glikokortykosteroidy wziewne

Glikokortykosteroidy wziewne (wGKS) są podstawowymi lekami przeciwzapalnymi stosowanymi w terapii przewlekłych chorób układu oddechowego, przede wszystkim astmy oskrzelowej i przewlekłej obturacyjnej choroby płuc (POChP). Ich działanie polega na hamowaniu procesów zapalnych w drogach oddechowych poprzez wiązanie z receptorami glikokortykosteroidowymi, co prowadzi do zmniejszenia ekspresji genów kodujących cytokiny prozapalne i zwiększenia ekspresji genów przeciwzapalnych.

Podawane drogą wziewną, glikokortykosteroidy działają miejscowo, co znacząco zmniejsza ryzyko wystąpienia ogólnoustrojowych działań niepożądanych w porównaniu do steroidów podawanych doustnie czy parenteralnie. Do najczęściej stosowanych wGKS należą: budezonid, flutykazon, beklometazon, cyklezonid i mometazon. Różnią się one między sobą siłą działania przeciwzapalnego, biodostępnością oraz profilem bezpieczeństwa.

Długotrwałe stosowanie wGKS może wiązać się z miejscowymi działaniami niepożądanymi, takimi jak kandydoza jamy ustnej i gardła, dysfonia czy kaszel podrażnieniowy. Ryzyko ich wystąpienia można zmniejszyć poprzez stosowanie komór inhalacyjnych (spejserów) oraz płukanie jamy ustnej po inhalacji. Przy stosowaniu wysokich dawek przez dłuższy czas mogą wystąpić również działania ogólnoustrojowe, w tym supresja osi podwzgórze-przysadka-nadnercza, osteoporoza czy zahamowanie wzrostu u dzieci.

W terapii astmy oskrzelowej wGKS są lekami pierwszego wyboru w leczeniu przewlekłym, natomiast w POChP są zalecane głównie u pacjentów z częstymi zaostrzeniami i eozynofilią krwi obwodowej. Często stosuje się je w połączeniu z długo działającymi β2-mimetykami (LABA) lub długo działającymi antagonistami receptorów muskarynowych (LAMA), co pozwala na uzyskanie efektu synergistycznego i lepszą kontrolę objawów choroby.

Powiązane wpisy

  1. 13.04.2026
  2. www.leksykon.com.pl