjent nie może go wyprostować. Diagnostyka obejmuje badanie kliniczne oraz obrazowanie (RTG w celu wykluczenia awulsji kostnej).
Leczenie zależy od stopnia uszkodzenia. W przypadkach bez uszkodzenia kostnego standardem jest unieruchomienie palca w wyproście przez 6-8 tygodni za pomocą szyny. W przypadkach awulsji kostnej obejmującej ponad 30% powierzchni stawowej, przemieszczenia odłamu lub nieskuteczności leczenia zachowawczego może być konieczna interwencja chirurgiczna. Rehabilitacja po leczeniu jest kluczowa dla przywrócenia pełnej funkcji palca.
Powiązane wpisy
- Leksykon chorób i schorzeń
Paluch młotkowaty – Epidemiologia
Paluch młotkowaty (mallet finger) jest jednym z najczęstszych zamkniętych urazów ścięgna w obrębie ręki, z częstością około 10 przypadków na 100 000 osób rocznie. Stanowi 9,3% wszystkich urazów ścięgnistych i 5,6% uszkodzeń ścięgien ręki i nadgarstka. Epidemiologia wykazuje zróżnicowanie demograficzne: urazy wysokoenergetyczne dominują u młodych mężczyzn (np. 1,5/10 000 rocznie w grupie 20-29 lat), natomiast niskoenergetyczne u starszych kobiet. Najczęściej uszkodzeniu ulegają palec środkowy, serdeczny i mały ręki dominującej, co wiąże się z aktywnością manualną i sportową, zwłaszcza w sportach z piłką. Diagnostyka opiera się na badaniu klinicznym i trójpłaszczyznowym zdjęciu rentgenowskim, choć obecne wytyczne dotyczące rutynowego obrazowania mogą wymagać rewizji w podstawowej opiece zdrowotnej ze względu na niską częstość konieczności interwencji chirurgicznej.
badanie radiologiczne, deficyt wyprostu, deformacja typu łabędzia szyja, paluch młotkowaty, przerwanie ścięgna prostownika, staw międzypaliczkowy bliższy, staw międzypaliczkowy dalszy, unieruchomienie, uraz kostny, uraz niskoenergetyczny, uraz ścięgnisty, uraz wysokoenergetyczny, uszkodzenie ścięgna, zespół klinicystów, złamanie awulsyjne - Leksykon chorób i schorzeń
Paluch młotkowaty – Rokowania, prognozy i postęp choroby
Palec młotkowaty to deformacja wynikająca z przerwania ścięgna prostownika w okolicy stawu międzypaliczkowego dalszego (DIP), z podziałem na urazy ścięgniste i kostno-ścięgniste. Złamania kostne (bony mallet) charakteryzują się lepszym rokowaniem krótkoterminowym oraz krótszym czasem unieruchomienia (około 4 tygodnie) w porównaniu do urazów ścięgnistych (6-8 tygodni). Wielkość odłamanego fragmentu kostnego ma istotne znaczenie prognostyczne – fragment zajmujący 46% powierzchni stawowej znacząco zwiększa ryzyko podwichnięcia stawu DIP podczas leczenia (67% vs 42%). Leczenie operacyjne złamań typu IIB wykazuje pięciokrotnie mniejsze ryzyko niepowodzenia niż samo unieruchomienie (współczynnik ryzyka 5,04; p=0,03). Około 80% pacjentów osiąga satysfakcjonujące wyniki funkcjonalne niezależnie od metody leczenia.