reakcja anafilaktyczna
Reakcja anafilaktyczna (anafilaksja) to nagła, ciężka, systemowa reakcja alergiczna o potencjalnie zagrażającym życiu charakterze. Występuje w wyniku ekspozycji na alergen u osoby wcześniej uczulonej. Do najczęstszych czynników wywołujących należą pokarmy (szczególnie orzechy, skorupiaki), leki (antybiotyki, NLPZ), jad owadów oraz lateks.
Patofizjologicznie anafilaksja polega na masywnym uwolnieniu mediatorów zapalnych (m.in. histamina, leukotrieny) z komórek tucznych i bazofilów. Prowadzi to do rozszerzenia naczyń, zwiększenia ich przepuszczalności, skurczu oskrzeli i innych objawów. Klinicznie manifestuje się wielonarządowo – charakterystyczne są objawy skórne (pokrzywka, obrzęk), oddechowe (duszność, obrzęk krtani), sercowo-naczyniowe (spadek ciśnienia, tachykardia) oraz żołądkowo-jelitowe (wymioty, biegunka).
Leczenie anafilaksji wymaga natychmiastowego działania. Lekiem pierwszego rzutu jest adrenalina podana domięśniowo, najlepiej w przednio-boczną część uda. Dodatkowo stosuje się tlenoterapię, płynoterapię, leki przeciwhistaminowe i glikokortykosteroidy. Każdy pacjent po przebytej anafilaksji powinien zostać zaopatrzony w ampułkostrzykawkę z adrenaliną oraz przeszkolony w jej stosowaniu. Kluczowe jest również ustalenie czynnika wywołującego i jego unikanie.
Powiązane wpisy
- Leksykon substancji czynnych
Gadoteridol – Działania niepożądane
Gadoteridol, zawarty w preparacie ProHance w stężeniu 279,3 mg/ml (0,5 mmol/ml), jest środkiem kontrastowym stosowanym w rezonansie magnetycznym, charakteryzującym się relatywnie dobrym profilem bezpieczeństwa. W badaniach klinicznych działania niepożądane występowały z częstością nieprzekraczającą 2%, a profil bezpieczeństwa był podobny u pacjentów dorosłych i pediatrycznych. Najczęściej obserwowane działania niepożądane dotyczą układu nerwowego (ból głowy, parestezje, zawroty głowy) oraz miejsc podania (ból, reakcje miejscowe). Szczególną uwagę należy zwrócić na reakcje nadwrażliwości, w tym anafilaktyczne i rzekomo-anafilaktyczne, które mogą prowadzić do wstrząsu anafilaktycznego i zgonu. Reakcje wazowagalne, choć rzadkie, mogą powodować omdlenia i wymagają odróżnienia od reakcji nadwrażliwości w celu właściwego leczenia. U pacjentów z ciężkimi zaburzeniami czynności nerek zgłaszano przypadki ostrej niewydolności nerek, co wymaga szczególnej ostrożności przy stosowaniu gadoteridolu.
bradykardia, drgawka, działanie niepożądane, gadoteridol, kurcz krtani, nasilenie łzawienia, nerkopochodne zwłóknienie układowe, niemiarowość węzłowa, NSF, obrzęk płuc, obrzęk twarzy, omdlenie wazowagalne, ostra niewydolność nerek, parestezja, pokrzywka, profil bezpieczeństwa, ProHance, reakcja anafilaktyczna, reakcja nadwrażliwości, reakcja rzekomo-anafilaktyczna, reakcja wazowagalna, rezonans magnetyczny, środek kontrastowy, szum w uszach, wstrząs anafilaktyczny, zaburzenie koordynacji ruchowej, zaburzenie smaku, zapalenie śluzówki nosa, zatrzymanie czynności serca, zatrzymanie oddychania - Leksykon leków
Działania niepożądane – Meteospasmyl 60 mg + 300 mg
Meteospasmyl, zawierający cytrynian alweryny (60 mg) oraz symetykon (300 mg), cechuje się korzystnym profilem bezpieczeństwa, jednak wymaga monitorowania potencjalnych działań niepożądanych. Szczególną uwagę należy zwrócić na funkcje wątroby, gdyż bardzo rzadko (<1/10 000) zgłaszano cytolityczne zapalenie wątroby, które ustępowało po odstawieniu leku. Możliwe są również nieprawidłowości biochemiczne, takie jak podwyższona aktywność aminotransferaz, fosfatazy alkalicznej oraz wzrost stężenia bilirubiny. Wśród działań niepożądanych skóry dominują reakcje uczuleniowe, w tym pokrzywka, obrzęk naczynioruchowy, wysypka i świąd, a bardzo rzadko występują poważne reakcje anafilaktyczne i obrzęk krtani. Dodatkowo obserwowano zawroty głowy, bóle głowy, złe samopoczucie, nudności oraz suchość w jamie ustnej, choć częstość tych objawów nie jest dokładnie określona.
aminotransferazy, badania biochemiczne, bilirubina, ból głowy, cholestaza, cytolityczne zapalenie wątroby, cytrynian alweryny, działanie niepożądane, fosfataza alkaliczna, Meteospasmyl, nadwrażliwość, nudności, obrzęk krtani, obrzęk naczynioruchowy, pokrzywka, reakcja anafilaktyczna, spadek ciśnienia tętniczego, suchość w jamie ustnej, świąd, symetykon, wstrząs, wstrząs anafilaktyczny, wysypka skórna, zaburzenia błędnika, zaburzenia immunologiczne, zaburzenia skóry, zaburzenia wątroby, zapalenie wątroby, zawroty głowy - Leksykon substancji czynnych
Czynnik XIII ludzki – Działania niepożądane
Czynnik XIII ludzki, obecny w kleju fibrynowym TISSEEL Lyo w stężeniu 0,6-5 j.m./ml, jest współoczyszczany z fibrynogenem i stanowi istotny składnik preparatu. Jego podanie wiąże się z ryzykiem wystąpienia reakcji nadwrażliwości, w tym rzadkich, ale potencjalnie ciężkich reakcji anafilaktycznych i szoku anafilaktycznego, które mogą mieć przebieg śmiertelny. Objawy obejmują m.in. obrzęk naczynioruchowy, skurcz oskrzeli, bradykardię, tachykardię, duszność, pokrzywkę, nudności, wymioty oraz zaburzenia czucia. Szczególne ryzyko dotyczy pacjentów z uczuleniem na aprotyninę lub przy powtarzanym stosowaniu preparatu. Ponadto, niezamierzone podanie donaczyniowe może prowadzić do poważnych powikłań zakrzepowo-zatorowych, takich jak zator tętniczy, zawał mózgu, zespół DIC czy zator powietrzny, co wymaga szczególnej ostrożności podczas aplikacji.
bradykardia, choroba Creutzfeldta-Jakoba, czynnik XIII ludzki, duszność, fibrynogen ludzki, klej fibrynowy, niedociśnienie, obrzęk naczynioruchowy, parestezja, płyn surowiczy, pokrzywka uogólniona, powikłanie zakrzepowo-zatorowe, produkt degradacji fibryny, reakcja alergiczna, reakcja anafilaktyczna, reakcja nadwrażliwości, rozsiane wykrzepianie wewnątrznaczyniowe, skurcz oskrzeli, świszczący oddech, szok anafilaktyczny, tachykardia, udar niedokrwienny, zaburzenie czucia, zaburzenie gojenia, zakrzepica żyły pachowej, zator tętnicy mózgowej, zator tętniczy, zawał mózgu, zespół DIC - Leksykon leków
Przeciwwskazania – Bufomix Easyhaler (160 mcg + 4,5 mcg)/dawkę inh.
Lek Bufomix Easyhaler, zawierający budezonid (160 µg) i formoterol fumaran dwuwodny (4,5 µg) w dawce inhalacyjnej, posiada istotne przeciwwskazania, które należy uwzględnić przed rozpoczęciem terapii. Głównym przeciwwskazaniem jest nadwrażliwość na substancje czynne (budezonid, formoterol) oraz na substancję pomocniczą – laktozę jednowodną (3 800 µg/dawkę), zawierającą śladowe ilości białek mleka, co jest szczególnie istotne u pacjentów z alergią na białka mleka krowiego. Przed zastosowaniem leku konieczne jest przeprowadzenie szczegółowego wywiadu alergicznego, uwzględniającego wcześniejsze reakcje alergiczne na składniki preparatu oraz doświadczenia z lekami z grupy glikokortykosteroidów wziewnych i długo działających β2-mimetyków. Stosowanie Bufomix Easyhaler u pacjentów z wymienionymi przeciwwskazaniami może prowadzić do poważnych reakcji nadwrażliwości, włącznie z anafilaksją.
alergia na białka mleka krowiego, białka mleka, budezonid, Bufomix Easyhaler, długo działające β2-mimetyki, dysfagia, formoterolu fumaran dwuwodny, glikokortykosteroidy wziewne, inhalator z dozownikiem, laktoza jednowodna, nadwrażliwość na substancje czynne, nadwrażliwość na substancję pomocniczą, obrzęk twarzy, proszek do inhalacji, reakcja anafilaktyczna, reakcja nadwrażliwości, trudności w oddychaniu, wysypka skórna - Leksykon substancji czynnych
Zieleń indocyjaninowa – Przeciwwskazania stosowania
Zieleń indocyjaninowa, dostępna w postaci produktu leczniczego Verdye (5 mg/ml), jest przeciwwskazana u pacjentów z nadwrażliwością na substancję czynną, jodek sodu lub jod, a także u osób z nadczynnością tarczycy i gruczolakami autonomicznymi tarczycy ze względu na ryzyko nasilenia objawów i przełomu tarczycowego. Szczególną ostrożność należy zachować u wcześniaków i noworodków z hiperbilirubinemią kwalifikującą do transfuzji wymiennej, gdyż zieleń indocyjaninowa może wypierać bilirubinę z połączeń z białkami osocza, zwiększając ryzyko kernicterus. Ponadto, ponowne podanie Verdye u pacjentów z historią złej tolerancji jest bezwzględnie przeciwwskazane ze względu na ryzyko ciężkich reakcji anafilaktycznych.
hiperbilirubinemia, jodek sodu, kernicterus, nadczynność tarczycy, nadwrażliwość na jod, nadwrażliwość na substancję czynną, przełom tarczycowy, reakcja anafilaktyczna, środki kontrastowe jodowe, transfuzja wymienna, VERDYE, wypieranie bilirubiny, zaburzenia tarczycy, zieleń indocyjaninowa, żółtaczka jąder podkorowych - Leksykon substancji czynnych
Glicerol – Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie
Glicerol, jako związek z grupy alkoholi wielowodorotlenowych, wykazuje korzystny profil bezpieczeństwa w badaniach przedklinicznych, co potwierdzają dane z charakterystyk produktów leczniczych takich jak Omegaven (2,5 g/100 ml) oraz Pentaerythritol Compositum (0,5 mg glicerolu triazotanu). Badania obejmowały ocenę farmakologiczną, toksyczność ostrą i po podaniu wielokrotnym, genotoksyczność, potencjalne działanie rakotwórcze oraz toksyczny wpływ na reprodukcję. Nie stwierdzono istotnych zagrożeń dla ludzi, a także brak jest dowodów na genotoksyczność i karcinogenność. W przypadku toksyczności reprodukcyjnej, Pentaerythritol Compositum nie wykazał negatywnego wpływu, natomiast dla Omegaven brak jest specyficznych badań w tym zakresie.
alkohol wielowodorotlenowy, antygenowość układowa, badanie genotoksyczności, badanie przedkliniczne, badanie toksykologiczne, charakterystyka produktu leczniczego, działanie anafilaktyczne, działanie rakotwórcze, działanie uczulające, glicerol, glicerol triazotan, gliceryna, potencjał genotoksyczny, profil bezpieczeństwa, reakcja anafilaktyczna, substancja pomocnicza, test maksymalizacji, toksyczność ostra, toksyczność reprodukcyjna - Leksykon leków
Działania niepożądane – Dironorm 10 mg + 5 mg
W badaniach klinicznych obejmujących 195 pacjentów stosujących jednocześnie lizynopryl i amlodypinę (składniki preparatu Dironorm) nie stwierdzono zwiększonej częstości działań niepożądanych w porównaniu do monoterapii. Najczęściej obserwowanymi działaniami niepożądanymi były ból głowy (8%), kaszel (5%) oraz zawroty głowy (3%), które miały charakter łagodny i przemijający. Działania niepożądane sklasyfikowano według częstości występowania: bardzo często (≥10%), często (≥1% do <10%), niezbyt często (≥0,1% do <1%), rzadko (≥0,01% do <0,1%), bardzo rzadko (<0,01%) oraz nieznana. Wśród działań niepożądanych lizynoprylu i amlodypiny wymieniono m.in. rzadkie zmniejszenie hemoglobiny, bardzo rzadkie zahamowanie czynności szpiku, często kołatanie serca, często objawy ortostatyczne, często kaszel, często biegunka i wymioty, a także rzadkie reakcje skórne i obrzęki.
agranulocytoza, bezsenność, depresja, eozynofilia, eozynofilowe zapalenie płuc, ginekomastia, hiperglikemia, hiperkaliemia, hipoglikemia, hiponatremia, impotencja, incydent naczyniowo-mózgowy, leukocytoza, leukopenia, lizynopryl i amlodypina, łuszczyca, małopłytkowość, mocznica, nadwrażliwość na światło, neutropenia, niedociśnienie tętnicze, niedokrwistość hemolityczna, niewydolność wątroby, objaw Raynauda, obrzęk naczynioruchowy, obrzęk naczynioruchowy jelit, odczyn Biernackiego, ostra niewydolność nerek, pęcherzyca, pokrzywka, powiększenie węzłów chłonnych, przeciwciała przeciwjądrowe, reakcja anafilaktyczna, rozrost dziąseł, rumień wielopostaciowy, skurcz oskrzeli, splątanie umysłowe, tachykardia, toksyczne martwicze oddzielanie się naskórka, zaburzenia snu, zapalenie trzustki, zapalenie wątroby, zapalenie zatok, zawał mięśnia sercowego, zespół nieprawidłowego wydzielania hormonu antydiuretycznego, zespół Stevensa-Johnsona, żółtaczka - Leksykon leków
Działania niepożądane – Ipidacrine hydrochloride Grindeks 5 mg/ml
Ipidakryny chlorowodorek, stosowany w postaci roztworu do wstrzykiwań w stężeniach 5 mg/ml i 15 mg/ml, wykazuje działania niepożądane głównie związane z pobudzeniem receptorów muskarynowych. Działania te obejmują reakcje immunologiczne o częstości nieznanej, takie jak wstrząs anafilaktyczny i alergiczne zapalenie skóry, które mogą stanowić zagrożenie życia. W układzie nerwowym obserwuje się niezbyt często zawroty głowy, ból głowy i senność, co może wpływać na zdolność prowadzenia pojazdów. Zaburzenia sercowo-naczyniowe, występujące często, obejmują kołatanie serca i bradykardię, wymagającą monitorowania u pacjentów z chorobami serca. W układzie oddechowym niezbyt często pojawia się zwiększone wydzielanie oskrzelowe, a w przewodzie pokarmowym często ślinotok i nudności, a rzadziej biegunka i ból w nadbrzuszu. Reakcje skórne obejmują często nadmierną potliwość oraz niezbyt często objawy alergii skórnej, a w układzie mięśniowo-szkieletowym niezbyt często skurcze mięśni, szczególnie przy dużych dawkach. Osłabienie ogólne również występuje niezbyt często i jest związane z wyższymi dawkami leku.
alergiczne zapalenie skóry, bradykardia, cholinoreceptor, duszność, ipidakryna, kołatanie serca, MedDRA, nadmierna potliwość, niewydolność oddechowa, obrzęk krtani, postępowanie przeciwwstrząsowe, reakcja anafilaktyczna, receptor muskarynowy, skurcz mięśni, ślinotok, środek przeciwcholinergiczny, świszczący oddech, toksyczna nekroliza naskórka, wstrząs anafilaktyczny, wydzielina oskrzelowa, zawroty głowy - Leksykon leków
Działania niepożądane – Enterol 250 mg
Enterol 250 mg, zawierający Saccharomyces boulardii CNCM I-745, jest stosowany jako probiotyk w terapii zaburzeń jelitowych. Działania niepożądane obejmują rzadkie przypadki wzdęć i zaparć (≥1/10000, <1/1000), które zwykle ustępują po odstawieniu lub zmniejszeniu dawki. Szczególną uwagę należy zwrócić na bardzo rzadkie (<1/10000) ryzyko fungemii u pacjentów z wkłuciem centralnym, w stanie krytycznym lub z obniżoną odpornością, a także na posocznicę o nieznanej częstości u pacjentów w stanie krytycznym. Reakcje skórne, takie jak miejscowa wysypka (rzadko) oraz reakcje alergiczne, pokrzywka i świąd (częstość nieznana), są związane z nadwrażliwością na składniki leku i ustępują po zaprzestaniu terapii.
dyskomfort brzuszny, fungemia, leczenie przyczynowe, monitorowanie działań niepożądanych, obniżona odporność, obrzęk naczynioruchowy, obrzęk twarzy, osutka, pokrzywka, posocznica, reakcja alergiczna, reakcja anafilaktyczna, reakcja nadwrażliwości, Saccharomyces boulardii, świąd, terminologia MedDRA, wkłucie centralne, wysypka miejscowa, wzdęcia, zaburzenia motoryki jelit, zakażenie ogólnoustrojowe, zaparcia - Leksykon substancji czynnych
Nadtechnecjan sodu – Specjalne ostrzeżenia i środki ostrożności
Nadtechnecjan sodu (NaTcO4) jest radioizotopem powstającym z rozpadu molibdenu-99 (T1/2=66 h, E=740 keV) i technetu-99m (T1/2=6,01 h, E=141 keV), który następnie przechodzi w technet-99 o bardzo długim okresie półrozpadu (T1/2 = 2,13×10^5 lat). Ze względu na promieniotwórcze właściwości, stosowanie nadtechnecjanu sodu wymaga ścisłego przestrzegania procedur bezpieczeństwa oraz kwalifikacji personelu medycznego. Elucja z generatorów, takich jak Polgentec, musi być prowadzona zgodnie z instrukcjami producenta, a aktywność radioizotopu powinna być dostosowana do minimalizacji dawki promieniowania przy zachowaniu wartości diagnostycznej, szczególnie u dzieci i młodzieży, u których dawka skuteczna na MBq jest wyższa. Przed badaniem konieczne jest odpowiednie nawodnienie pacjenta i zachęcanie do częstego oddawania moczu, co przyspiesza eliminację radioizotopu i zmniejsza ekspozycję na promieniowanie.
aktywność radioizotopu, dawka pochłonięta, dieta niskosodowa, ekspozycja na promieniowanie, elucja generatora, generator POLGENTEC, izotop promieniotwórczy, molibden-99, nadtechnecjan sodu, podanie dożylne, promieniowanie jonizujące, radiofarmaceutyk, reakcja anafilaktyczna, reakcja nadwrażliwości, Renoscint MAG3, rozpad promieniotwórczy, scyntygrafia nerkowa, stężenie promieniotwórcze, technet-99m, tiatyd technetu, zapalenie okołonaczyniowe, zawartość sodu - Leksykon leków
Przeciwwskazania – Bendamustine Eugia 2,5 mg/ml
Bendamustine Eugia, zawierający chlorowodorek bendamustyny w stężeniu 2,5 mg/ml, jest przeciwwskazany u pacjentów z nadwrażliwością na substancję czynną lub składniki pomocnicze, a także u osób z ciężkimi zaburzeniami czynności wątroby (bilirubina > 3,0 mg/dl) oraz żółtaczką. Ze względu na metabolizm wątrobowy leku, zaburzenia funkcji wątroby zwiększają ryzyko kumulacji i toksyczności. Ponadto, terapia jest przeciwwskazana u pacjentów z ciężkimi zaburzeniami szpiku kostnego, definiowanymi jako leukocyty < 3 000/μl lub płytki krwi < 75 000/μl, ze względu na ryzyko nasilonej mielosupresji i powikłań hematologicznych. Nie należy rozpoczynać leczenia w okresie krótszym niż 30 dni po poważnym zabiegu chirurgicznym oraz u pacjentów z aktywną infekcją, szczególnie z leukocytopenią, ze względu na ryzyko opóźnionego gojenia, infekcji i sepsy.
bilirubina w surowicy, chlorowodorek bendamustyny, choroba poszczepienna, ciężkie zaburzenia czynności wątroby, działanie immunosupresyjne, enzymy wątrobowe, funkcja nerek, gojenie ran, infekcja oportunistyczna, karmienie piersią, koncentrat roztworu do infuzji, leukocytopenia, leukocyty, mielosupresja, morfologia krwi, nadwrażliwość na substancję czynną, odpowiedź immunologiczna, płytki krwi, powikłania pooperacyjne, reakcja anafilaktyczna, sepsa, szczepionka atenuowana, zabieg chirurgiczny, zaburzenia czynności nerek, zaburzenia czynności szpiku kostnego, zaburzenia hematologiczne, żółta febra, żółtaczka - Leksykon leków
Przeciwwskazania – Azimycin 100 mg/5 ml
Lek Azimycin w postaci proszku do sporządzania zawiesiny doustnej (100 mg/5 ml oraz 200 mg/5 ml) zawierający azytromycynę dwuwodną jest przeciwwskazany u pacjentów z nadwrażliwością na substancję czynną – azytromycynę, a także na erytromycynę i inne antybiotyki makrolidowe oraz ketolidy ze względu na ryzyko reakcji alergicznych, w tym wysypki, pokrzywki, obrzęku naczynioruchowego oraz anafilaksji. Występuje zjawisko alergii krzyżowej w obrębie tych grup antybiotyków, co wymaga szczególnej ostrożności przy kwalifikacji pacjentów do terapii. Ponadto, lek zawiera substancje pomocnicze takie jak sacharoza i benzoesan sodu (E 211), które mogą wywoływać reakcje alergiczne u predysponowanych osób, stanowiąc kolejne bezwzględne przeciwwskazanie do stosowania preparatu.
alergia krzyżowa, antybiotyk ketolidowy, antybiotyk makrolidowy, azytromycyna, benzoesan sodu, choroba genetyczna, nadwrażliwość na erytromycynę, nadwrażliwość na substancję czynną, nietolerancja cukru, obrzęk naczynioruchowy, pokrzywka, reakcja alergiczna, reakcja anafilaktyczna, reakcja nadwrażliwości, sacharoza, wstrząs anafilaktyczny, wysypka, zaburzenia oddychania - Leksykon leków
Przeciwwskazania – Ertapenem Eugia 1 g
Ertapenem Eugia, zawierający 1 g ertapenemu sodowego w postaci proszku do sporządzania koncentratu roztworu do infuzji, jest antybiotykiem z grupy karbapenemów. Bezwzględnym przeciwwskazaniem do jego stosowania jest nadwrażliwość na ertapenem, inne karbapenemy (np. meropenem, imipenem) oraz na beta-laktamy, w tym penicyliny i cefalosporyny, ze względu na ryzyko reakcji krzyżowych. Szczególnie istotne jest unikanie leku u pacjentów z historią ciężkich reakcji alergicznych, takich jak anafilaksja, zespół Stevensa-Johnsona, toksyczna nekroliza naskórka czy DRESS. Przed podaniem ertapenemu konieczne jest dokładne zebranie wywiadu alergologicznego, aby ocenić ryzyko wystąpienia zagrażających życiu reakcji nadwrażliwości.
Każda fiolka preparatu zawiera około 6,0 mEq sodu (około 137 mg), co wymaga ostrożności u pacjentów z chorobami wymagającymi kontroli podaży sodu, takimi jak nadciśnienie tętnicze czy niewydolność serca. Przed rozpoczęciem terapii należy przeprowadzić szczegółową ocenę korzyści i ryzyka, zwłaszcza u pacjentów z umiarkowaną nadwrażliwością na beta-laktamy. W przypadku przeciwwskazań do stosowania ertapenemu wskazane jest rozważenie alternatywnych antybiotyków spoza grupy beta-laktamów, takich jak fluorochinolony, aminoglikozydy czy glikopeptydy, dostosowując wybór do wrażliwości patogenu i stanu klinicznego pacjenta.
aminoglikozydy, antybiotyk karbapenemowy, cefalosporyny, ertapenem, ertapenem sodowy, fluorochinolony, glikopeptydy, imipenem, karbapenemy, meropenem, monobaktamy, nadciśnienie tętnicze, nadwrażliwość na beta-laktamy, niewydolność serca, penicyliny, reakcja anafilaktyczna, reakcja krzyżowa, substancja czynna, toksyczna nekroliza naskórka, wysypka polekowa z eozynofilią, zespół DRESS, zespół Stevensa-Johnsona - Leksykon leków
Działania niepożądane – Leuprostin 5 mg
Leuprostin, zawierający 5 mg leuproreliny w postaci octanu, wywołuje działania niepożądane głównie poprzez farmakologiczne zahamowanie uwalniania hormonów płciowych. Początkowo obserwuje się krótkotrwały wzrost stężenia testosteronu w surowicy, co może nasilać objawy choroby, takie jak ból kości, zwężenie dróg moczowych, ucisk rdzenia kręgowego, osłabienie mięśni nóg czy obrzęk limfatyczny. Stężenie testosteronu po 2-4 tygodniach terapii spada do poziomu porównywalnego z po orchidektomii i utrzymuje się na tym poziomie przez cały czas leczenia. Monitorowanie terapii obejmuje oznaczanie testosteronu, aktywności fosfatazy kwaśnej oraz PSA. Rzadko mogą wystąpić ropnie poiniekcyjne, zwłaszcza przy nieprawidłowym wchłanianiu leku, co wymaga kontroli stężenia testosteronu.
aminotransferazy wątrobowe, antygen PSA, cukrzyca, dehydrogenaza mleczanowa, demineralizacja kości, eozynofilia, fosfataza kwaśna, fosfataza zasadowa, gamma-glutamylotransferaza, ginekomastia, hormony płciowe, leuprorelina, nadciśnienie tętnicze, obrzęk limfatyczny, odstęp QT, orchidektomia, parestezje, postać depot, poziom glukozy, reakcja anafilaktyczna, rumień wielopostaciowy, śródmiąższowa choroba płuc, stosunek korzyści do ryzyka, testosteron, toksyczna nekroliza naskórka, zator płucny, zatrzymanie moczu, zawroty głowy, zespół Stevensa-Johnsona - Leksykon leków
Działania niepożądane – Fanipos Plus (137 mcg + 50 mcg)/dawkę donosową
Fanipos Plus to preparat donosowy zawierający chlorowodorek azelastyny (137 µg) oraz propionian flutykazonu (50 µg) na dawkę, stosowany w terapii alergicznych schorzeń nosa. Najczęściej obserwowanym działaniem niepożądanym jest zaburzenie smaku, często wynikające z nieprawidłowej techniki aplikacji. Długotrwałe stosowanie flutykazonu może prowadzić do działań ogólnoustrojowych, w tym osteoporozy oraz opóźnienia wzrostu u dzieci i młodzieży. Wśród działań niepożądanych o różnej częstości występowania wyróżnia się reakcje nadwrażliwości (w tym anafilaksję i obrzęk naczynioruchowy), bóle głowy, zawroty głowy, senność, jaskrę, wzrost ciśnienia wewnątrzgałkowego, zaćmę, krwawienia z nosa, suchość w jamie ustnej i nosa, nudności, wysypki skórne oraz uczucie zmęczenia i osłabienie.
chlorowodorek azelastyny, ciśnienie wewnątrzgałkowe, Departament Monitorowania Niepożądanych Działań Produktów Leczniczych, dysgusja, glikokortykosteroid, hipersomnia, jaskra, kortykosteroid donosowy, krwawienie z nosa, nadwrażliwość, nieostre widzenie, nudności, obrzęk naczynioruchowy, osteoporoza, perforacja przegrody nosowej, pokrzywka, propionian flutykazonu, reakcja anafilaktyczna, skurcz oskrzeli, świąd, wysypka skórna, zaburzenie smaku, zaburzenie układu oddechowego, zaćma - Leksykon substancji czynnych
Olej rybny – Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie
Przedkliniczne badania bezpieczeństwa oleju rybnego, stosowanego w preparatach do żywienia pozajelitowego takich jak Omegaven, SMOFlipid oraz SmofKabiven (w tym EF i Peripheral), nie wykazały istotnych zagrożeń toksykologicznych przy zalecanych dawkach. Testy farmakologiczne, toksyczności ostrej i przewlekłej oraz genotoksyczności potwierdziły brak działania teratogennego, embriotoksycznego oraz negatywnego wpływu na rozród i rozwój potomstwa, choć specyficzne badania dotyczące wpływu samego oleju rybnego na reprodukcję nie były prowadzone. W badaniach tolerancji miejscowej odnotowano jedynie słabo nasilone, przemijające reakcje zapalne po podaniu dotętniczym, okołożylnym, podskórnym i domięśniowym, a także umiarkowany potencjał uczulający na skórę w testach na świnkach morskich. Nie stwierdzono natomiast ryzyka reakcji anafilaktycznych po podaniu systemowym.
badanie genotoksyczności, badanie przedkliniczne, badanie toksykologiczne, działanie anafilaktyczne, emulsja tłuszczowa, kwas omega-3, leczenie substytucyjne, martwica tkanek, podanie dotętnicze, podanie pozanaczyniowe, potencjał uczulający, produkt leczniczy, reakcja anafilaktyczna, reakcja zapalna, roztwór aminokwasów, toksyczność ostra, tolerancja miejscowa, uszkodzenie embriotoksyczne, wpływ teratogenny, żywienie pozajelitowe - Leksykon leków
Działania niepożądane – Ondansetron B. Braun 2 mg/ml roztwór do wstrzykiwań 2 mg/ml
Ondansetron B. Braun 2 mg/ml roztwór do wstrzykiwań, zawierający ondansetron chlorowodorek dwuwodny, wykazuje profil działań niepożądanych o zróżnicowanej częstości występowania. Najczęściej obserwowanym działaniem niepożądanym jest ból głowy (bardzo często, ≥1/10). Często występują również zaparcia związane z przedłużeniem pasażu jelitowego oraz miejscowe reakcje w miejscu wstrzyknięcia dożylnego. Rzadko zgłaszane są reakcje nadwrażliwości typu wczesnego, w tym anafilaksja, która może stanowić zagrożenie życia. W zakresie układu nerwowego odnotowano bezwolne zaburzenia ruchowe (reakcje pozapiramidowe, dystonia, dyskineza) oraz napady drgawek (niezbyt często, ≥1/1000 do <1/100). Rzadko występują zawroty głowy, zwłaszcza przy szybkim podaniu dożylnym, a bardzo rzadko depresja i przejściowa ślepota, która ustępuje zwykle w ciągu 20 minut, często u pacjentów leczonych jednocześnie cisplatyną.
anafilaksja, ból w klatce piersiowej, bradykardia, chemioterapia cisplatyną, czkawka, depresja, dyskineza, napad drgawkowy, napad przymusowego patrzenia, niedociśnienie tętnicze, niedokrwienie mięśnia sercowego, obniżenie odcinka ST, ondansetron chlorowodorek dwuwodny, pasaż jelitowy, pokrzywka, przejściowa ślepota, reakcja alergiczna, reakcja anafilaktyczna, reakcja dystoniczna, reakcja nadwrażliwości typu wczesnego, reakcja pozapiramidowa, reakcja w miejscu wstrzyknięcia, świąd, torsade de pointes, uderzenie krwi, wydłużenie odstępu QT, wysypka, zaburzenie rytmu serca, zaburzenie widzenia, zamazane widzenie, zaparcie, zawrót głowy, zwiększenie aktywności enzymów wątrobowych - Leksykon substancji czynnych
Pertaktyna – Działania niepożądane
Pertaktyna, jako składnik szczepionek bezkomórkowych przeciw krztuścowi (acelularnych), jest obecna w dawkach od 2,5 do 8 µg na szczepionkę DTaP, często łączoną z innymi antygenami, np. IPV. Profil bezpieczeństwa tych preparatów jest dobrze udokumentowany i obejmuje głównie łagodne do umiarkowanych reakcje miejscowe, takie jak ból (23,7-80,6%), zaczerwienienie, obrzęk i stwardnienie w miejscu wstrzyknięcia, które ustępują samoistnie w ciągu kilku dni. Częstość występowania ogólnoustrojowych działań niepożądanych, takich jak ból głowy, zmęczenie (16-44%), gorączka ≥37,5°C (często, zwłaszcza u dzieci >10%), drażliwość, senność, nudności i biegunka jest również dobrze opisana. Rzadziej obserwuje się poważniejsze reakcje, w tym reakcje alergiczne (w tym anafilaksję), epizody hipotensyjno-hiporeaktywne, drgawki, uogólnione powiększenie węzłów chłonnych, obrzęk naczynioruchowy oraz bezdech u wcześniaków.
antygen krztuśca, bezdech, ból w miejscu wstrzyknięcia, brak apetytu, dawka przypominająca, drażliwość, drgawka, epizod hipotensyjno-hiporeaktywny, IPV, nadwrażliwość na składniki szczepionki, nadzór porejestracyjny, nudność, objaw ogólnoustrojowy, obrzęk kończyny, obrzęk naczynioruchowy, pertaktyna, powiększenie węzłów chłonnych, reakcja alergiczna, reakcja anafilaktyczna, reakcja miejscowa, rumień, stwardnienie miejsca podania, szczepionka acelularna, szczepionka DTaP, szczepionka przeciwkrztuścowa bezkomórkowa, wymioty i biegunka, złe samopoczucie - Leksykon leków
Działania niepożądane – Acidum folicum Richter 5 mg
Acidum Folicum Richter w dawkach 5 mg i 15 mg jest generalnie dobrze tolerowany, z rzadkim występowaniem działań niepożądanych. Najczęściej obserwuje się skórne reakcje alergiczne, takie jak wysypka i świąd, które występują niezbyt często (≥ 1/1000 do < 1/100). Rzadziej (≥ 1/10 000 do <1/1000) mogą pojawić się objawy ze strony przewodu pokarmowego, w tym gorzki smak w ustach, wzdęcia, nudności, wymioty i biegunka, a także zaburzenia psychiczne, takie jak brak łaknienia, bezsenność, senność, nadmierna pobudliwość nerwowa i depresja. Bardzo rzadko (< 1/10 000) odnotowano ciężkie reakcje alergiczne, w tym obrzęk naczynioruchowy i skurcz oskrzeli, które stanowią zagrożenie życia i wymagają natychmiastowej interwencji.
Acidum Folicum Richter, anoreksja, bezsenność, biegunka, ciężka reakcja alergiczna, depresja, dysgeusia, działanie niepożądane, grupa układowo-narządowa, kwas foliowy, nudność, obrzęk naczynioruchowy, pobudliwość nerwowa, reakcja alergiczna skórna, reakcja anafilaktyczna, senność, skurcz oskrzeli, słownik MedDRA, świąd, wymioty, wysypka, wzdęcia, zaburzenie psychiczne, zaburzenie układu immunologicznego, zaburzenie żołądka i jelit - Leksykon leków
Działania niepożądane – Arketis tabletki 20 mg 20 mg
Arketis Tabletki 20 mg zawierają paroksetynę chlorowodorku bezwodnego w dawce 20 mg i wykazują szerokie spektrum działań niepożądanych, które mogą występować z różną częstością. Do najczęstszych należą nudności (bardzo często), zaburzenia czynności płciowych, senność, bezsenność, pobudzenie, nietypowe sny, zawroty głowy, bóle głowy, zaburzenia koncentracji, suchość błony śluzowej jamy ustnej, zaparcia, biegunka, wymioty oraz nadmierne pocenie się. Niezbyt często obserwuje się leukopenię, nieprawidłowe krwawienia, zaburzenia kontroli glikemii u pacjentów z cukrzycą, rozszerzenie źrenic, tachykardię zatokową, zmiany ciśnienia tętniczego, wysypkę, świąd, zatrzymanie lub nietrzymanie moczu. Rzadko występują trombocytopenia, hiponatremia, drgawki, zespół niespokojnych nóg, bradykardia, zwiększenie aktywności enzymów wątrobowych, bóle mięśni i stawów, hiperprolaktynemia, zaburzenia miesiączkowania oraz zaburzenia psychiczne takie jak mania, lęk, napady paniki i akatyzja. Bardzo rzadko mogą pojawić się ciężkie reakcje alergiczne, zespół SIADH, zespół serotoninowy, ostra jaskra, ciężkie skórne reakcje (np. zespół Stevensa-Johnsona), zapalenie wątroby, priapizm oraz obrzęki obwodowe.
akatyzja, bradykardia, bruksizm, chwiejność emocjonalna, depersonalizacja, drgawka, dystonia ustno-twarzowa, hiperkineza, hiperprolaktynemia, hiperrefleksja, hiponatremia, hipotonia ortostatyczna, krwotoczna miesiączka, krwotok poporodowy, leukopenia, mikroskopowe zapalenie jelita grubego, mioklonia, mlekotok, napad paniki, nieprawidłowe krwawienie, nietrzymanie moczu, niewydolność wątroby, objaw pozapiramidowy, obrzęk naczynioruchowy, omam, ostra jaskra, pokrzywka, priapizm, reakcja anafilaktyczna, rumień wielopostaciowy, SIADH, stan splątania, szum uszny, tachykardia, tachykardia zatokowa, toksyczna martwica naskórka, trombocytopenia, zaburzenie kontroli glikemii, zaburzenie obsesyjno-kompulsyjne, zapalenie wątroby, zatrzymanie moczu, zawrót głowy, zespół niespokojnych nóg, zespół niewłaściwego wydzielania hormonu antydiuretycznego, zespół serotoninowy, zespół Stevensa-Johnsona, żółtaczka - Leksykon leków
Przeciwwskazania – Orizon 2 mg
Orizon (rysperydon) jest przeciwwskazany u pacjentów z nadwrażliwością na rysperydon lub jakąkolwiek substancję pomocniczą zawartą w preparacie. Szczególną uwagę należy zwrócić na obecność laktozy jednowodnej, której ilość w tabletkach waha się od 22,5 mg (0,5 mg dawka) do 180,5 mg (4 mg dawka), oraz barwnika żółcień pomarańczową FCF (E 110) w dawce 0,024 mg, obecnego wyłącznie w tabletkach 2 mg. Reakcje alergiczne mogą mieć charakter od łagodnych zmian skórnych do ciężkich anafilaksji, dlatego przed rozpoczęciem terapii konieczne jest szczegółowe zebranie wywiadu alergologicznego.
laktoza, lek przeciwpsychotyczny, nadwrażliwość na rysperydon, niedobór laktazy, nietolerancja galaktozy, nietolerancja laktozy, reakcja alergiczna, reakcja anafilaktyczna, reakcja krzyżowa, reakcja nadwrażliwości, substancja czynna, substancja pomocnicza, tabletka powlekana, wywiad alergologiczny, zespół złego wchłaniania glukozy-galaktozy, żółcień pomarańczowa FCF - Leksykon leków
Przeciwwskazania – Penicryl 5000 000 j.m.
Lek Penicryl, zawierający 5 000 000 j.m. benzylopenicyliny potasowej, jest przeciwwskazany u pacjentów z nadwrażliwością na penicyliny oraz u osób, które doświadczyły ciężkich reakcji nadwrażliwości, takich jak anafilaksja, po zastosowaniu antybiotyków beta-laktamowych (cefalosporyny, karbapenemy, monobaktamy). Wystąpienie reakcji anafilaktycznej, objawiającej się m.in. obrzękiem krtani, skurczem oskrzeli czy wstrząsem, stanowi bezwzględne przeciwwskazanie do stosowania tego leku. Ponadto, preparat zawiera znaczną ilość potasu – 8,42 mmol (329,07 mg) na fiolkę, co wymaga ostrożności u pacjentów z zaburzeniami gospodarki potasowej, niewydolnością nerek lub przyjmujących leki moczopędne oszczędzające potas, ze wskazaniem do monitorowania stężenia potasu w surowicy przy stosowaniu wysokich dawek.
antybiotyk beta-laktamowy, antybiotyk penicylinowy, benzylopenicylina potasowa, cefalosporyna, ciężka reakcja nadwrażliwości, hiperkaliemia, karbapenem, lek moczopędny oszczędzający potas, monobaktam, nadwrażliwość na substancję czynną, niewydolność nerek, obrzęk krtani, protokół desensytyzacji, reakcja alergiczna, reakcja anafilaktyczna, reakcja krzyżowa, skurcz oskrzeli, spadek ciśnienia tętniczego, stężenie potasu w surowicy, test skórny, wstrząs, zaburzenie elektrolitowe, zaburzenie gospodarki potasowej - Leksykon leków
Działania niepożądane – Telmisartan Orion 80 mg
Telmisartan Orion w dawce 80 mg wykazuje profil bezpieczeństwa porównywalny z placebo, z częstością działań niepożądanych odpowiednio 41,4% vs 43,9% u pacjentów z nadciśnieniem tętniczym. Najpoważniejsze działania niepożądane obejmują reakcje anafilaktyczne, obrzęk naczynioruchowy (częstość rzadka: ≥1/10 000 do <1/1 000) oraz ostrą niewydolność nerek, które mogą prowadzić do zgonu. Szczególne grupy ryzyka to pacjenci japońscy (zwiększone ryzyko zaburzeń wątroby), osoby z cukrzycą (hipoglikemia) oraz pacjenci leczeni w celu zmniejszenia ryzyka sercowo-naczyniowego (częste niedociśnienie). W badaniu PRoFESS odnotowano wyższą częstość posocznicy u leczonych telmisartanem, a także zgłaszano przypadki śródmiąższowej choroby płuc, choć związek przyczynowy nie jest potwierdzony.
bezsenność, bradykardia, choroby sercowo-naczyniowe, duszność, enzym wątrobowy, fosfokinaza kreatynowa, hiperkaliemia, hipoglikemia, małopłytkowość, nadciśnienie tętnicze, nadwrażliwość, niedociśnienie, niedociśnienie ortostatyczne, niedokrwistość, niewydolność wielonarządowa, nieżyt żołądka, obrzęk naczynioruchowy, ostra niewydolność nerek, posocznica, reakcja anafilaktyczna, rwa kulszowa, śródmiąższowa choroba płuc, tachykardia, toksyczne uszkodzenie skóry, wysypka polekowa, zaburzenie czynności wątroby, zaburzenie smaku, zaburzenie wątroby, zaburzenie widzenia, zakażenie górnych dróg oddechowych, zapalenie pęcherza moczowego, zapalenie ścięgna, zapalenie zatok, zawroty błędnikowe - Leksykon substancji czynnych
Antytoksyna botulinowa typu B – Wskazania do stosowania
Antytoksyna botulinowa typu B jest składnikiem poliwalentnego preparatu Antytoksyna botulinowa ABE, stosowanego w leczeniu botulizmu wywołanego toksyną botulinową typu B oraz zatrucia mieszanego (serotypy A, B, E). Preparat dostępny jest w formie roztworu do iniekcji o pojemności 10 ml, zawierającego 5000 j.m. antytoksyny typu A, 5000 j.m. typu B oraz 1000 j.m. typu E. Mechanizm działania polega na neutralizacji krążącej we krwi toksyny, zapobiegając jej wiązaniu z receptorami nerwowymi i dalszemu rozwojowi objawów. Antytoksyna nie działa na toksynę już związaną z zakończeniami nerwowymi, dlatego podanie powinno nastąpić jak najszybciej, najlepiej w ciągu pierwszych 24 godzin od wystąpienia objawów. Wskazaniem do terapii są potwierdzone lub silnie podejrzewane klinicznie zatrucia toksyną botulinową typu B, w tym botulizm pokarmowy, przyranny oraz w ciężkich przypadkach botulizmu niemowlęcego, a także zatrucia u osób z obniżoną odpornością i kobiet w ciąży.
antytoksyna botulinowa ABE, botulizm, botulizm niemowlęcy, botulizm pokarmowy, Clostridium botulinum, dysfagia, jad kiełbasiany, kserostomia, niewydolność oddechowa, podwójne widzenie, porażenie wiotkie, próba uczuleniowa, reakcja anafilaktyczna, reakcja nadwrażliwości, retencja moczu, surowica końska, toksyna botulinowa, wstrząs anafilaktyczny - Leksykon leków
Specjalne ostrzeżenia – Esotkaleno
Produkt leczniczy Esotkaleno, zawierający prednizon, wymaga szczególnej ostrożności ze względu na immunosupresyjne działanie zwiększające ryzyko zakażeń bakteryjnych, wirusowych, pasożytniczych i oportunistycznych, a także możliwość maskowania objawów infekcji. Szczególnie niebezpieczne jest ryzyko reaktywacji utajonych zakażeń, takich jak gruźlica czy wirusowe zapalenie wątroby typu B. Stosowanie Esotkaleno jest przeciwwskazane lub wymaga ścisłej kontroli i leczenia wspomagającego w przypadku ostrych i przewlekłych zakażeń, chorób wrzodowych, osteoporozy, nadciśnienia tętniczego, cukrzycy, zaburzeń psychicznych, jaskry, owrzodzeń rogówki oraz u pacjentów z guzem chromochłonnym. Dawkowanie prednizonu ≥15 mg/dobę u pacjentów z twardziną układową wiąże się z ryzykiem twardzinowego przełomu nerkowego, wymagającym monitorowania ciśnienia tętniczego i funkcji nerek (stężenie kreatyniny). Należy również uwzględnić ryzyko perforacji jelit, zwłaszcza przy współistniejących chorobach przewodu pokarmowego, oraz zwiększone ryzyko zapalenia i zerwania ścięgien przy jednoczesnym stosowaniu fluorochinolonów.
bradykardia, centralna surowicza chorioretinopatia, choroba wrzodowa żołądka i dwunastnicy, ciężka niewydolność serca, cukrzyca, gruźlica, guz chromochłonny, immunosupresja, jaskra, miastenia, nadciśnienie tętnicze, niewyraźne widzenie, opóźnienie wzrostu, opryszczka zwykła, opryszczkowe zapalenie rogówki, ospa wietrzna, osteoporoza, ostra niewydolność kory nadnerczy, ostre zakażenie wirusowe, owrzodzenie rogówki, perforacja jelit, poliomyelitis, półpasiec, prednizon, przełom guza chromochłonnego, przewlekłe czynne zapalenie wątroby, reakcja anafilaktyczna, stężenie kreatyniny, twardzina układowa, twardzinowy przełom nerkowy, węgornica, wirusowe zapalenie wątroby typu B, wrzodziejące zapalenie jelita grubego, zaburzenie psychiczne, zaburzenie widzenia, zaćma, zakażenie oportunistyczne, zapalenie istoty szarej rdzenia, zapalenie otrzewnej, zapalenie ścięgien, zapalenie uchyłków jelita, zapalenie węzłów chłonnych, zarażenie pasożytnicze, zerwanie ścięgna, żywa szczepionka - Leksykon leków
Przeciwwskazania – Fimodigo 0,5 mg
Fingolimod (0,5 mg) w postaci kapsułek twardych jest przeciwwskazany u pacjentów z zespołem niedoboru odporności, aktywnymi zakażeniami (w tym przewlekłymi jak zapalenie wątroby czy gruźlica), aktywnymi nowotworami złośliwymi oraz ciężkimi zaburzeniami czynności wątroby (stopień C wg Child-Pugh) ze względu na ryzyko immunosupresji, progresji choroby nowotworowej oraz akumulacji leku. Ponadto, lek nie powinien być stosowany u pacjentów z poważnymi schorzeniami kardiologicznymi, takimi jak niedawne incydenty sercowo-naczyniowe (zawał mięśnia sercowego, niestabilna dławica piersiowa, udar mózgu, TIA, zaostrzenie niewydolności serca), zaawansowana niewydolność serca (klasy III/IV wg NYHA), ciężkie zaburzenia rytmu serca wymagające leków przeciwarytmicznych klasy Ia lub III, zaburzenia przewodnictwa przedsionkowo-komorowego (blok II stopnia typu Mobitz II, blok III stopnia, zespół chorego węzła zatokowego bez rozrusznika) oraz wydłużony odstęp QTc > 500 msec w EKG.
badanie EKG, blok przedsionkowo-komorowy, bradykardia, choroba autoimmunologiczna, ciężkie aktywne zakażenie, fingolimod, gruźlica, klasyfikacja Child-Pugh, klasyfikacja NYHA, leczenie immunosupresyjne, lek immunomodulujący, lek immunosupresyjny, lek przeciwarytmiczny, nadwrażliwość na substancję czynną, niestabilna dławica piersiowa, niewydolność serca, obrzęk naczynioruchowy, przejściowy atak niedokrwienny, przewlekłe zakażenie, reakcja anafilaktyczna, ryzyko teratogenne, stwardnienie rozsiane, TIA, udar mózgu, wydłużony odstęp QT, zaburzenie czynności wątroby, zaburzenie przewodnictwa przedsionkowo-komorowego, zaburzenie rytmu serca, zakażenie oportunistyczne, zapalenie wątroby, zawał mięśnia sercowego, zespół chorego węzła zatokowego, zespół niedoboru odporności, złośliwa choroba nowotworowa - Leksykon leków
Działania niepożądane – Tramadol Hydrochloride + Paracetamol Brillpharma 37,5 mg + 325 mg
Tramadol Hydrochloride + Paracetamol Brillpharma w dawkach 37,5 mg + 325 mg w postaci tabletek powlekanych wykazuje szerokie spektrum działań niepożądanych, z najczęstszymi objawami neurologicznymi takimi jak zawroty głowy i senność (≥1/10). Często obserwuje się drżenie głowy, splątanie, zmienność nastrojów oraz zaburzenia snu (≥1/100 do <1/10). Niezbyt często występują mimowolne kurcze mięśni, parestezje, szum w uszach, depresja, omamy, podwyższenie aktywności transaminaz wątrobowych, nadciśnienie, kołatanie serca, tachykardia, nudności (≥1/1000 do <1/100), a rzadko ataksja, drgawki, uzależnienie, reakcje anafilaktyczne i agranulocytoza (≥1/10000 do <1/1000). W obrębie przewodu pokarmowego bardzo często występują nudności (≥1/10), a często wymioty, zaparcia, suchość w jamie ustnej, biegunka, bóle brzucha, dyspepsja i wzdęcia (≥1/100 do <1/10). Smoliste stolce, mogące wskazywać na krwawienie, wymagają pilnej diagnostyki.
agranulocytoza, albuminuria, ataksja, bezsenność, biegunka, ból brzucha, ból klatki piersiowej, bradykardia, depresja, dreszcz, drgawka, drżenie głowy, duszność, dyspepsja, hipoprothrombinemia, kołatanie serca, koszmar senny, mimowolny kurcz mięśni, nadciśnienie, nadmierna potliwość, nadużywanie leku, napad paniki, nasilenie astmy, nerwowość, niedociśnienie ortostatyczne, niemiarowość serca, nieostre widzenie, niepokój, nudność, obrzęk naczynioruchowy, omam, osłabienie mięśni, parestezja, pobudzenie, pobudzenie ruchowe, reakcja alergiczna układu oddechowego, reakcja anafilaktyczna, reakcja skórna, senność, silny lek, skurcz oskrzeli, smolisty stolec, splątanie, suchość jamy ustnej, świąd, szum w uszach, tachykardia, trombocytopenia, uderzenie gorąca, utrata pamięci, uzależnienie od leku, wydłużenie czasu protrombinowego, wymioty, wzdęcie, zaburzenie oddawania moczu, zaburzenie oddychania, zaburzenie przełykania, zaburzenie snu, zaparcie, zawrót głowy, zespół odstawienny, zmienność nastroju - Leksykon substancji czynnych
Cynku siarczan – Specjalne ostrzeżenia i środki ostrożności
Siarczan cynku jest kluczowym składnikiem preparatów do żywienia pozajelitowego, takich jak SmofKabiven i jego warianty, wymagającym ścisłego monitorowania parametrów klinicznych pacjenta. Zaleca się kontrolę stężenia triglicerydów w surowicy, które podczas infuzji nie powinno przekraczać 4 mmol/l, aby uniknąć zespołu przedawkowania tłuszczu. Preparaty te należy stosować ostrożnie u pacjentów z zaburzeniami gospodarki tłuszczowej, niewydolnością nerek, cukrzycą, zapaleniem trzustki, nieprawidłową czynnością wątroby, niedoczynnością tarczycy oraz posocznicą. Ze względu na obecność oleju sojowego, oleju rybnego i fosfolipidów z jaja kurzego, istnieje ryzyko reakcji alergicznych, w tym anafilaksji, co wymaga natychmiastowego przerwania infuzji w przypadku wystąpienia objawów takich jak gorączka, dreszcze, wysypka czy duszność.
bilans płynów, bilirubina, cukrzyca, dehydrogenaza mleczanowa, egzogenna insulina, eliminacja tłuszczów, enzymatyczne próby wątrobowe, fosfolipidy jaja kurzego, hiperfosfatemia, hiperglikemia, hiperkaliemia, krzepnięcie krwi, kwasica mleczanowa, niedoczynność tarczycy, niedożywienie, nieprawidłowa czynność wątroby, niewydolność nerek, obrzęk płuc, olej rybny, olej sojowy, osmolarność surowicy, posocznica, pseudoaglutynacja, reakcja alergiczna, reakcja anafilaktyczna, reakcja krzyżowa, reakcja zapalna, retencja elektrolitów, równowaga kwasowo-zasadowa, siarczan cynku, triglicerydy, zaburzenia gospodarki tłuszczowej, zakrzepowe zapalenie żył, zapalenie trzustki, zastoinowa niewydolność krążenia, zespół przedawkowania tłuszczu, żyła centralna, żywienie pozajelitowe - Leksykon leków
Przeciwwskazania – Milrinone Zentiva 1 mg/ml
Milrinone Zentiva (1 mg/ml, roztwór do wstrzykiwań/infuzji) jest przeciwwskazany u pacjentów z nadwrażliwością na substancję czynną lub składniki pomocnicze, ciężkim zwężeniem zastawki aorty lub tętnicy płucnej, kardiomiopatią przerostową zaporową, tętniakiem komory serca, ciężką nieleczoną hipowolemią, ostrym zawałem mięśnia sercowego oraz u chorych z niewydolnością serca spowodowaną nadczynnością tarczycy, ostrym zapaleniem mięśnia sercowego i kardiomiopatią amyloidową. Wymienione stany kliniczne stanowią bezwzględne przeciwwskazania ze względu na ryzyko pogorszenia hemodynamiki, nasilenia objawów chorobowych lub poważnych powikłań, takich jak zwiększenie gradientu ciśnień przez zwężoną zastawkę, dynamiczna obstrukcja drogi odpływu lewej komory czy rozszerzenie strefy martwicy mięśnia sercowego.
działanie inotropowe, hipokaliemia, hipomagnezemia, hipowolemia, kardiomiopatia amyloidowa, kardiomiopatia przerostowa zaporowa, komorowe zaburzenia rytmu serca, nadczynność tarczycy, niewydolność nerek, niewydolność serca, obrzęk naczynioruchowy, reakcja anafilaktyczna, roztwór do wstrzykiwań, tachyarytmia, tętniak komory serca, zaburzenia elektrolitowe, zapalenie mięśnia sercowego, zawał mięśnia sercowego, zwężenie tętnicy płucnej, zwężenie zastawki aorty - Leksykon leków
Działania niepożądane – Escitalopram LEK-AM 20 mg
Escytalopram, stosowany głównie w terapii zaburzeń depresyjnych i lękowych, wykazuje charakterystyczny profil działań niepożądanych, które najczęściej pojawiają się w pierwszych dwóch tygodniach leczenia, a następnie ulegają zmniejszeniu. Do najczęstszych działań należą bóle głowy (>1/10), nudności (>1/10), bezsenność, senność, zawroty głowy, zmniejszenie lub zwiększenie łaknienia oraz zaburzenia seksualne, takie jak zmniejszenie popędu płciowego i brak orgazmu. Rzadziej obserwuje się poważniejsze reakcje, takie jak trombocytopenia, reakcje anafilaktyczne, hiponatremia, zespół serotoninowy, wydłużenie odstępu QT oraz arytmie komorowe, w tym torsade de pointes, szczególnie u pacjentów z czynnikami ryzyka (kobiety, hipokaliemia, choroby serca). Warto podkreślić, że odstawienie escytalopramu powinno odbywać się stopniowo, aby uniknąć objawów odstawienia, takich jak zawroty głowy, parestezje, zaburzenia snu, nudności, drżenia czy kołatanie serca.
akatyzja, arytmia komorowa, badanie kliniczne kontrolowane placebo, bradykardia, bruksizm, depersonalizacja, dyskineza, escytalopram, gospodarka wodno-elektrolitowa, hipokaliemia, hiponatremia, hormon antydiuretyczny, jadłowstręt, kołatanie serca, krwotok maciczny, krwotok miesięczny, krwotok poporodowy, mlekotok, myśl samobójcza, napad panicznego lęku, niedociśnienie ortostatyczne, obrzęk naczynioruchowy, parestezja, pokrzywka, priapizm, reakcja anafilaktyczna, selektywny inhibitor wychwytu zwrotnego serotoniny, SNRI, SSRI, stan splątania, tachykardia, TLPD, torsade de pointes, trójpierścieniowy lek przeciwdepresyjny, trombocytopenia, wazopresyna, wydłużenie odstępu QT, zapalenie wątroby, zapalenie zatok, zatrzymanie moczu, zespół serotoninowy - Leksykon leków
Przeciwwskazania – Solitombo 6 mg + 0,4 mg
Lek Solitombo, zawierający 6 mg solifenacyny bursztynianu oraz 0,4 mg tamsulosyny chlorowodorku w formie tabletek o zmodyfikowanym uwalnianiu, jest przeciwwskazany u pacjentów z nadwrażliwością na składniki leku, poddawanych hemodializie, z ciężkimi zaburzeniami czynności wątroby lub nerek, zwłaszcza jeśli stosują silne inhibitory CYP3A4 (np. ketokonazol). Przeciwwskazania obejmują także osoby z ciężkimi zaburzeniami przewodu pokarmowego (w tym toksycznym rozszerzeniem okrężnicy), jaskrą z wąskim kątem przesączania, miastenią oraz z hipotonią ortostatyczną w wywiadzie, ze względu na ryzyko nasilenia działań niepożądanych wynikających z działania antycholinergicznego solifenacyny i wpływu tamsulosyny na ciśnienie tętnicze.
W przypadku pacjentów z łagodnymi do umiarkowanych zaburzeniami czynności nerek i wątroby, zaburzeniami motoryki przewodu pokarmowego, tendencją do hipotonii lub podwyższonym ryzykiem jaskry z wąskim kątem przesączania, konieczne jest zachowanie szczególnej ostrożności. Zaleca się rozważenie niższych dawek lub monoterapii zamiast terapii skojarzonej. Ponadto, u pacjentów stosujących silne inhibitory CYP3A4, leki o działaniu antycholinergicznym, hipotensyjne lub inne alfa-adrenolityki, należy rozważyć alternatywne schematy leczenia ze względu na ryzyko istotnych interakcji farmakokinetycznych i nasilenia działań niepożądanych. Przed rozpoczęciem terapii Solitombo wskazana jest dokładna ocena kliniczna i analiza stosunku korzyści do ryzyka.
blokada receptorów muskarynowych, ciężkie zaburzenia czynności nerek, ciężkie zaburzenia czynności wątroby, ciśnienie wewnątrzgałkowe, działanie antycholinergiczne, hemodializa, hipotonia, hipotonia ortostatyczna, inhibitor cytochromu P450, interakcja farmakokinetyczna, itrakonazol, jaskra z wąskim kątem przesączania, ketokonazol, lek alfa-adrenolityczny, lek hipotensyjny, miastenia, motoryka przewodu pokarmowego, nadwrażliwość na substancję czynną, reakcja alergiczna, reakcja anafilaktyczna, rytonawir, silny inhibitor CYP3A4, solifenacyna bursztynian, tabletka o zmodyfikowanym uwalnianiu, tamsulosyna chlorowodorek, toksyczne rozszerzenie okrężnicy, umiarkowane zaburzenia czynności wątroby, zaparcie - Leksykon leków
Działania niepożądane – Immunine 600 IU 600 j.m.
Produkt leczniczy Immunine 600 IU, zawierający ludzki IX czynnik krzepnięcia, stosowany w terapii hemofilii B, wykazuje profil bezpieczeństwa obejmujący rzadkie reakcje nadwrażliwości i alergiczne, takie jak obrzęk naczynioruchowy, pokrzywka, reakcje anafilaktyczne, a także objawy miejscowe (pieczenie, kłucie w miejscu podania). Wystąpienie inhibitorów czynnika IX, manifestujące się niedostateczną odpowiedzią kliniczną, jest potencjalnym powikłaniem, szczególnie u pacjentów wcześniej nieleczonych (PUPs), choć w badaniach klinicznych Immunine nie wykryto takich inhibitorów. U pacjentów z inhibitorami i historią reakcji alergicznych odnotowano zespół nerczycowy po próbie indukcji tolerancji immunologicznej. Ryzyko epizodów zakrzepowo-zatorowych, takich jak zator tętnicy płucnej czy zakrzepica żylna, jest mniejsze w przypadku Immunine, produktu o wysokiej czystości, w porównaniu do preparatów o niskiej czystości.
anafilaksja, choroba posurowicza, częstoskurcz, czynnik IX krzepnięcia, duszność, epizod zakrzepowo-zatorowy, hemofilia B, indukcja tolerancji immunologicznej, inhibitor czynnika IX, niedociśnienie, obrzęk naczynioruchowy, pacjent wcześniej nieleczony, parestezja, podrażnienie gardła, pokrzywka uogólniona, reakcja alergiczna, reakcja anafilaktoidalna, reakcja anafilaktyczna, reakcja nadwrażliwości, rozsiane wykrzepianie śródnaczyniowe, świszczący oddech, zakrzepica tętnicy mózgu, zakrzepica tętnicza, zakrzepica żylna, zator tętnicy płucnej, zawał serca, zespół nerczycowy - Leksykon leków
Działania niepożądane – Romilast 5 mg
Montelukast, substancja czynna preparatu Romilast w dawce 5 mg (tabletki do rozgryzania i żucia) oraz 10 mg (tabletki powlekane), był oceniany w licznych badaniach klinicznych obejmujących około 4000 pacjentów powyżej 15 roku życia oraz 1750 dzieci w wieku 6-14 lat. Najczęściej obserwowanymi działaniami niepożądanymi były ból głowy u dorosłych i młodzieży oraz ból brzucha u dzieci. Długoterminowe badania (do 2 lat u dorosłych i do 12 miesięcy u dzieci) nie wykazały istotnych zmian w profilu bezpieczeństwa. Częstość działań niepożądanych klasyfikowano od bardzo często (≥1/10) do bardzo rzadko (<1/10 000), z najczęstszymi działaniami takimi jak zakażenia górnych dróg oddechowych (bardzo często), biegunka, nudności, wymioty, wysypka i gorączka (często). Wśród rzadkich i bardzo rzadkich działań wymieniono m.in. trombocytopenię, reakcje anafilaktyczne, zespół Churga-Strauss, zapalenie wątroby oraz ciężkie reakcje skórne jak rumień wielopostaciowy.
bezsenność, biegunka, ból brzucha, ból głowy, ból mięśni, ból stawów, eozynofilia płucna, gorączka, hipoestezja, jąkanie, kołatanie serca, koszmar senny, krwawienie z nosa, kurcz mięśniowy, moczenie mimowolne, montelukast, myśli samobójcze, naciek eozynofilowy wątroby, nadpobudliwość psychoruchowa, napad drgawkowy, niestrawność, nudność, obrzęk naczynioruchowy, omam, parestezja, podwyższone aminotransferazy, pokrzywka, reakcja anafilaktyczna, reakcja nadwrażliwości, rumień guzowaty, rumień wielopostaciowy, skłonność do krwawień, somnambulizm, suchość jamy ustnej, świąd, tabletki do rozgryzania i żucia, tik, trombocytopenia, wymioty, wysypka, zaburzenie obsesyjno-kompulsyjne, zaburzenie pamięci, zaburzenie snu, zakażenie górnych dróg oddechowych, zapalenie wątroby, zapalenie wątroby cholestatyczne, zawrót głowy, zespół Churga-Strauss, zmęczenie - Leksykon leków
Przeciwwskazania – Hiconcil combi (400 mg + 57 mg)/5 ml
Produkt leczniczy Hiconcil combi (400 mg amoksycyliny + 57 mg kwasu klawulanowego na 5 ml zawiesiny) jest przeciwwskazany u pacjentów z nadwrażliwością na składniki aktywne lub substancje pomocnicze, w tym penicyliny. Bezwzględnym przeciwwskazaniem jest także historia ciężkiej reakcji anafilaktycznej na inne antybiotyki beta-laktamowe, takie jak cefalosporyny, karbapenemy czy monobaktamy, ze względu na ryzyko reakcji krzyżowej. Ponadto, lek nie powinien być stosowany u pacjentów z wcześniejszymi epizodami żółtaczki lub zaburzeń czynności wątroby wywołanych przez amoksycylinę lub kwas klawulanowy, ze względu na ryzyko nawrotu hepatotoksyczności. W 5 ml zawiesiny znajduje się 12,5 mg aspartamu (E 951) oraz 12,307 mg potasu, co jest istotne u pacjentów z fenyloketonurią oraz zaburzeniami gospodarki potasowej.
amoksycylina z kwasem klawulanowym, antybiotyk beta-laktamowy, aspartam, cefalosporyna, dysfunkcja wątroby, fenyloketonuria, hepatotoksyczność, karbapenem, monitorowanie funkcji wątroby, monobaktam, nadwrażliwość, penicylina, reakcja anafilaktyczna, reakcja krzyżowa, reakcja nadwrażliwości, terapia antybiotykowa, uszkodzenie wątroby, wywiad alergologiczny, zaburzenie czynności wątroby, zaburzenie gospodarki potasowej, zawiesina doustna, żółtaczka - Leksykon leków
Przeciwwskazania – Nefopam Jelfa 30 mg
Przed zastosowaniem leku Nefopam Jelfa 30 mg w formie tabletek powlekanych konieczna jest szczegółowa ocena przeciwwskazań. Bezwzględnym przeciwwskazaniem jest nadwrażliwość na chlorowodorek nefopamu lub substancje pomocnicze, padaczka (niezależnie od typu i kontroli napadów), wiek poniżej 12 lat oraz jednoczesne stosowanie inhibitorów monoaminooksydazy (IMAO) – zarówno podczas terapii, jak i do 3 tygodni po jej zakończeniu, ze względu na ryzyko zespołu serotoninowego i kryzy nadciśnieniowej. Nefopam może obniżać próg drgawkowy, co stanowi zagrożenie dla pacjentów z padaczką lub epizodami drgawkowymi w wywiadzie, a także u osób przyjmujących leki obniżające ten próg (np. niektóre antybiotyki, leki przeciwpsychotyczne, trójpierścieniowe leki przeciwdepresyjne).
chlorowodorek nefopamu, drgawki, działanie cholinolityczne, inhibitor MAO, inhibitor monoaminooksydazy, jaskra z wąskim kątem, kryzys nadciśnieniowy, leczenie przeciwbólowe, lek serotoninergiczny, nadwrażliwość, napad padaczkowy, padaczka, próg drgawkowy, reakcja anafilaktyczna, trójpierścieniowy lek przeciwdepresyjny, wysypka skórna, wywiad alergologiczny, zaburzenie czynności nerek, zaburzenie czynności wątroby, zaburzenie rytmu serca, zespół serotoninowy - Leksykon leków
Działania niepożądane – Benzydamine neo-angin forte 3 mg/ml
Benzydamine neo-angin forte w formie aerozolu do stosowania w jamie ustnej zawiera 3 mg benzydaminy chlorowodorku na 1 ml roztworu, a pojedyncza dawka 0,17 ml dostarcza 0,51 mg substancji czynnej. Stosowanie leku może wywoływać działania niepożądane o różnej częstości i nasileniu, zależne od indywidualnej wrażliwości pacjenta. Do najpoważniejszych należą reakcje anafilaktyczne i nadwrażliwości o nieznanej częstości, które mogą wymagać natychmiastowego odstawienia leku i interwencji medycznej. Bardzo rzadko obserwowano skurcz krtani lub oskrzeli, stanowiące zagrożenie życia, szczególnie u pacjentów z chorobami układu oddechowego. Rzadko występują objawy ze strony przewodu pokarmowego, takie jak świąd i suchość w jamie ustnej, znieczulenie ust i gardła (działanie farmakologiczne), nudności i wymioty. Benzydamina może także powodować nadwrażliwość na światło (niezbyt często) oraz bardzo rzadko obrzęk naczynioruchowy, który może zagrażać życiu.
aerozol do jamy ustnej, benzydamina, benzydaminy chlorowodorek, działanie niepożądane, MedDRA, nadwrażliwość na światło, nudności i wymioty, obrzęk naczynioruchowy, reakcja anafilaktyczna, reakcja nadwrażliwości, skurcz krtani, skurcz oskrzeli, suchość jamy ustnej, wstrząs anafilaktyczny, zaburzenie skóry, zaburzenie układu immunologicznego, zaburzenie układu oddechowego, zaburzenie żołądka i jelit, znieczulenie gardła, zwężenie dróg oddechowych